Η Παιδική εργασία και ο Κάρολος Ντίκενς

Όποιος πιστεύει πως μόνο τα προϊόντα που κατασκευάζονται στην Κίνα, την Ταϊλάνδη ή την Καμπότζη μπορεί να έχουν γίνει από παιδικά χέρια, γελιέται.

Παιδική εργασία: Ξαναγυρίζοντας στον 19ο αιώνα…

– Τι θα έγραφε σήμερα ο Κάρολος Ντίκενς;

Πολλά ήταν τα αφιερώματα στον Κάρολο Ντίκενς από την αρχή της χρονιάς, καθώς το 2012 συμπληρώνονται 200 χρόνια από τη γέννηση του Βρετανού συγγραφέα. Για τους περισσότερους αναγνώστες σε όλο τον κόσμο ο Ντίκενς είναι ο μπαμπάς του Όλιβερ Τουίστ, ο άνθρωπος που περιέγραψε τον ζοφερό κόσμο της παιδικής εκμετάλλευσης και φτώχειας στην Αγγλία του 19ου αιώνα, έναν κόσμο που θέλαμε να πιστεύουμε ότι έχει για πάντα χαθεί.

Άλλωστε, στον 21ο αιώνα, υποτίθεται ότι όταν μιλάμε για παιδική εργασία και εκμετάλλευση, αναφερόμαστε στον Τρίτο Κόσμο, ότι στην Ευρώπη αυτό το φαινόμενο έχει εξαλειφθεί. 
Κι όμως, στην πλούσια Γηραιά Ήπειρο, της υποχρεωτικής εννεατούς εκπαίδευσης για τα παιδιά, η παιδική εργασία δεν εξαφανίστηκε ποτέ και τώρα με την κρίση αυγαταίνει. 
Σχεδόν καμία ευρωπαϊκή χώρα δεν στέλνει όλα τα παιδιά της στο σχολείο, αλλά τα μεγαλύτερα ποσοστά παιδικής εργασίας συναντώνται στις χώρες της ανατολικής Ευρώπης και όλο και περισσότερο στις χώρες του Νότου.

Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της Νάπολης, μιας από τις φτωχότερες πόλεις της Ιταλίας και της Ευρώπης γενικότερα και έδρας της Καμόρα.

Τα παιδιά της Νάπολης

Χιλιάδες μικροί Ναπολιτάνοι παρατάνε το σχολείο για να τσοντάρουν στον οικογενειακό προϋπολογισμό. Νωρίς το πρωί μπορεί να δει ο καθένας πιτσιρικάδες να στοιβάζουν εμπορεύματα στα σούπερ μάρκετ, μετά να τακτοποιούν τα ράφια και στη συνέχεια να κουβαλάνε τα ψώνια στους πελάτες. Τα παιδιά αυτά δουλεύουν δέκα ώρες τη μέρα, έξι μέρες την εβδομάδα και αμείβονται με λιγότερο από ένα ευρώ την ώρα. Και συχνά είναι οι μοναδικές κολώνες του σπιτιού τους, τα μόνα που βγάζουν κάτι που να μοιάζει με μεροκάματο στην οικογένεια.

Δεν είναι απαραίτητα παιδιά… ειδικών κατηγοριών, ορφανά σαν τον Όλιβερ Τουίστ, μεταναστόπουλα ή από τσιγγάνικες οικογένειες ή από μανάδες που τα μεγαλώνουν μόνες. Σύμφωνα με έρευνα του Δήμου Νάπολης, που παρουσιάστηκε στα τέλη του 2011, στην Καμπανία, την ευρύτερη επαρχία, παράτησαν την τελευταία πενταετία το σχολείο 54.000 παιδιά, εκ των οποίων το 38% είναι κάτω των 13 ετών. Στοιχεία για το πόσα από αυτά δουλεύουν δεν υπάρχουν. Είτε πρόκειται για σούπερ μάρκετ είτε για θελήματα της Καμόρα, οι δουλειές που κάνουν είναι «μαύρες».

