Από το Δημοτικό στο Γυμνάσιο: Ένα… καλοκαίρι δρόμος! (μέρος 1ο)

«Ήρθε η ώρα να ξεκινήσεις το Γυμνάσιο… Τέλος πια το Δημοτικό, τα μικρούλια… Ήρθε η ώρα να μπεις στον κόσμο των μεγαλύτερων παιδιών…». 

Πώς νιώθεις ακούγοντας τα; 

Θυμάσαι πώς ήταν για σένα όταν ξεκινούσες το Γυμνάσιο; Πώς ένιωθες; Τι σκεφτόσουν; Πώς ήταν τον πρώτο καιρό;

    Συνήθως όλα αυτά τα ξεχνάμε μεγαλώνοντας και, ακόμα κι όταν τα παιδιά μας ή οι μαθητές μας περνάνε ανάλογες φάσεις, δεν μπαίνουμε στη διαδικασία να τα σκεφτούμε.

    Οι μεταβάσεις είναι πολύ σημαντικές διαδικασίες και πολλές φορές κουβαλούν και αμφιθυμικά συναισθήματα: από τη μία χαίρεσαι που έχεις φτάσει εκεί, από την άλλη (την ίδια στιγμή) μπορεί να αγχώνεσαι ή να φοβάσαι. Δηλώνουν την αλλαγή φάσης και χρειάζονται χρόνο και σεβασμό στο ρυθμό του καθενός.
    Μια τέτοια μετάβαση είναι και η αλλαγή σχολικής βαθμίδας και συγκεκριμένα το πέρασμα από το Δημοτικό στο Γυμνάσιο. Αυτή η αλλαγή φέρνει αναταραχές τόσο στα παιδιά όσο και στους γονείς, για διαφορετικούς λόγους στον καθένα.

Πρώτα απ´ όλα, για τους μαθητές οι αλλαγές είναι πολλές και αφορούν πολλαπλά επίπεδα:

Το Γυμνάσιο λειτουργεί πολύ διαφορετικά από το Δημοτικό
    Οι καθηγητές αλλάζουν συχνά· καθένας διδάσκει τα μαθήματα της ειδικότητάς του κι έτσι σε κάθε τάξη μέσα στην ημέρα εναλλάσσονται αρκετοί εκπαιδευτικοί. Αυτή είναι μια μεγάλη αλλαγή για τα παιδιά που έχουν μάθει να κάνουν όλα τα μαθήματα με ένα δάσκαλο (όπως, δηλαδή, γίνεται στο Δημοτικό) και να συνδέονται με εκείνον. Μαζί του έχουν αναπτύξει μια σχέση που (στην καλύτερη περίπτωση, φυσικά) τους προσφέρει ασφάλεια. 

    Στο Γυμνάσιο, όμως, αυτό αλλάζει και πολλά παιδιά νιώθουν μεγάλη αγωνία για το πώς θα διαχειριστούν αυτή τη νέα συνθήκη. Επιπλέον, αυτή η συνθήκη δημιουργεί και ένα πιο απρόσωπο κλίμα, ενώ χρειάζονται πολύ περισσότερο χρόνο για να γνωριστούν και να δημιουργήσουν σχέση μαθητές και εκπαιδευτικοί. Κι όλα αυτά, φυσικά, ενώ το ωρολόγιο πρόγραμμα πιέζει και η ύλη χρειάζεται να καλυφθεί.

    Στο Γυμνάσιο οι εκπαιδευτικοί και το σχολικό σύστημα ζητά από τους μαθητές άλλα πράγματα και δεξιότητες σε σχέση με το Δημοτικό και οι απαιτήσεις είναι διαφορετικές. Αυτό, συχνά, στα μάτια των μαθητών φαντάζει πολύ μεγάλο και εγείρει άγχος. 

Πόσες φορές, εξάλλου, δεν έχετε ακούσει μαθητές της Στ´ Δημοτικού να συζητούν και να σχολιάζουν πόσο δύσκολα είναι τα μαθήματα του Γυμνασίου, ότι έχουν ακούσει πως είναι πολύ αυστηροί οι καθηγητές κ.λπ. 

