Το Καποδιστριακό Ορφανοτροφείο που το κάναμε... φυλακή

Είδα πολλά εις την ζωή μου, αλλά σαν το θέαμα όταν έφθασα εδώ εις την Αίγινα δεν είδα τι παρόμοιο ποτέ, και άλλος να μην το ιδεί… ‘‘Ζήτω ο κυβερνήτης, ο σωτήρας μας, ο ελευθερωτής μας!’’ εφώναζαν γυναίκες αναμαλλιάρες, άνδρες με λαβωματιές πολέμου, ορφανά γδυτά, κατεβασμένα από τις σπηλιές. Δεν ήταν το συναπάντημά μου φωνή χαράς, αλλά θρήνος. …

Ιωάννης Καποδίστριας

Βγαίνοντας κανείς από την ανατολική πλευρά της πόλης της Αίγινας, πηγαίνοντας προς τον όρμο της Περιβόλας συναντά ένα μεγάλο, παλιό, επιβλητικό κτίριο. 

Κάποτε οι τοίχοι του φιλοξενούσαν ορφανά και κάποια άλλη περίοδο φυλακισμένους για αυτό το λόγω είναι γνωστό με τις ονομασίες το Ορφανοτροφείο ή οι Φυλακές της Αίγινας.
Από το Στρατόπεδο Τροιζήνας στην ίδρυση του Ορφανοτροφείου

O Κυβερνήτης Ιωάννης Καποδίστριας επισκέπτεται το Στρατόπεδο της Τροιζήνας. 

Το θέαμα που αντικρίζει είναι αποτρόπαιο αμέτρητα ορφανά του Αγώνα περιφέρονται ρακένδυτα και πεινασμένα αναζητώντας ένα κομμάτι ψωμί, μια ελπίδα. 

Ο Καποδίστριας αποφασίζει να λάβει δράση αναλαμβάνοντας τη σίτιση και τη στέγαση όσων περισσότερων ορφανών δύναται. 

Όμως ο Κυβερνήτης δεν αρκείται σε αυτό επιθυμώντας να προσφέρει σε αυτά τα παιδιά μια στοιχειώδη σχολική κι επαγγελματική εκπαίδευση προστατεύοντας τα παράλληλα από τους ποικίλους κινδύνους που τα απειλούν. 

Έτσι οδηγείται στην ίδρυση του Καποδιστριακού Ορφανοτροφείου ή αλλιώς του Ορφανοτροφείο της Αίγινας, του πρώτου ελληνικού δημόσιου κτιρίου που κατασκευάστηκε με εντολή του κυβερνήτη Ιωάννη Καποδίστρια.

Η ίδρυση και η οικοδόμηση του Ορφανοτροφείου ξεκινά λίγο μετά την άφιξη του Καποδίστρια στην Αίγινα με την ολοκλήρωση των οικοδομημάτων να συμβαίνει τον Ιούνιο του 1829. 

Για την ανέγερση των κτιρίων του Ορφανοτροφείου η Δημογεροντία της Αίγινας παραχώρησε 12 στρέμματα ενώ οι πολίτες της Αίγινας με πρωτεργάτη τον Αιγινήτη Μιχαήλο Μαλλούκαη παραχώρησαν άλλα 55 στρέμματα που αξιοποιήθηκαν ως κήπος και καλλιεργήσιμη γη του Ορφανοτροφείου. 

Η κίνηση αυτή απέδειξε ότι κράτος και πολίτες ενωμένοι προσπάθησαν συλλογικά για την προστασία των ορφανών.

Οι μηχανικοί, οι επιστάτες και οι εργάτες
Ο Καποδίστριας αναθέτει το σημαντικό έργο του Ορφανοτροφείου στο μηχανικό Θεόδωρο Βαλλιάνο ο οποίος είχε υπηρετήσει στο σώμα των Ιγγενιέρων (Μηχανικών), των σωματοφυλάκων του Τσάρου και στον Ελληνικό Αγώνα. 

Ο ίδιος με καταγωγή από την Κεφαλονιά παράλληλα με τον Αγώνα, με δικές του πάντα δαπάνες συντηρούσε το σώμα Κεφαλλήνων αγωνιστών και επιδιόρθωνε όπου υπήρχε ανάγκη φρούρια. 

Μετά τον Αγώνα βρέθηκε στην Αίγινα ως ο πρώτος επώνυμος μηχανικός του νησιού και με εντολή του Κυβερνήτη Καποδίστρια αναλαμβάνει την κατασκευή του πρώτου αμαξιτού με επίστρωση δρόμου του Ελληνικού Κράτους, του δρόμου που οδηγεί προς το Ορφανοτροφείο. Στη συνέχεια αναλαμβάνει τον σχεδιασμό και την επιστασία του Καποδίστριου Ορφανοτροφείου το οποίο ολοκληρώνει σε σύντομο χρονικό διάστημα.
............................