Στην… καλή περίπτωση δουλεύουν σε καταστήματα, γκαρσονάκια σε εστιατόρια, βοηθοί σε κομμωτήρια, ακόμα εργάτες και στα βυρσοδεψεία. Στην κακή περίπτωση γίνονται βαποράκια για τη μαφία και συνήθως και τα ίδια χρήστες ναρκωτικών ή τα βγάζουν στο κλαρί. Οι κοινωνικοί λειτουργοί στη Νάπολη έχουν σηκώσει τα χέρια ψηλά. Ειδικά από τότε που καταργήθηκε το 2010 στην Καμπανία η ελάχιστη κοινωνική ασφάλιση -και 130.000 φτωχές οικογένειες έμειναν χωρίς κανένα βοήθημα- η στρατιά της παιδικής εργασίας... 

19ος αιώνας: Ο αιώνας της απανθρωπιάς.... 21ος αιώνας: Ο αιώνας ... των πνιγμένων παιδιών

Το «Χωρίς οικογένεια» του Έκτορος Μαλό -όπως τον μαθαίναμε στα ελληνικά βιβλία-, ο δύστυχος, πολύπαθος «Όλιβερ Τουίστ» και πόσες άλλες ιστορίες του Ντίκενς, τα θλιμμένα παραμύθια του Άντερσεν. 

Ο Βίκτορας Ουγκώ και ο αιώνια κυνηγημένος για μια φρατζόλα ψωμί, που κόστιζε 19 χρόνια κάτεργα, Γιάννης Αγιάννης, θήραμα του καθόλα νόμιμου αστυνομικού Ιαβέρη… 

19ος αιώνας! 19ος αιώνας, λοιπόν, μαύρος καιρός για την ιστορία της ανθρωπότητας.
Κοινωνίες τεράστιων αντιθέσεων στην Ευρώπη τότε. Πάμπλουτοι και υπερβολικά φτωχοί. Σνομπισμός επίσημος, όπου μόνο τα άτομα που προέρχονταν από την αριστοκρατία συναναστρέφονταν μεταξύ τους και είχαν μέλλον. 
Η απόκτηση χρημάτων ήταν ο μόνος λόγος ύπαρξης. Υψηλή κοινωνία και πλούσιοι επιχειρηματίες. Πουριτανισμός και ψευτοηθική! 

Στην Αγγλία της βασίλισσας Βικτωρίας απαγορεύονταν ακόμα και να λες τη λέξη «πόδια». Σκέπαζαν δε ακόμα και τα πόδια των επίπλων με ειδικά ραμμένα υφάσματα γιατί είχαν καμπύλες.

Πλούτος και εξουσία. Υπήρχες αν τα είχες, με κάθε κόστος. 
Η ηθική αφορούσε, μόνο στα πόδια των επίπλων και όχι στο αν πέθαιναν παιδιά στις φάμπρικες. Και οι εργάτες στην νεόκοπη βιομηχανική κοινωνία του 19ου αιώνα σακατευόταν καθημερινά. Παιδιά σκλάβοι και υποχείρια για εργατικά χέρια, εκμετάλλευση κάθε λογής, σαν εμπορεύματα, υποσιτιζόμενοι μαθητευόμενοι, άστεγοι και περιπλανώμενοι, τρόφιμοι πτωχοκομείων, ορφανοτροφείων, ασύλων ασύδοτων όλων, κανένα δικαίωμα για την εργατική τάξη. Το κομμάτι το ψωμί ήθελε κόπο, αντοχή, γερό στομάχι στο να αντέχεις στον εξευτελισμό.

Ο νόμος προστάτευε τους ισχυρούς και τους πλούσιους, που ήταν παιχνιδάκι στα χέρια τους και εφαρμόζονταν επιλεκτικά με μεγάλη σκληρότητα στους φτωχούς και ελαστικότητα έως ανυπαρξία για τους πάμπλουτους και έχοντες την εξουσία. 

