Οι Εσωστρεφείς Άνθρωποι: Μια σιωπηλή ιδιοσυγκρασία είναι μια κρυμμένη υπερδύναμη.

Τον τελευταίο καιρό γίνεται πολύς λόγος για την έννοια της εσωστρέφειας, μία έννοια η οποία θα μπορούσε κανείς να ισχυριστεί ότι έγινε συνώνυμη της κοινωνικής αποστασιοποίησης. 

Τους εσωστρεφείς και τις ξεχωριστές ικανότητές τους περιγράφει η συγγραφέας Susan Cain, στο best seller «Ήρεμη δύναμη – οι κρυφές ικανότητες των εσωστρεφών εφήβων»:

Τι είναι όμως οι εσωστρεφείς; Είναι ένας ψυχολογικός όρος που, σε γενικές γραμμές, περιγράφει όσους απολαμβάνουν την παρέα των άλλων, αλλά τους αρέσει να περνάνε χρόνο και μόνοι. Είναι παρατηρητικοί. Ενδεχομένως να ακούνε περισσότερο και να μιλάνε λιγότερο. Το να είστε εσωστρεφείς σημαίνει ότι έχετε μια έντονη εσωτερική ζωή και ότι θεωρείτε αυτή την εσωτερική ζωή σημαντική.

Αν ο εσωστρεφής είναι κάποιος που έχει το βλέμμα στραμμένο μέσα του, ο εξωστρεφής είναι ακριβώς το αντίθετο. Οι εξωστρεφείς διαπρέπουν στις ομάδες και αντλούν ενέργεια όταν βρίσκονται με άλλους.

Ακόμα κι αν εσείς δεν είστε εσωστρεφείς, πιθανόν να υπάρχουν κάποιοι στην οικογένειά σας ή στον κύκλο των φίλων σας. Οι εσωστρεφείς αποτελούν το ένα τρίτο με ένα δεύτερο του πληθυσμού – που σημαίνει ένας στους δύο ή στους τρεις ανθρώπους που γνωρίζετε. 
Μερικές φορές είναι εύκολο να τους εντοπίσει κανείς. Είναι εκείνοι που κουλουριάζονται στον καναπέ με ένα βιβλίο, με το τάμπλετ ή το λάπτοπ αντί να περιστοιχίζονται από κόσμο. Στα μεγάλα πάρτι ίσως τους δείτε να μιλάνε με μια χούφτα φίλους – σίγουρα όχι να χορεύουν στα τραπέζια. Στην τάξη κάποιες φορές κοιτάνε αλλού όταν ο καθηγητής ρωτάει ποιος θέλει να μιλήσει. Και προσέχουν – απλώς προτιμάνε να ακολουθούν σιωπηλά και να συμμετέχουν, όταν είναι έτοιμοι.

Άλλες φορές οι εσωστρεφείς καταφέρνουν πολύ καλά να κρύβουν την πραγματική τους φύση. Μπορεί να περάσουν απαρατήρητοι στις σχολικές αίθουσες και στην τραπεζαρία του σχολείου, παριστάνοντας τους εξωστρεφείς, ενώ βαθιά μέσα τους ανυπομονούν να δραπετεύσουν από το πλήθος και να περάσουν χρόνο μόνοι.

Το να είναι κανείς εσωστρεφής δεν σημαίνει απαραίτητα ότι είναι και ντροπαλός. Είναι μια σημαντική διαφορά αυτή. Οι εσωστρεφείς μπορεί να είναι ντροπαλοί, φυσικά. Υπάρχουν και ντροπαλοί εξωστρεφείς όμως. Η ντροπαλή συμπεριφορά μπορεί να μοιάζει με εσωστρέφεια – κάνει τους ανθρώπους να φαίνονται σιωπηλοί και συνεσταλμένοι. 

Όπως και η εσωστρέφεια, το αίσθημα της ντροπής είναι αρκετά σύνθετο. Εμπεριέχει πολλά επίπεδα. Μπορεί να προέρχεται από νευρικότητα ή ανασφάλεια για το αν θα γίνουν αποδεκτοί από τους άλλους.