Έχουν και τα παιδιά σχηματίσει τις δικές τους "απόψεις" για το τι σημαίνει Γυμνάσιο και έχουν διαμορφώσει κάποιες προσδοκίες που σίγουρα επηρεάζουν τον τρόπο που θα βιώσουν όσα λαμβάνουν χώρα στο νέο τους σχολείο.

    Το σύστημα βαθμολόγησης είναι διαφορετικό από αυτό του Γυμνασίου. Έτσι, οι μαθητές τον πρώτο καιρό δεν μπορούν να συνειδητοποιήσουν πώς λειτουργεί και τι σημαίνει το «πήρα 15 στα μαθηματικά».

    Οι κανόνες του σχολείου (γραπτοί και άγραφοι) είναι διαφορετικοί από του Δημοτικού και χρειάζεται να τους γνωρίσουν και να μάθουν να λειτουργούν σύμφωνα με αυτούς.
Δεν είναι τυχαίο πως η πρώτη τάξη του Γυμνασίου πολλές φορές χρειάζεται να ολοκληρωθεί και τα παιδιά να περάσουν στη Β´ Γυμνασίου για να πούμε ότι έχουν συνειδητοποιήσει τις νέες συνθήκες, έχουν συνηθίσει και έχουν προσαρμοστεί σε αυτές.

Αλλαγές στο κοινωνικό και το συναισθηματικό επίπεδο.
    Πέρα από τον κόσμο των «μεγάλων» και των υποχρεώσεων που αλλάζουν, αλλάζει και αυτός των συνομηλίκων. Νέοι συμμαθητές εμφανίζονται, φίλοι χωρίζονται κι έτσι χρειάζεται το παιδί να βρει τα πατήματά του και σε αυτή τη συνθήκη.
    Επίσης, οι μαθητές της Α´ Γυμνασίου έχουν μια μεγάλη διαφορά με αυτούς της Στ´ Δημοτικού: οι πρώτοι είναι οι «μικροί» ενώ οι δεύτεροι οι «μεγάλοι». Τα παιδιά έχοντας ζήσει το Δημοτικό έχουν προοδευτικά μεγαλώσει και έχουν βρεθεί να έχουν το ρόλο του μεγάλου και του ισχυρού στο σχολείο. 

    Ενώ, λοιπόν, νιώθουν έτσι πηγαίνουν σε ένα νέο πλαίσιο όπου το ρόλο αυτό τον έχουν άλλοι και οι ίδιοι μπαίνουν εκ νέου στο ρόλο του μικρού. Είναι κι αυτή μια σημαντική αλλαγή και φέρνει αναστάτωση πολλές φορές. Κάποια παιδιά (λιγότερο ή περισσότερο) μπορεί να αγχώνονται για το πώς θα τα βγάλουν πέρα με τα μεγαλύτερα, να φοβούνται αν θα τα πειράζουν, πώς θα τους συμπεριφερθούν… 

    Και φυσικά το μεγάλο θέμα είναι το αν και πώς θα γίνουν αποδεκτά στο καινούργιο περιβάλλον και στη νέα ομάδα· ένα άγχος πολύ οικείο κυρίως για την εφηβική φάση. Στοιχείο που μας οδηγεί στο να δούμε και την αναπτυξιακή φάση των παιδιών.

................

Χαρά Σωτηροπούλου 

Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Από το Δημοτικό στο «Μεγάλο Σχολείο», το Γυμνάσιο

Το παιδί σας μεγάλωσε και σε μερικούς μήνες φεύγει από το δημοτικό για να πάει πρώτη χρονιά στο γυμνάσιο. 

Αναρωτιέστε πώς θα το βοηθήσετε να προσαρμοστεί καλύτερα;

Tο 12χρονο αγόρι ή κορίτσι βρίσκεται αντιμέτωπο με τις εξής ριζικές αλλαγές:

• 👧 Mέχρι πέρσι ήταν το μεγαλύτερο παιδί στο σχολείο (το"εκτάκι"), ενώ τώρα είναι το μικρότερο.
• 👦 Όλοι αυτοί "οι μεγάλοι" που το περιτριγυρίζουν του είναι άγνωστοι. Mαθητές και καθηγητές αποτελούν νέες φυσιογνωμίες και το καινούριο είναι για πολλά παιδιά συνώνυμο του απειλητικού.
• 👦 Mέχρι πριν από λίγους μήνες διευθυντής και δάσκαλοι ήξεραν το παιδί με το μικρό του όνομα. Ωστόσο, στο γυμνάσιο ακόμα και οι πολύ φιλότιμοι καθηγητές παρατηρείται ότι συνήθως μαθαίνουν τα ονόματα κυρίως των πολύ καλών μαθητών ή των πολύ ανήσυχων.
• 👧 Στα σχολεία που έχουν πολλά παιδιά οι καθηγητές δύσκολα ελέγχουν την κατάσταση. Oμάδες παιδιών με επιθετική συμπεριφορά μπορεί να προκαλέσουν αρκετά πιο εύκολα διάφορες δυσάρεστες καταστάσεις. Έτσι, πολλά παιδιά αισθάνονται εκτεθειμένα και απροστάτευτα, ειδικά όταν δε θέλουν "να καρφώσουν".

Οι ανταγωνισμοί μεταξύ των συμμαθητών εντείνονται.

Τι πρέπει να κάνετε

• 👦 Tονίστε τα θετικά στοιχεία της "αναβάθμισης του παιδιού" σε άλλη κλίμακα της εκπαίδευσης χωρίς να το τρομάζετε.
• 👧 Φερθείτε με μεγαλύτερη κατανόηση ιδιαίτερα τους πρώτους μήνες κάθε μεγάλης μεταβατικής φάσης.
• 👦 Tα παιδιά με καλή ή μεγάλη σωματική ανάπτυξη συνήθως προσαρμόζονται πιο εύκολα στα νέα σχολεία. Aν ένα παιδί είναι μικροκαμωμένο, ίσως δυσκολευτεί λίγο περισσότερο κι επομένως θα χρειαστεί μεγαλύτερη στήριξη.
• 👧 Προτρέψτε το να διατηρήσει τις φιλίες που είχε, ακόμα κι αν οι δρόμοι με τους παλιούς φίλους χωρίστηκαν λόγω διαφορετικών σχολείων.
• 👦 Μην προχωρείτε σε παράλληλες αλλαγές όταν το παιδί σας αλλάζει βαθμίδα ή σχολείο. Η Α’ Γυμνασίου είναι η χειρότερη φάση για να εκδηλωθούν οικογενειακά προβλήματα.

Πολλοί γονείς όμως κάνουν το λάθος να εκτιμούν ότι "τώρα το παιδί μεγάλωσε κάπως, δεν είναι πια στο δημοτικό και μπορεί να αντιμετωπίσει πιο ώριμα την κατάσταση".
Έτσι επιλέγουν αυτή την πολύ ακατάλληλη περίοδο λ.χ. για να προχωρήσουν σε ένα διαζύγιο, το οποίο ανέβαλλαν από καιρό.

akappatou

Το Χαμομηλάκι

Πώς νιώθει ένα παιδί που πάει για πρώτη φορά στο Γυμνάσιο; - Ο ρόλος των γονιών

Η ψυχολόγος Ελπίδα Παναγιωτουνάκου εξηγεί στους γονείς τι να περιμένουν!

Μερικά παιδιά αισθάνονται έντονο άγχος και φόβο όταν πηγαίνουν για πρώτη φορά σχολείο ή αρχίζει η νέα σχολική χρονιά μετά από τις καλοκαιρινές διακοπές. 

Οι γονείς, μέσα στο πλαίσιο του ρόλου τους, οφείλουν να βοηθήσουν το παιδί ώστε να ξεπεράσει τα άγχη και τις φοβίες του σχετικά με το σχολείο, προκειμένου να προσαρμοστεί και να αποδώσει καλύτερα. 

Όταν, μάλιστα, το παιδί έχει αναπτύξει δεξιότητες που είναι χρήσιμες και απαραίτητες κατά τη μαθησιακή διαδικασία, οι πιθανότητες να παρουσιαστούν προβλήματα στο σχολείο ελαχιστοποιούνται.

Σίγουρα η μεγαλύτερη ανησυχία σημειώνεται στους γονείς των οποίων το παιδί θα πάει για πρώτη φορά στην Α΄ Δημοτικού. 

Ωστόσο, δεν θα πρέπει να παραγνωρίζεται και το πόσο δύσκολη καθίσταται συχνά η μετάβαση από την ΣΤ΄ Δημοτικού στην Α΄ Γυμνασίου. 

Η κατάσταση δυσχεραίνεται ειδικά όταν απαιτείται η αλλαγή σχολείου και κατ’ επέκταση η απομάκρυνση από τους παλιούς και γνώριμους φίλους και συμμαθητές. Το παιδί, λοιπόν, έρχεται αντιμέτωπο με μια σειρά αλλαγών, οι οποίες σε συνδυασμό με τις σωματικές μεταβολές κι την προσπάθεια εύρεσης της προσωπικής του ταυτότητας, καθώς η περίοδος αυτή συμπίπτει με την έναρξη της εφηβείας, είναι δυνατόν να διαταράξουν τις ισορροπίες του και να προκαλέσουν σύγχυση.
Πιο συγκεκριμένα, ο νεαρός έφηβος έρχεται αντιμέτωπος με το ότι:
-Ενώ είχε καταφέρει να κατακτήσει το ρόλο του «μεγάλου» ως «εκτάκι», που κατευθύνει τα μικρότερα παιδιά, τώρα ξαναγίνεται ο «μικρότερος» του σχολείου, τον οποίο συχνά κοροϊδεύουν και δεν υπολογίζουν.
-Εισέρχεται εκ νέου σε ένα άγνωστο περιβάλλον, όπου δεν τον γνωρίζουν οι καθηγητές του και συχνά ούτε και οι συμμαθητές του.
-Συχνά είναι δύσκολο να κερδίσει την προσοχή των καθηγητών του, καθώς αυτοί εναλλάσσονται διαρκώς και οι διδακτικές ώρες μαζί τους είναι περιορισμένες.
-Πλέον απαιτείται διαφορετικός τρόπος σκέψης, συμπεριφοράς στην τάξη και μελέτης.
-Οι ανταγωνισμοί εντείνονται λόγω της ηλικίας των παιδιών.
-Η αντιδραστικότητα σε ζητήματα πειθαρχίας αυξάνει, λόγω της τάσης για αυτονομία που χαρακτηρίζει τη συγκεκριμένη ηλικία, με αποτέλεσμα τις συχνές εντάσεις με τους καθηγητές.

Η συμπεριφορά του γονέα κρίνεται για άλλη μια φορά καθοριστική:
-Είναι σημαντικό να ενθαρρύνετε και να ενδυναμώνετε το παιδί σας, ώστε να αντιμετωπίζει τις νέες καταστάσεις ως πρόκληση και όχι ως δυσεπίλυτο πρόβλημα
-Σε κάθε περίπτωση μην ξεχνάτε να τονίζετε τη θετική όψη της μετάβασής του στη νέα αυτή εκπαιδευτική βαθμίδα
-Ενημερώστε το παιδί σας για τη ζωή στο γυμνάσιο, αλλά προσέξτε να μην το τρομοκρατήσετε εν όψει των νέων του υποχρεώσεων
-Δώστε ιδιαίτερη προσοχή στα πιο μικροκαμωμένα παιδιά, καθώς για αυτά η προσαρμογή συνήθως είναι δυσκολότερη, λόγω της ανομοιογένειας συγκριτικά με τους συμμαθητές τους, ενώ συχνά χαρακτηρίζονται και από χαμηλή αυτοπεποίθηση
-Ενισχύστε την επικοινωνία του παιδιού σας με αγαπημένους φίλους και συμμαθητές, ώστε να νιώθει ότι ανήκει σε μια ομάδα όπου είναι αποδεκτό
-Προσπαθήστε η αλλαγή αυτή στην εκπαιδευτική βαθμίδα να μην συνοδεύεται από επιπρόσθετες αλλαγές στα πλαίσια της οικογένειας.

Το θετικό είναι πως τα περισσότερα παιδιά προσαρμόζονται αποτελεσματικά τόσο στο γυμνάσιο, όσο και στο σχολείο γενικότερα, μετά από τους πρώτους δυο – τρεις μήνες. 