Το Καποδιστριακό Ορφανοτροφείο μπορεί να είχε σκοπό την προστασία των Ελλήνων ορφανών όμως η οικοδόμηση του έδωσε δουλειά σε πάνω 1.200 εξαθλιωμένους πρόσφυγες και τις οικογένειες τους που ήρθαν από την Αθήνα στην Αίγινα ως ανειδίκευτοι εργάτες εξασφαλίζοντας το καθημερινό τους φαγητό. 

Όταν πια το Ορφανοτροφεία άρχισε τη λειτουργία του γενικός έφορος του ιδρύματος στην αρχή διορίστηκε ο Βιάροας Καποδίστριας και δεύτερος ο Κερκυραίος λόγιος Λ. Μουστοξύδης.

Το οικοδόμημα και οι χώροι
Το πρώτο ελληνικό δημόσιο κτίριο που κατασκευάστηκε με εντολή του κυβερνήτη Ιωάννη Καποδίστρια αποτελούσε ένα από τα σημαντικότερα κοινωνικά έργα της εποχής. 

Χτισμένο βάση των τότε Ευρωπαϊκών προδιαγραφών για κτίρια ανάλογης λειτουργίας, το ορφανοτροφείο οργανώνεται γύρω από μια εσωτερική κλειστή αυλή. 

Οι ογκώδης τοίχοι του υψώνονται επιβλητικοί τόσο λόγω της αρχιτεκτονικής μαεστρίας όσο και λόγω των υλικών του καθώς χρησιμοποιήθηκαν πέτρες από το αρχαίο θέατρο και τα αρχαία τείχη της Αίγινας. 

Παράλληλα η λιτή αρχιτεκτονική του εγκολπώνεται σε αυτή της περιοχής. Στα πλαίσια του Ορφανοτροφείου στεγάζονται πέρα από το κύριο κτίριο, αλληλοδιδακτικά σχολεία, επαγγελματικά εργαστήρια εκμάθησης τεχνών, η Δημόσια Εθνική Βιβλιοθήκη, το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, η Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων, το Εθνικό Τυπογραφείο και το Εθνικό Ωδείο.

περισσότερα εδώ

Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Ο μίζερος άνθρωπος και η εσωτερική του φυλακή

Ξέρουμε ποιοι είναι μίζεροι άνθρωποι, ακόμα και αν αυτοί απλώς προσπαθούν να κρυφτούν. Είναι αυτοί που ποτέ δε κουβαλούν μετρητά μαζί τους, πηγαίνουν στο μπάνιο όταν έρθει η ώρα να πληρώσουν ή πηγαίνουν σε μέρη όπου έχει μόνο προσφορές. Ένας μίζερος άνθρωπος δεν είναι εύκολο να γίνει αντιληπτός από τον έξω κόσμο. Στην πραγματικότητα, αυτοί οι άνθρωποι προσπαθούν να δείξουν ότι έχουν μία οικονομική άνεση προς τα έξω, αλλά όταν έρχεται η στιγμή της πληρωμής, δειλιάζουν.

Στην ψυχολογία, υπάρχει μεγάλος διάλογος σχετικά με τις παθολογίες της υπερβολής: υπερφαγία, υπερβολική κατανάλωση ποτού, υπερκαταναλωτισμός.  Γενικότερα, αυτό το «υπέρ» δεν είναι σχεδόν ποτέ θετικά.

Παρομοίως, συναντάται και μία παθολογική μορφή της οικονομίας χρημάτων η οποία δεν αφορά μόνο τα χρήματα ή τα υλικά αγαθά, αλλά εκφράζει και κάποιες βαθύτερες πτυχές της προσωπικότητας.

«Όσο πιο πολλά δίνεις, τόσο πιο πολύ το απολαμβάνεις. Η τσιγκουνιά «πνίγει» την ευτυχία και η γενναιοδωρία την εντείνει»
Orison S. Marden

Τα χαρακτηριστικά ενός μίζερου ανθρώπου

Οι μίζεροι – ή αλλιώς παθολογικοί οικονόμοι χρημάτων- προσπαθούν να αποφύγουν οποιοδήποτε είδος πληρωμής. Συνήθως, όμως, έχουν ένα σταθερό εισόδημα και μία μόνιμη θέση εργασίας. Εάν κάποιος τους ρωτήσει, θα πουν ότι τα βγάζουν πέρα οικονομικά επειδή αποταμιεύουν χρήματα και δεν ξοδεύουν αλόγιστα.

Είναι αυτοί που φορούν τα ίδια ρούχα για χρόνια, προκειμένου να μη πάρουν καινούργια. Δεν χρησιμοποιούν τηλέφωνο, κλείνουν τα φώτα και αγοράζουν τα φθηνότερα προϊόντα στο σουπερμάρκετ, ακόμα και χαμηλής ποιότητας.

Στην ακραία περίπτωση, καλούν κάποιον για φαγητό μόνο όταν είναι μεγάλη ανάγκη. Εάν πρόκειται να δώσουν ένα δώρο, αγοράσουν το φτηνότερο. Και μερικές φορές το κρατούν για τον εαυτό τους ή το αποθηκεύουν για να το δώσουν αργότερα σε κάποιον άλλον.