Οι εύγλωττοι παραλληλισμοί με τη δεύτερη δεκαετία του 21ου αιώνα, της έκρηξης της τεχνολογίας, της αποθέωσης της επικοινωνίας, του τέλους των δοξασιών και του σκοταδισμού της μη πληροφόρησης, εμπλουτίζονται απ' τα πνιγμένα παιδιά στο Αιγαίο και τα χιλιάδες χαμένα απ αυτά που βρίσκονται ήδη, στα χέρια εκμεταλλευτών, τη βία που τα έχει στόχο, το μπούλινγκ που ευνοείται απ την καθιέρωση του δικαίου του πλούσιου, του ισχυρού, του δυνατού απέναντι σε ότι δε μοιάζει. Περιθώριο. Τότε δεν σιωπούσαν οι λογοτέχνες και απ τις σελίδες τους, μαθαίνουμε ακόμα την αλήθεια. Τώρα σιωπούν κι αυτοί, οι δικοί μας καταδικάζοντας μας στη μη παρηγοριά…

Τα έργα λογοτεχνίας εκείνου του αιώνα είναι μαύρα. 
Μιλάνε για παιδιά που δυστυχούν στους δρόμους και στα χέρια εκμεταλλευτών. Μιλάνε για μια εργατική ζωή που περνά τον καιρό σε άθλιες συνθήκες. Πρώτα απ όλα οι Άθλιοι, το βιβλίο που έχει διαβαστεί, πουληθεί και γίνει εμβληματικό, όσο η Βίβλος. 
Ο Γιάννης Αγιάννης που κλέβει ψωμί για την αδερφή του και τις ανιψιές του και θα το πληρώσει με φρικτή φυλακή 19 χρόνια. Ο νόμιμος αστυνόμος Ιαβέρη να τον κυνηγά πάντα. Η δικαιοσύνη με το μέρος του, το δίκιο όχι! Η αυστηρότητα εξαντλείται στον φτωχοδιάβολο και η ατιμωρισία αφορά στους υπεράνω νόμου πλούσιους που αγοράζουν δικηγόρους καλούς και όλο το σύστημα δικαιοσύνης. Η Τιτίκα που μεγαλώνει κάνοντας δουλειά, στο σπίτι των βάναυσων Θρεναδιέρων. Μωρό-δουλάκι στα χέρια των κακών, που δεν κυνηγά ο κάθε Ιαβέρης. Η Φαντίνα που απολύεται και μένει άνεργη. Η μοιραία εκπόρνευση της για την επιβίωση αυτής και του παιδιού της. Οι αρρώστιες χωρίς έλεγχο. Το κράτος ανάλγητο. Τα πάντα για πούλημα…

Ανάγνωσμα «Οι Άθλιοι» για μεγάλους και εφήβους αναγνώστες, ενώ οι ήρωες του έχουν γίνει ξανά και ξανά κινηματογραφικοί και τηλεοπτικοί επικοί χαρακτήρες. Μόνο για τα παιδιά; 

Ο Χανς Κρίστιαν Άντερσεν, ο πιο διαβασμένος παραμυθάς, πίσω και αυτός στον 19ο αιώνα, ήξερε την φτώχεια από πρώτο χέρι, όντας γιος ενός παπουτσή και μιας πλύστρας. Ορφανός νωρίς από πατέρα, θα κάνει κάθε δουλειά από 11 χρόνων για να ζήσει με την μάνα του. Το σχολείο ήταν πολυτέλεια. Μόνη διέξοδος, στο κρύο, την πείνα, την ανεργία, την απουσία κοινωνικής πρόνοιας, την έξαρση των ασθενειών, το πρόωρο θάνατο νέων ανθρώπων όπως οι γονείς του, είναι η φαντασία. 

Παραμύθια. Παραμύθια που οι κακοί δεν είναι δράκοι ή μάγισσες, αλλά εκπρόσωποι ανθρώπινων αμαρτιών, όπως η ματαιοδοξία, ο σνομπισμός των αριστοκρατών της εποχής και των νεόπλουτων «αστών» που καυχιούνται για αυτό στις μέρες μας, η εγωιστική αδιαφορία, ο πλουτισμός ως μόνη αρετή. Επειδή γράφει για παιδιά το καλό και το ωραίο, συχνά κερδίζουν ή πρέπει να κερδίζουν, άλλα συνήθως τα έργα του είναι βαθιά απαισιόδοξα και με δυσάρεστο τέλος… όπως ο αιώνας του!

Ο Κάρολος Ντίκενς, ένας καινοτόμος της μυθιστοριογραφίας και ένας μυθοπλάστης αξεπέραστος στον χρόνο, μιλάει και αυτός για παιδιά που υποφέρουν, για δανειστές που ρίχνουν στις φυλακές ανθρώπους για μικρά χρέη τους, για άθλιες συνθήκες διαβίωσης της εργατικής τάξης και κυρίως των παιδιών-εργαζομένων, για επαιτεία, κάθε λογής εκμετάλλευση και για πλούσιους αμοραλιστές όλο σκληρότητα.
........................
Η βιομηχανική επανάσταση, όλος ο 19ος αιώνα, χαιρέτισε την ευημερία της νέας εποχής, με κόστος τη φτώχεια των μαζών. Και αυτό κάτι μας θυμίζει, σήμερα ακόμη και αν κάνει εφαρμογή σε έθνη ολόκληρα και σε γενοκτονίες οικονομικής λογιστικής. Τότε η κυρίαρχη οικονομική θεωρία της «ρευστοποίησης» (liquidation theory), που φτάνει μέχρι το Μεγάλο Κραχ της αμερικανικής οικονομίας, έλεγε πως η ύφεση είναι ευεργετική, πως ο πόνος είναι θεμιτός γιατί θα καθαρίσει το σύστημα απ τις ανισορροπίες. 

Μέσα απ’ τον πόνο, θα μάθουν να δουλεύουν οι άνθρωποι χωρίς απαιτήσεις, σκληρότερα. Οι έξυπνοι επιχειρηματίες, θα πάρουν στα χέρια τους τα πάντα μιας και οι άτυχοι, ή οι φτωχοί είναι, απλά, ανίκανοι! Αν πεθαίνουν στους δρόμους, δεν πειράζει! Σημασία έχει η γενικότερη εικόνα. Άλλωστε η ατυχία του ενός, είναι η τύχη του άλλου… Ο πόνος είναι η σωτήρια, για το καλό των ανθρώπων! Αυτά τα τόσο παρωχημένα οικονομικά κατασκευάσματα, που κατέρρευσαν με την επικράτηση των θεωριών του Κέινς, ξεσηκώνουν σήμερα οι υπουργοί οικονομικών της Ευρώπης και του κόσμου, με τους δικούς μας μέσα, έχοντας ως μοντέλο προόδου τον 19ο αιώνα της απανθρωπιάς!

Θυμάμαι τον εαυτό μου, 10 χρόνων να μη μπορώ να τελειώσω τον Ολιβερ Τουίστ από το κλάμα και την στενοχώρια. Θυμάμαι πόσο σοκαριζόμουν από ένα παιδί στους δρόμους και το μόνο καλό άνθρωπο του βιβλίου «Χωρίς οικογένεια» να μπαίνει φυλακή γιατί χρωστούσε… στις τράπεζες! Θυμάμαι ακόμη, την έκδοση για το «Κοριτσάκι με τα σπίρτα», όπου η ξανθιά μικρούλα, ξυπόλητη, αφού έχασε τις παντούφλες της, φορεί κόκκινη κουρελιασμένη φούστα και ένα μαύρο πλεκτό σάλι μες στα σκανδιναβικά, ανελέητα χιόνια. 
....................

Τα παιδιά, τα δικά μου και των άλλων, σήμερα, δεν σοκάρονται. Έχουν δει τους άστεγους στα πεζοδρόμια. Το ξέρουν το κοριτσάκι με τα σπίρτα και ας τα αντικατέστησε, απλά, με ένα μαγκάλι. Έχουν δει τα παιδιά των φαναριών, ξυπόλητα στο κρύο. Έχουν μάθει πως ένα άλλο κοριτσάκι απ’ αυτά, στις άκρες του δρόμου, που καθαρίζουν τζάμια, παρασύρθηκε από ένα αυτοκίνητο και έμεινε εβδομάδες στα αζήτητα. Έχουν ήδη, νιώσει τι σημαίνει η ανεργία των γονιών, το σπίτι χωρίς ρεύμα, χωρίς ζέστη, το διπλανό τους στο σχολείο να πεινάει. Και αν το δεύτερο μισό του 20ου αιώνα έφερε σχετικά κοινωνική εξισορρόπηση και οι μεγάλοι οικονομικοί φιλόσοφοι ανέπτυσσαν τις θεωρίες τους, όλα τους πεταχτήκαν στον κάλαθο των αχρήστων, εν μια νυκτί. 

Και ο 21ος αιώνας, για μας την Ελλάδα, τουλάχιστον, των 350.000 οικογενειών χωρίς ρεύμα, του 1.500.000 -επίσημα- εκατομμυρίου ανέργων, όσων ζουν απ’ τα συσσίτια, των αστέγων, των παιδιών σε ορφανοτροφεία και ιδρύματα και οικογένειες που τα προσέχουν επί πληρωμή, είναι ένας 19ος που μοιάζει να μην έφυγε ποτέ και ας γνωρίζουμε σκληρά πως έχει υπάρξει εξέλιξη…

Της Αλεξάνδρας Τσόλκα
περισσότερα εδώ: kourdistoportocali

Κάρολος Ντίκενς: Ιστορία δύο πόλεων

Στις σελίδες του αριστουργήματος “Ιστορία δύο πόλεων”, στην ουσία, δεν ανακαλύπτεις την ιστορία δύο πόλεων, αλλά το δράμα μιας αγάπης και την αυτοθυσία ενός έντιμου ανθρώπου, στο όνομα της αγάπης.

Εξώφυλλο έκδοσης του 1859

Στην εποχή των μεγάλων αλλαγών, όταν η ζωή του ανθρώπου δεν έχει καμιά αξία, αναδεικνύονται και ανθρώπινες αρετές όπως αυτή της αγάπης και της αυτοθυσίας, καθώς πυροδοτούνται γεγονότα μεγάλης κοινωνικής αναταραχής.
Το μυθιστόρημα του Τσαρλς Ντίκενς, διαδραματίζεται, αφ’ ενός μεν στο Λονδίνο, στην εξαθλιωμένη του κοινωνία χωρίς τάξη ή ασφάλεια, γεμάτη ληστές, διαρρήκτες και με υποτυπώδη δικαιοσύνη και αφ’ ετέρου στο Παρίσι, την ιστορική στιγμή της Γαλλικής Επανάστασης.

Η πένα του Ντίκενς περιγράφει τόσο τη ληστρική εκμετάλλευση, την τέλεια περιφρόνηση του νόμου και της ανθρώπινης ύπαρξης, την καταπίεση του εξαθλιωμένου και πεινασμένου γαλλικού λαού από τους ευγενείς, όσο και την οργή, τη θηριωδία και τον πεινασμένο κανιβαλισμό του όχλου, που χαιρόταν με τους αποκεφαλισμούς και το αίμα, στην Επανάσταση του λαού της Γαλλίας.

Σε ένα προάστιο του Παρισιού, ο γιατρός Μανέτ, καλείται από δύο αριστοκράτες, στον πύργο του μαρκήσιου Εβρεμόν, να εξετάσει δύο πρόσωπα. Το ένα είναι μια νεαρή κοπέλα που έχει χάσει τα λογικά της και το άλλο, ένα νεαρό αγόρι που πεθαίνει πληγωμένο από ένα σπαθί. Η κοπέλα είναι μια χωριατοπούλα που άρεσε στον μαρκήσιο και την άρπαξε από τον άντρα της, ο δε νεαρός είναι ο αδελφός της που πεθαίνει προσπαθώντας να υπερασπιστεί την αδελφή του, από τις πληγές του ξίφους των αδελφών Σαιντ Εβρεμόν. Σύντομα, τον ακολουθεί στο θάνατο και η αδελφή του.
Ο γιατρός, αν και έχει υποσχεθεί να κρατήσει μυστικό το περιστατικό, αποφασίζει να γράψει μια επιστολή στον υπουργό, περιγράφοντας τα όσα είχε ζήσει. Σε λίγες μέρες εμφανίζεται στην πόρτα του ένας άντρας, που τον καλεί για ένα επείγον περιστατικό. Στην άμαξα, τού κλείνουν το στόμα, τού δένουν τα χέρια και τον οδηγούν στον υπουργό. Εκεί βρίσκει τα δύο αδέλφια, τους δύο ευγενείς Εβρεμόν. Αυτοί καίνε το γράμμα του γιατρού μπροστά στα μάτια του υπουργού και την επόμενη στιγμή ο γιατρός βρίσκεται φυλακισμένος στη Βαστίλη. Στο μεταξύ, η Αγγλίδα σύζυγός του και η κόρη του φεύγουν για να βρουν καταφύγιο στο Λονδίνο.

Δεκαοχτώ χρόνια μετά, το 1775, η Βαστίλη πέφτει και αποφυλακίζεται ο γιατρός Αλέξανδρος Μανέτ. Η κόρη του Λούσι και ο κύριος Τζάρβις Λόρι της τράπεζας Τέλσον, οικογενειακός τους φίλος και κηδεμόνας της, έρχονται να τον πάρουν και να τον οδηγήσουν στο Λονδίνο.

Στο καΐκι που τους μεταφέρει από το Καλαί στο Ντόβερ, βρίσκεται μαζί τους και ο Τσαρλς Ντάρνι ή Σαρλ Εβρεμόν, Γάλλος αριστοκράτης που έχει αποποιηθεί την αριστοκρατική καταγωγή του και χρησιμοποιεί το όνομα της μητέρας του.
Πέντε χρόνια μετά, το 1780, στο Λονδίνο, ο Τσαρλς Ντάρνι, κατηγορείται για προδοσία και συνεργασία με το βασιλέα της Γαλλίας.
Την υπεράσπισή του έχει αναλάβει ο κύριος Στρίβερ με βοηθό του, τον Σίντι Κάρτον, που έχει μυστηριώδη ομοιότητα με τον κατηγορούμενο Τσαρλς Ντάρνι.
Οι δύο αυτοί άντρες, ο Ντάρνι και ο Κάρτον, τρέφουν τα ίδια τρυφερά συναισθήματα για τη Λούσι Μανέτ. Με την κατάθεση της Λούσι και του πατέρα της, ο Τσαρλς Ντάρνι αθωώνεται.
Ο Ντάρνι τελικά, κερδίζει την καρδιά της Λούσι κα την παντρεύεται. Κάνουν μια κόρη, που ονομάζεται Λούσι και αυτή. Στο μεταξύ, ο μαρκήσιος Εβρεμόν, δολοφονείται πίσω στη Γαλλία, αλλά κανείς δεν τον διαδέχεται αφού ο νόμιμος κληρονόμος του, Σαρλ Εβρεμόν ή Τσαρλς Ντάρνι, έχει αποποιηθεί την κληρονομιά και το βάρος της ευγενείας. Αντ’ αυτού, προτιμάει να διδάσκει γαλλικά και αγγλικά στο Λονδίνο.
Όταν το έτος 1792 συλλαμβάνεται ο φοροεισπράκτορας των Εβρεμόν, Γκαμπέλ, οδηγείται στο κάτεργο και κινδυνεύει η ζωή του από τους επαναστάτες, γράφει μια επιστολή στον κληρονόμο των Εβρεμόν, Τσαρλς Ντάρνι και του ζητάει να έρθει και να καταθέσει υπέρ του, ότι απλά εκτελούσε τα καθήκοντά του, στην υπηρεσία του μαρκήσιου.
Ο συνεπής και έντιμος Τσάρλς Ντάρνι, αφήνει την κόρη του και τη σύζυγό του στην προστασία του πατέρα της στο Λονδίνο και, σπρωγμένος από το αίσθημα του καθήκοντος, αναχωρεί ένα βράδυ κρυφά για να περάσει στη Γαλλία, να βοηθήσει τον Γκαμπέλ και να κριθεί ο ίδιος ως ικανός και άξιος πολίτης στο Παρίσι.
Όμως, δεν ξέρει ότι πηγαίνει να συναντήσει τη μοίρα του. Οι επαναστάτες τον χαρακτηρίζουν εμιγκρέ, προδότη και τον κλείνουν στη φυλακή για δεκαοχτώ μήνες. Στο μεταξύ, όλοι οι φυλακισμένοι και “εχθροί” της Δημοκρατίας καταλήγουν στην γκιλοτίνα.

Και εδώ αρχίζουν μια σειρά από δραματικές συμπτώσεις, που φέρνουν τη ζωή του Τσαρλς Ντάρνι πιο κοντά στο θάνατο από ποτέ.