Μπορεί να προέρχεται από τον φόβο μην κάνουν κάποιο λάθος. Στην τάξη ένας ντροπαλός μαθητής μπορεί να μη σηκώνει το χέρι του επειδή ανησυχεί μήπως δώσει λάθος απάντηση και νιώσει αμήχανα. 
Η εσωστρεφής κοπέλα που κάθεται δίπλα του μπορεί να μη σηκώνει το χέρι της για άλλους λόγους. Ίσως να μην αισθάνεται την ανάγκη να συμμετάσχει στο μάθημα. Ή μπορεί να είναι πολύ απασχολημένη με το να ακούει και να τα επεξεργάζεται όλα. 

Ακριβώς όπως και η εσωστρέφεια, η ντροπή έχει τα πλεονεκτήματά της.

Έρευνες έχουν δείξει ότι τα ντροπαλά παιδιά τείνουν να είναι πιστοί φίλοι, και διαθέτουν φιλότιμο, συμπόνια και δημιουργικότητα. Και οι ντροπαλοί και οι εσωστρεφείς είναι καταπληκτικοί ακροατές. Και μέσω αυτής τους της ικανότητας είναι καλοί σε ό,τι αφορά την παρατήρηση, τη μάθηση και τα επίπεδα ωριμότητας.

Όσα ακολουθούν αποτελούν μία καλή υπενθύμιση των ικανοτήτων τους στους εσωστρεφείς, και υπογραμμίζει στους εξωστρεφείς ότι ο σιωπηλός άγνωστος στο απέναντι γραφείο, διαμέρισμα ή αυτοκίνητο έχει πολλά να πει: απλώς προτιμά να επιλέξει το πώς και το πότε θα το κάνει.

Μια σιωπηλή ιδιοσυγκρασία είναι μια κρυμμένη υπερδύναμη.Υπάρχει μια λέξη για τους «ανθρώπους που είναι πολύ απορροφημένοι στις σκέψεις τους»: στοχαστές.

Οι περισσότερες σπουδαίες ιδέες πηγάζουν από την απομόνωση.
Μπορείς να τεντωθείς σαν λάστιχο. Μπορείς να κάνεις ό,τι κι ένας εξωστρεφής, ακόμα και να βρεθείς στο φως των προβολέων. Θα υπάρχει πάντα χρόνος για ησυχία αργότερα.
Αλλά ακόμα κι αν χρειαστεί να τεντωθείς σε κάποιες περιπτώσεις, θα πρέπει να ξαναγυρίσεις στον πραγματικό σου εαυτό όταν τελειώσεις.
Δύο ή τρεις στενοί φίλοι σημαίνουν περισσότερα απ’ ό,τι εκατό γνωστοί (παρόλο που και οι γνωστοί είναι κι αυτοί πολύ σημαντικοί).
Δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα αν θέλεις να αποφύγεις τις συζητήσεις περί ανέμων και υδάτων στους διαδρόμους του σχολείου.
Δεν χρειάζεται να είσαι φωνακλάς για να είσαι αρχηγός. Πάρε παράδειγμα τον Μαχάτμα Γκάντι.
Και μιας και αναφερθήκαμε στον Γκάντι, έχει πει το εξής: «Με έναν ευγενικό τρόπο μπορείς να ταρακουνήσεις τον κόσμο»
...............
περισσότερα εδώ
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Αυτοτραυματισμός στην εφηβεία: Μια κραυγή για βοήθεια More teenage girls are self harming than ever before

Υπάρχει ένας μεγάλος αριθμός εφήβων που σκοπίμως αυτοτραυματίζεται ο οποίος δυστυχώς αυξάνεται το τελευταίο διάστημα. 
Η έννοια του αυτοτραυματισμού, αναφέρεται στο Διαγνωστικό και Στατιστικό Εγχειρίδιο Ψυχικών Διαταραχών (DSM-IV) και αφορά στην εκούσια πρόκληση τραύματος στο σώμα, χωρίς τις περισσότερες φορές όμως να υπάρχει αυτοκτονική πρόθεση.

Οι αυτοτραυματισμοί στην εφηβεία

More teenage girls are self harming than ever before

Ο αυτοτραυματισμός συνήθως περιλαμβάνει κόψιμο του δέρματος αλλά και κάψιμο, χτυπήματα ακόμα και την κατάποση τοξικών ουσιών.

Τα τελευταία στοιχεία που έρχονται από έρευνες που έχουν γίνει στην Αγγλία, δείχνουν ότι πάνω από 13.000 κορίτσια και 4.000 αγόρια (από 15 – έως 19 ετών) εισήχθησαν σε νοσοκομείo για αυτό το λόγο αυτό κατά την περίοδο των 12 τελευταίων μηνών (μέχρι τον Σεπτέμβριο του τρέχοντος έτους), μια αύξηση 10% σε σύγκριση με την αντίστοιχη προηγούμενη περίοδο. 

Περισσότερο από ποτέ, πρέπει να γίνει κατανοητό γιατί τόσοι πολλοί νέοι καταφεύγουν σε αυτή τη συμπεριφορά.

Μία κοινή εξήγηση που οι ίδιοι οι έφηβοι δίνουν, είναι ότι οι μη αυτοκτονικοί αυτοτραυματισμοί παρέχουν έναν τρόπο για να ξεφύγουν από τις δυσάρεστες σκέψεις και τα συναισθήματα. 

Ένα άλλο κίνητρο που τους ωθεί σε αυτή τη συμπεριφορά, χωρίς ακόμα να έχει διερευνηθεί ολοκληρωμένα, είναι ότι ο αυτοτραυματισμός είναι ένας τρόπος για να προκληθεί σκόπιμα ένα συγκεκριμένο επιθυμητό συναίσθημα ή αίσθηση. 

Μία νέα μελέτη από ερευνητές των ΗΠΑ έχει διερευνήσει αυτή τη πτυχή του αυτοτραυματισμού, γνωστή και ως “αυτόματη θετική ενίσχυση”.

Ο Edward Selby, καθηγητής Ψυχολογίας στο Rutgers School of Arts and Sciences και οι συνεργάτες του, έδωσαν σε 30 έφηβους που αυτοτραυματίστηκαν (μέσος όρος ηλικίας 17 ετών, με το 87% εξ αυτών να είναι γυναίκες), να κουβαλάνε πάνω τους μια ψηφιακή συσκευή για δύο εβδομάδες. 

Δύο φορές την ημέρα, η συσκευή χτυπούσε και οι έφηβοι καλούντο να καταγράψουν τις πρόσφατες σκέψεις τους αυτοτραυματισμού, οποιαδήποτε επεισόδια αυτοτραυματισμού, τα κίνητρά τους, τις πραγματικές εμπειρίες τους για το τί ήταν αυτό που ένιωθαν, καθώς και να απαντήσουν και σε άλλες ερωτήσεις.

Ακριβώς πάνω από το μισό του δείγματος ανέφερε συμμετοχή σε τουλάχιστον μία περίπτωση αυτοτραυματισμού που παρακινήθηκε από την επιθυμία να βιώσουν μια ιδιαίτερη αίσθηση (και το 35% όλων των συμπεριφορών αυτοτραυματισμού είχε αυτό το κίνητρο). 
Η πιο κοινή αίσθηση που καταγράφηκε ότι οι έφηβοι αποζητούσαν, ήταν η “ικανοποίηση” (45% από αυτούς), ακολουθούμενη από την “διέγερση” (31%) και τον “πόνο” (24%). 
Αυτές καταγράφηκαν σαν οι ελπίδες τους ότι θα βιώσουν αυτά τα συναισθήματα. 

Στην πραγματικότητα, ο πόνος βιώθηκε πιο συχνά από ό,τι αποζητήθηκε. Η διέγερση βιώθηκε όσο συχνά ζητήθηκε και η ικανοποίηση βιώθηκε πολύ λιγότερο από ό,τι οι έφηβοι ήθελαν.

Υπήρχαν διαφορές μεταξύ των εφήβων που αυτοτραυματίζονταν προκειμένου να νιώσουν ένα συγκεκριμένο συναίσθημα και σε εκείνους που δεν είχαν αυτό το κίνητρο. 
Η πρώτη ομάδα αυτοτραυματιζόταν πιο συχνά κατά τη διάρκεια της μελέτης (και στο παρελθόν) και σκεφτόταν τον αυτοτραυματισμό πιο συχνά και για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. 

Όσοι αναζητούσαν ένα συγκεκριμένο συναίσθημα από τον αυτοτραυματισμό, έδειχναν επίσης τάσεις και για άλλες επικίνδυνες συμπεριφορές, όπως την υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ, την υπερφαγία και την παρορμητική καταναλωτική δαπάνη. 

Εστιάζοντας στα διαφορετικά συναισθηματικά κίνητρα, αυτοί οι έφηβοι που αναζητούν τον πόνο και διέγερση έτειναν να αυτοτραυματίζονταν περισσότερο από εκείνους που επιδίωξαν την ικανοποίηση.
Η μελέτη αυτή έχει συμβάλει σημαντικά σε μια ανεξερεύνητη ακόμα πτυχή του αυτοτραυματισμού, παρόλο που αφήνει πολλά ερωτήματα αναπάντητα. Για παράδειγμα, μια εξήγηση για τη συχνότερη αυτοκαταστρεπτική συμπεριφορά, παρατηρήθηκε μεταξύ εκείνων που λένε ότι αυτοτραυματίζονται επειδή θέλουν να βιώνουν πόνο, διότι η πράξη αυτή ενεργοποιεί τους μηχανισμούς ανακούφισης από τον πόνο στον εγκέφαλο – μια μορφή δηλαδή ευφορίας. 

Και όμως, ο αυτοτραυματισμός ήταν λιγότερο συχνός μεταξύ εκείνων που δήλωσαν ότι αυτοτραυματίζονταν για την ικανοποίηση. 

Αυτή η πιθανή αντίφαση θα μπορούσε να οφείλεται σε ασάφεια στις σημασίες των λέξεων που χρησιμοποιούνται – είναι η επιδίωξη της ευφορίας (μέσω του πόνου) διαφορετική από την επιδίωξη της ικανοποίησης; Αυτές οι ασάφειες, θα πρέπει να αντιμετωπιστούν από τη μελλοντική έρευνα.

Παρά το γεγονός αυτό, καθώς και του μικρού μεγέθους του δείγματος, ο Selby και η ομάδα του είπε ότι τα νέα ευρήματά τους έχουν ήδη κλινικές επιπτώσεις. “Εάν μπορούν να βρεθούν εναλλακτικές υγιείς συμπεριφορές που θα μπορούσαν να προκαλέσουν μια παρόμοια αίσθηση ενίσχυσης, τότε αυτές οι συμπεριφορές μπορεί να είναι σε θέση να αξιοποιηθούν ως πιο αποτελεσματικές εναλλακτικές λύσεις για μη – αυτοκτονικούς αυτο-τραυματισμούς” συμπληρώνουν. 
“Για παράδειγμα, αν ένας από τους σκοπούς του μη αυτοκτονικού τραυματισμού, είναι να αντλήσει πόνο, τότε η σωματική άσκηση θα μπορούσε να λειτουργήσει ως μια αποτελεσματική εναλλακτική λύση, καθώς τα μέτρια επίπεδα άσκησης μπορεί να έχουν μια εξίσου επώδυνη επίδραση ή να αποσπούν την προσοχή του ατόμου και μπορεί να το βοηθήσουν στην αντιμετώπιση με τα συναισθήματα που το αναστατώνουν”.
--------------
Edward A. Selby, Matthew K. Nock, and Amy Kranzler (2013). “How Does Self-Injury Feel? Examining Automatic Positive Reinforcement in Adolescent Self-Injurers with Experience Sampling”. Psychiatry Research DOI: 10.1016/j.psychres.2013.12.005
enallaktikidrasi
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Εφηβεία: Η κοινωνικά… αδέξια ηλικία

γράφει η Χρυσούλα Κουτελιέρη – Μαυράκη

Αν το μικρό σου έχει φτάσει αισίως στην… άχαρη ηλικία της εφηβείας, τότε ετοιμάσου να έρθεις αντιμέτωπη με νέες προκλήσεις, που ίσως να μην είχες καν φανταστεί. 
Αν θυμηθείς, όμως, και τη δική σου εφηβεία θα δεις πως οι καταστάσεις είναι αρκετά κοινές. Μία από αυτές είναι και η ντροπαλότητα που μπορεί να εμφανίσουν τα παιδιά σε αυτή τη φάση. 

Τι σημαίνει, όμως, αυτή η εσωστρέφεια και γιατί το παιδί μπορεί να παρουσιάσει μια κοινωνική “αδεξιότητα”; 

Η ψυχοπαιδαγωγική σύμβουλος Χρυσούλα Μαυράκη απαντά:

Ένας από τους επτά κύριους τομείς ανάπτυξης του ατόμου είναι ο κοινωνικός. Αρχίζει να αναπτύσσεται από το τρίτο έτος της ηλικίας, τότε που το παιδί θέλει να έχει παρέα και να παίζει μαζί με φίλους καλύτερα από ό,τι μόνο του. 
Σήμερα μιλάμε και για κοινωνική νοημοσύνη και ευφυΐα, δεδομένου ότι ο άνθρωπος είναι ον κοινωνικό και ζει μέσα σε οργανωμένες ομάδες από τη στιγμή της γέννησής του -οικογένεια, σχολείο, κοινωνία.

Στην εφηβεία, την εποχή των μεγάλων αλλαγών και της προετοιμασίας για την ενηλικίωση, πολλά παιδιά παρουσιάζουν μία συνεσταλμένη, εσωστρεφή και άτολμη συμπεριφορά στις συναναστροφές τους. 
Οι έρευνες δείχνουν ότι μεταξύ 5 και 15 ετών περίπου 50% των παιδιών, και κυρίως των αγοριών, παρουσιάζει μία περίοδο ντροπαλότητας, η οποία ξεπερνιέται εύκολα από το ίδιο το παιδί. Αν η συστολή συνεχίζεται και δημιουργεί προβλήματα, τόσο στη σχολική, όσο και στην κοινωνική ζωή του εφήβου, τότε θα πρέπει να αναζητηθεί η αιτία. 
Βεβαίως, υπάρχουν περιπτώσεις που παρουσιάζουν μεγαλύτερη ευαισθησία ως χαρακτήρες, αλλά όλα τα παιδιά έχουν έμφυτες κοινωνικές δεξιότητες που χρειάζεται απλά να καλλιεργηθούν.

Επομένως, το παιδί που κλείνεται στον εαυτό του, χωρίς να συντρέχουν λόγοι ψυχικής υγείας, θα πρέπει να βοηθηθεί ώστε να κατακτήσει την κοινωνική εμπειρία. 
Οι γονείς θα πρέπει να μην αποδοκιμάζουν το παιδί, ούτε να θυμώνουν ή να δείχνουν απογοήτευση για τη δυσκολία του στις σχέσεις. 
Αντίθετα, θα πρέπει να ρυθμίσουν τη στάση τους απέναντί του, ώστε να μην είναι ούτε υπερπροστατευτική, αλλά ούτε και αδιάφορη ή απορριπτική. 

Το παιδί χρειάζεται κλίμα εμπιστοσύνης, έπαινο για τις προσπάθειές του, αναγνώριση ακόμη και των πιο μικρών του επιτευγμάτων και “φροντιστήριο” σχέσεων. 

Ο γονέας θα πρέπει να φέρει το παιδί σε επαφή με ένα ή δύο αρχικά παιδιά που θα έχουν κοινά σημεία με το δικό τους, αλλά θα είναι πιο εξωστρεφή, καθώς και να συντηρεί τη σχέση με προσκλήσεις στο σπίτι ή για δραστηριότητες και ψυχαγωγία. 
Στη συνέχεια, το παιδί μπορεί να μπει σε μια ομάδα ή σε έναν όμιλο που το ενδιαφέρει και σιγά-σιγά με την αποδοχή και τη ζεστασιά της αγάπης και της φροντίδας θα ανοιχτεί προς τα έξω και θα “ανθίσει”!

Η συστολή του εφήβου είναι, πάντως, κάτι διαφορετικό από τη διάθεσή του να απομονώνεται, να κλείνεται στο δωμάτιό του, να αποσύρεται και να μη θέλει να μιλά και να συμμετέχει στην οικογενειακή ζωή. Η εσωστρέφεια αυτή είναι φυσιολογική, ακριβώς γιατί οι αλλαγές που συμβαίνουν στο σώμα και το πνεύμα του παιδιού το δυσκολεύουν και το “δοκιμάζουν”, με αποτέλεσμα να χρειάζεται χρόνο για τον εαυτό του, σκέψη και εσωτερική έρευνα για να αποφασίσει τα “θέλω”, τους στόχους και τα πιστεύω του. 

Γι’ αυτό και οι γονείς πρέπει να είναι διακριτικά παρόντες, δίνοντας στο παιδί να καταλάβει ότι είναι πάντοτε κοντά του, αλλά συγχρόνως το εμπιστεύονται και του επιτρέπουν να μεγαλώσει και να γίνει ο εαυτός του.

tlife