Ωστόσο, σε κάθε περίπτωση είναι ιδιαίτερα βοηθητικό για το παιδί όταν ενθαρρύνεται να μιλήσει ανοιχτά για τους φόβους και τα άγχη του και όταν ξέρει πως οι γονείς του είναι δίπλα του προκειμένου να το βοηθήσουν να ξεπεράσει την όποια δύσκολη κατάσταση. 

tlife.gr

Ξανά «πρωτάκι».... Από το Δημοτικό στο Γυμνάσιο...

Το παιδί σας μεγάλωσε…τελείωσε το δημοτικό και φέτος θα είναι η πρώτη του χρονιά στο γυμνάσιο.
Αναρωτιέστε πώς θα το βοηθήσετε να προσαρμοστεί καλύτερα;

Η ψυχολόγος-παιδοψυχολόγος και συγγραφέας αρκετών βιβλίων, κυρία Αλεξάνδρα Καππάτου συμβουλεύει.

Tο 12χρονο αγόρι ή κορίτσι βρίσκεται αντιμέτωπο με τις εξής ριζικές αλλαγές:

- Mέχρι πέρσι ήταν το μεγαλύτερο παιδί στο σχολείο (το «εκτάκι»), ενώ τώρα είναι το μικρότερο.
- Όλοι αυτοί «οι μεγάλοι» που το περιτριγυρίζουν του είναι άγνωστοι. Mαθητές και καθηγητές αποτελούν νέες φυσιογνωμίες και το καινούριο είναι για πολλά παιδιά συνώνυμο του απειλητικού.
- Mέχρι πριν από λίγους μήνες διευθυντής και δάσκαλοι ήξεραν το παιδί με το μικρό του όνομα. Ωστόσο, στο γυμνάσιο ακόμα και οι πολύ φιλότιμοι καθηγητές παρατηρείται ότι συνήθως μαθαίνουν τα ονόματα κυρίως των πολύ καλών μαθητών ή των πολύ ανήσυχων.
- Στα σχολεία που έχουν πολλά παιδιά οι καθηγητές δύσκολα ελέγχουν την κατάσταση. Oμάδες παιδιών με επιθετική συμπεριφορά μπορεί να προκαλέσουν αρκετά πιο εύκολα διάφορες δυσάρεστες καταστάσεις. Έτσι, πολλά παιδιά αισθάνονται εκτεθειμένα και απροστάτευτα, ειδικά όταν δε θέλουν «να καρφώσουν».
- Oι ανταγωνισμοί μεταξύ των συμμαθητών εντείνονται.

Τι πρέπει να κάνετε

Tονίστε τα θετικά στοιχεία της «αναβάθμισης του παιδιού» σε άλλη κλίμακα της εκπαίδευσης χωρίς να το τρομάζετε.

Φερθείτε με μεγαλύτερη κατανόηση ιδιαίτερα τους πρώτους μήνες κάθε μεγάλης μεταβατικής φάσης.

Tα παιδιά με καλή ή μεγάλη σωματική ανάπτυξη συνήθως προσαρμόζονται πιο εύκολα στα νέα σχολεία. Aν ένα παιδί είναι μικροκαμωμένο, ίσως δυσκολευτεί λίγο περισσότερο κι επομένως θα χρειαστεί μεγαλύτερη στήριξη.

Προτρέψτε το να διατηρήσει τις φιλίες που είχε, ακόμα κι αν οι δρόμοι με τους παλιούς φίλους χωρίστηκαν λόγω διαφορετικών σχολείων.

Μην προχωρείτε σε παράλληλες αλλαγές όταν το παιδί σας αλλάζει βαθμίδα ή σχολείο. Η Α’ Γυμνασίου είναι η χειρότερη φάση για να εκδηλωθούν οικογενειακά προβλήματα. Πολλοί γονείς όμως κάνουν το λάθος να εκτιμούν ότι «τώρα το παιδί μεγάλωσε κάπως, δεν είναι πια στο δημοτικό και μπορεί να αντιμετωπίσει πιο ώριμα την κατάσταση». Έτσι επιλέγουν αυτή την πολύ ακατάλληλη περίοδο λ.χ. για να προχωρήσουν σε ένα διαζύγιο το οποίο ανέβαλλαν από καιρό.

news.gr
babyradio