Όλη αυτή η συμπεριφορά δεν σημαίνει ότι δεν έχουν χρήματα, ή ότι κάνουν επενδύσεις για το μέλλον. Απλώς αποταμιεύουν χρήματα για αποταμιεύουν. Ή για να έχουν τις «δύσκολες ημέρες» - όπως λένε.

Τσιγκουνιά στα χρήματα, τσιγκουνιά στα συναισθήματα

Το χειρότερο σε έναν άνθρωπο που είναι μίζερος είναι ότι η έκπτωση δεν αφορά μόνο τα χρήματα. Έχει να κάνει και με τα συναισθήματα, τα αισθήματα και την επένδυση ενέργειας στους ανθρώπους γύρω τους.

Αφού δεν αγοράζουν για οικονομικούς λόγους υλικά αγαθά, με τον ίδιο τρόπο δεν είναι καθόλου γενναιόδωροι με τα συναισθήματά τους προς τους άλλους. Ο μίζερος άνθρωπος κρατά τα πάντα για τον εαυτό του και, γι’ αυτό το σκοπό, ζει μέσα στη δική του εσωτερική φυλακή.

Μιζέρια: ως χαρακτηριστικό προσωπικότητας

Είναι πολύ δύσκολο να ζήσεις ή να διατηρήσεις έναν μεγάλο δεσμό με έναν τσιγκούνη. Αυτό συμβαίνει διότι πρέπει να αποταμιεύσουν χρήματα που θα έδιναν στην αγορά εάν επρόκειτο να συμβιώσουν με κάποιον άλλον και γιατί πιστεύουν ότι οι άλλοι μπορεί να τους καλοπιάσουν ή να τους εκμεταλλευτούν.

Πολλές φορές, αυτά τα άτομα επισκέπτονται μόνο μέρη όπου δε χρειάζεται να πληρώσουν. Εάν χρειαστεί, συνήθως κάνουν τα «στραβά μάτια» όταν έρθει η κατάλληλη στιγμή της πληρωμής. Συχνά, θυμώνουν και κάνουν σκηνές για «φουσκωμένους» λογαριασμούς σε εστιατόρια, μαγαζιά ή και στο νοικοκυριό. 

Από τη σκοπιά ενός ψυχαναλυτή

Ο τσιγκούνης άνθρωπος είναι στην πραγματικότητα φοβισμένος και οργανώνει τη ζωή του με την φαντασίωση ότι τα ελέγχει όλα. Η ψυχανάλυση θα έβγαζε πόρισμα ότι το θέμα ενός τέτοιου ατόμου έγκειται στην καθήλωση του στο πρωκτικό στάδιο.

Όταν το παιδί βιώνει μία τραυματική ή υπερβολική φάση συγκράτησης και ελέγχου του εντέρου, συχνά αναπτύσσει μία εμμονή με τη φύλαξη και αποφεύγει τη δοτικότητα. Αυτό μεταφράζεται στην ενήλικη ζωή ως μιζέρια ή τσιγκουνιά. Μίζερο θα λέγαμε κάποιον που, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, εκμεταλλεύεται τη θέση των άλλων για τα δικά του γούστα.

Γι’ αυτό το λόγο δε δίνει τίποτα και οι άλλοι «φορτώνονται» τα δικά του έξοδα, ακόμα και αν έχουν χαμηλότερες οικονομικές απολαβές. Επίσης, ο μίζερος άνθρωπος δε καταλαβαίνει ότι βλάπτει τον εαυτό του με αυτό που κάνει, εφόσον ισοσκελίζει και μεταφράζει τα πάντα με βάση τα χρήματα. Δεν διασκεδάζει, γιατί θεωρεί ότι και η διασκέδαση θα πρέπει να είναι ακριβή για να είναι κατάλληλη. Με λίγα λόγια, είναι ένας φαινομενικά άχαρος άνθρωπος.

Τσιγκουνιά = ένα είδος φυλακής

Ένας τσιγκούνης παγιδεύεται ανάμεσα στους δικούς του φόβους. Είναι κάποιος που βιώνει καταθλιπτικά συμπτώματα και φαντασιώνεται την οικονομική καταστροφή. Συνδέει τα πάντα με τα χρήματα και ρισκάρει χωρίς δισταγμό τις σχέσεις με τους συντρόφους ή τους φίλους του. 

Μπορούμε να πούμε ότι, στις περισσότερες περιπτώσεις, οι τσιγκούνηδες έχουν το ρόλο του «εκμεταλλευτή» στις σχέσεις και γι΄αυτό σχεδόν πάντα καταλήγουν μόνοι τους, με μία περιουσία που έχουν αποταμιεύσει και η οποία τελικά καταλήγει σε χέρια άλλου…

exploringyourmind.com

eltherapy.gr
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι