Τραυλισμός στα παιδιά: Πώς μπορούν να βοηθήσουν οι γονείς

Το 5-10% όλων των παιδιών τραυλίζουν κάποια στιγμή

Ο τραυλισμός είναι πολύ συχνός. Μάλιστα, σύμφωνα με το αμερικανικό Εθνικό Ινστιτούτο Κώφωσης και Άλλων Διαταραχών Επικοινωνίας (NIDCD), το 5-10% όλων των παιδιών τραυλίζουν κάποια στιγμή, συνήθως μεταξύ 2 και 6 ετών.

Ο τραυλισμός παίρνει διάφορες μορφές

Τα παιδιά που τραυλίζουν ξέρουν τι θέλουν να πουν, απλά αντιμετωπίζουν προβλήματα όταν το λένε. Υπάρχουν τρία διαφορετικά είδη τραυλισμού:

• Επανάληψη: Όταν τα παιδιά επαναλαμβάνουν μια λέξη ή μέρη μιας λέξης («Μπορώ να χαϊδέψω το σ-σ-σ-σ-σ-σκυλάκι;»)
• Επιμήκυνση: Όταν τεντώνουν έναν ήχο για μεγάλο χρονικό διάστημα («Σσσσσσταμάτα!»)
• Διακοπή: Όταν δυσκολεύονται να βγάλουν λόγια

Ο τραυλισμός είναι πιο συχνός στα αγόρια παρά στα κορίτσια και μπορεί να “τρέξει” σε οικογένειες. Δεν γνωρίζουμε ακριβώς τι το προκαλεί. Πιθανότατα, εμφανίζεται λόγω ενός συνδυασμού παραγόντων, οι οποίοι μπορεί να διαφέρουν σε κάθε παιδί που τραυλίζει.

Ο αναπτυξιακός τραυλισμός, η πιο κοινή μορφή αυτής της διαταραχής του λόγου, συμβαίνει καθώς τα παιδιά μαθαίνουν δεξιότητες ομιλίας και γλώσσας. Ο τραυλισμός μπορεί να προκληθεί και από εγκεφαλικό τραύμα, αλλά αυτό είναι πολύ σπάνιο. Σε αντίθεση με ό,τι πιστεύουν πολλοί, είναι σπάνιο ο τραυλισμός να προκαλείται από ψυχολογικούς παράγοντες.

Πώς να βοηθήστε το παιδί να διαχειριστεί τον τραυλισμό

Παρόλα αυτά, ο τραυλισμός μπορεί να προκαλέσει αγωνία και άγχος τόσο για τα παιδιά, όσο και για τους γονείς. Γι’ αυτό ο καλύτερος τρόπος για να διαχειριστείτε τον τραυλισμό είναι να μην εστιάσετε σε αυτόν, αλλά να είστε υπομονετικοί και υποστηρικτικοί. Για παράδειγμα, οι ειδικοί συμβουλεύουν τους γονείς να κάνουν τα εξής:

• Δημιουργήστε χαλαρά περιβάλλοντα για συνομιλία: αφιερώστε χρόνο κάθε μέρα για να συνομιλήσετε με το παιδί σας
• Μιλήστε με αργό και χαλαρό τρόπο
• Αντισταθείτε στον πειρασμό να ολοκληρώσετε μόνοι σας τις λέξεις, ή τις προτάσεις του παιδιού σας: αφήστε το να τελειώσει την φράση του
• Επικεντρωθείτε στο περιεχόμενο του μηνύματος και όχι στον τρόπο με τον οποίο το εκφέρει στον λόγο του
• Στον βαθμό που μπορείτε, αγνοήστε τον τραυλισμό εντελώς. Αλλά αν το παιδί σας το αναδεικνύει ή φαίνεται ότι ενοχλείται από αυτό, να είστε ανεκτικοί. Αναγνωρίστε ότι συμβαίνει, αλλά πείτε στο παιδί σας ότι είναι καλά και δεν πρέπει να ανησυχεί