Το ιστορικό μυθιστόρημα του Ντίκενς έχει όλα τα στοιχεία της περιπέτειας, της βαθιάς ερωτικής αγάπης, της ψυχολογίας των χαρακτήρων και του όχλου και την οξυδερκή παρατηρητικότητα ενός ευφυούς συγγραφέα, που παρουσιάζει την κοινωνία, με τα πάθη που την χαρακτηρίζουν, στο ιστορικό υπόβαθρό που εκτυλίσσεται η ιστορία.

tsemperlidou.gr
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Κάρολος Ντίκενς: Χριστουγεννιάτικη Ιστορία

Διήγημα του Κάρολου Ντίκενς, που δημιούργησε τον μοναδικό μεγάλο χριστουγεννιάτικο μύθο της σύγχρονης λογοτεχνίας. Ο πρωτότυπος τίτλος του είναι A Christmas Carol (Χριστουγεννιάτικα Κάλαντα). Το βιβλίο κυκλοφόρησε στις 19 Δεκεμβρίου 1843 και αμέσως έγινε μεγάλη επιτυχία. Μόλις την πρώτη εβδομάδα κυκλοφορίας του πούλησε 6.000 αντίτυπα, ασύλληπτο νούμερο για την εποχή εκείνη.

Χριστουγεννιάτικη Ιστορία - Η πρωτότυπη έκδοση του 1843

Ήρωας του μυθιστορήματος είναι ο Εμπενίζερ Σκρουτζ, ένας ηλικιωμένος τσιγκούνης, που δεν αισθάνεται συμπόνια για κανέναν από τους ανθρώπους του περιβάλλοντός του. Στο μυαλό του οι άνθρωποι υπάρχουν μόνο για να του προσφέρουν χρήματα, ενώ απεχθάνεται τα Χριστούγεννα, καθώς θεωρεί ότι προσθέτουν ένα ακόμα χρόνο στην πλάτη του, χωρίς να τον κάνουν πλουσιότερο.
Την παραμονή κάποιων Χριστουγέννων, ο Σκρουτζ δέχεται έναν απρόσκλητο επισκέπτη. Είναι το φάντασμα του νεκρού συνεργάτη του Τζέικομπ Μάρλεϊ, τσιγκούνη και μίζερου, όπως ο Σκρουτζ, που τον προειδοποιεί να αλλάξει χαρακτήρα για να μην έχει την ίδια κατάληξη με αυτόν. Στη συνέχεια, τον επισκέπτονται τα τρία φαντάσματα των Χριστουγέννων και του υποδεικνύουν τα λάθη του, βοηθώντας τον να αγγίξει τη μετάνοια. Μετά την εμπειρία αυτή, ο πρώην εκμεταλλευτής Σκρουτζ αλλάζει άρδην τη συμπεριφορά του και μετατρέπεται στον μεγαλύτερο ευεργέτη της πόλης του.

Το βιβλίο διατρέχουν τα δύο θέματα, που έχουν κομβική σημασία στο έργο του Ντίκενς: η κοινωνική αδικία και η συνακόλουθη φτώχεια, δύο από τα κυρίαρχα χαρακτηριστικά της βικτωριανής Αγγλίας, που βίωνε τον άκρατο καπιταλισμό της Βιομηχανικής Επανάστασης. Ο σπουδαίος άγγλος συγγραφέας το έγραψε σε μία περίοδο, που βρισκόταν και αυτός σε εξαιρετικά άσχημη οικονομική κατάσταση. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να δεθεί συναισθηματικά με τους ήρωες της ιστορίας του, δίνοντας εξαιρετική ζωντάνια στην αφήγηση. Μάλιστα, ο ίδιος έλεγε, ότι καθώς έγραφε γελούσε κι έκλαιγε ξανά και ξανά.

Το βιβλίο του Ντίκενς ζέστανε τις καρδιές των ανθρώπων και συνεισέφερε στην αναζωογόννηση των Χριστουγέννων ως γιορτή αγάπης και συμπόνοιας, σε μια περίοδο απόλυτης ένδειας για την εργατική τάξη της Αγγλίας. Ο ίδιος πίστευε σε μία «φιλοσοφία Χριστουγέννων», δηλαδή ότι το πνεύμα των Χριστουγέννων πρέπει να κυριαρχεί όλο τον χρόνο στις σχέσεις των ανθρώπων.

 

Το διήγημα του Ντίκενς από την πρώτη μέρα της κυκλοφορίας του κέρδισε τους κριτικούς, ενώ επαινέθηκε και από τους ομοτέχνους του, με προεξάρχοντα τον Γουίλιαμ Μέικπις Θάκερεϊ, που δεν φείσθηκε επαίνων. Στον αντίποδα, ο σύγχρονος αμερικανός φιλόσοφος Μάικλ Λέβιν, έγραψε μία κριτική του έργου από νεοφιλελεύθερη σκοπιά, για να καταγγείλει τα «μεγάλα ψέμματα» του Ντίκενς και να υπερσπισθεί τον Σκρουτζ «ως ένα επιχειρηματία του οποίου οι ιδέες και πρακτικές ωφελούν, όχι μόνο τον ίδιο, αλλά και τους υπαλλήλους του και την κοινωνία εν γένει».
Η Χριστουγεννιάτικη Ιστορία γνώρισε πολλές μεταφορές στον κινηματογράφο, στην τηλεόραση, το θέατρο και την όπερα. Ο Σκρουτζ Μακ Ντακ, ο πάμπλουτος τσιγγούνης ήρωας του Γουόλτ Ντίσνεϊ, έχει σημείο αναφοράς τον Εμπενίζερ Σκρουτζ.

© SanSimera.gr

Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Ντίκενς: Να έχεις μια καρδιά που ποτέ δεν σκληραίνει ... Charles Dickens: Have a heart that never hardens ...

«Να έχεις μια καρδιά που ποτέ δεν σκληραίνει ...
έναν χαρακτήρα που ποτέ δεν κουράζει,

ένα άγγιγμα που ποτέ δεν πονά.»

Κάρολος Ντίκενς

“Have a heart that never hardens ...
and a temper that never tires,

and a touch that never hurts.”

Charles Dickens

kidsgo

Charles Dickens: Διακόσια χρόνια από τη γέννηση ενός ανυποχώρητου κριτικού της φτώχειας

Διακόσια ακριβώς χρόνια μετά τη γέννηση του Τσαρλς Ντίκενς (γεννήθηκε 7 Φεβρουαρίου του 1812 στο Λάντπορτ του Πόρτσμουθ και πέθανε το 1870 στο Ρότσεστερ, χωρίς να προλάβει να φτάσει τα εξήντα), το έργο του μοιάζει περισσότερο επίκαιρο από ποτέ.

Κάρολος Ντίκενς - Ένας συγγραφέας για όλες τις εποχές

For Kids

Charles Dickens

Survive Dickens London game 

The 1900's House 

Charles Dickens

Σε μια εποχή κατά τη διάρκεια της οποίας όχι μόνο η Ελλάδα, αλλά και ολόκληρη η Ευρώπη, μαζί με την Αμερική, αντιμετωπίζουν μια πρωτοφανή κρίση, με την ανεργία και τις απολύσεις να ανεβαίνουν στα ύψη και τα εισοδήματα των μεσαίων και των κατώτερων τάξεων να συρρικνώνονται με ασυγκράτητο ρυθμό, η ρημαγμένη από την οικονομική εξαθλίωση βικτωριανή Αγγλία, που κυριαρχεί σε όλο το μήκος της μυθιστορηματικής παραγωγής του Ντίκενς, 

 

επανακάμπτει εντυπωσιακά στο προσκήνιο, για να υπενθυμίσει μιαν ανυπόφορα βαριά κοινωνική συνθήκη: μια συνθήκη που η ευμάρεια του δεύτερου μισού του 20ου αιώνα έδειχνε μέχρι και πριν από λίγα μόλις χρόνια πως είχε μπει οριστικά στα αζήτητα της Ιστορίας (ακόμα κι αν τα πρώτα σημάδια για τον τερματισμό του αναδιανεμητικού συστήματος της μεταπολεμικής περιόδου άρχισαν να εμφανίζονται ήδη από το τέλος της δεκαετίας του 1970).

www.kathimerini.gr με πληροφορίες από ΑΠΕ – ΜΠΕ