Πότε να αναζητήσετε περισσότερη βοήθεια για τον τραυλισμό του παιδιού

Ο τραυλισμός υποχωρεί από μόνος του μέσα σε περίπου έξι μήνες. Συνολικά, το 75% των παιδιών που τραυλίζουν σταματούν εντελώς. Θα πρέπει να μιλήσετε με τον παιδίατρό σας ή έναν λογοπαθολόγο αν:

• ο τραυλισμός συνεχίζεται για περισσότερο από 6-12 μήνες
• ο τραυλισμός ξεκίνησε μετά από την ηλικία των 3-4 ετών, καθώς αυτό μπορεί να τον κάνει πιο πιθανό να συνεχιστεί
• ο τραυλισμός έχει αυξηθεί σε σοβαρότητα, ή συχνότητα
• υπάρχει οικογενειακό ιστορικό τραυλισμού, που συνεχίστηκε και στην πρώιμη παιδική ηλικία
• το παιδί σας είναι αναστατωμένο, ή απογοητευμένο από τον τραυλισμό

Πηγή: iatropedia.gr

offsite.com.cy

Πότε ένα παιδί χρειάζεται λογοθεραπεία; Does my child need speech therapy?

Does my child need speech therapy?

Η λογοθεραπεία είναι η επιστήμη που ασχολείται με τις διαταραχές λόγου, ομιλίας, επικοινωνίας, φωνής και κατάποσης.

Λογοθεραπευτικής αξιολόγησης/θεραπείας χρήζουν παιδιά που παρουσιάζουν:

👦 δυσκολίες στην παραγωγή κάποιων ήχων (φωνημάτων) της γλώσσας, πχ. το παιδί δεν παράγει καθόλου τον ήχο /ρ/ στην ομιλία του,
👦 αντικαταστάσεις ήχων με άλλους ήχους πχ. αντί /β/ λέει /δ/ ή αντί για /θ/ λέει /φ/,
👧 απλοποιήσεις συμπλεγμάτων πχ. αντί για /σπίτι/ λέει /πίτι/,
👦 πλήρης απουσία ομιλίας ή απλοποιημένος λόγος σε σχέση με την ηλικία του
👧 αδυναμία αφήγησης ιστοριών ή παραμυθιών
👧 διαταραχές στη ροή της ομιλίας πχ. μπλοκαρίσματα στην ομιλία (μμμμ – μάτια), επαναλήψεις συλλαβών (παπαπα – πάπια), υπερβολικά γρήγορη ομιλία κ.ά.

Ποια είναι η κατάλληλη ηλικία για να ξεκινήσει το παιδί λογοθεραπεία;
Σε περιπτώσεις που οι διαταραχές είναι συγγενείς όπως σύνδρομο Down, βαρηκοΐα, κώφωση, εγκεφαλική πάρεση κά., τα παιδιά μπαίνουν σε πρόγραμμα λογοθεραπείας άμεσα μετά τη διάγνωση.
Σε περιπτώσεις που οι δυσκολίες προκύπτουν στην πορεία της ανάπτυξης του παιδιού τότε θα πρέπει οι γονείς να ζητάνε συμβουλές από λογοθεραπευτή το συντομότερο δυνατό. 
Οι βασικοί δημόσιοι φορείς αξιολόγησης είναι τα Ιατροπαιδαγωγικά Κέντρα δημόσιων νοσοκομείων. 
Η επίσκεψη σε ένα λογοθεραπευτή όμως, είναι ο πιο άμεσος τρόπος να αξιολογηθεί με ακρίβεια ο λόγος, η ομιλία και η επικοινωνία ενός παιδιού.

Υπάρχει περίπτωση να χρειάζεται βοήθεια ένα παιδί και να μην έχει δώσει δείγματα συμπεριφοράς στο περιβάλλον του;

Πάντα υπάρχουν δείγματα συμπεριφοράς με βάση τα οποία ένας ειδικός μπορεί να αξιολογήσει το παιδί. Αυτά τα δείγματα είναι συνήθως φανερά στο οικογενειακό περιβάλλον που για πολλούς λόγους επιλέγει να τα υποβαθμίζει. 
Σημασία έχει να καταλάβουμε πως τα προβλήματα λόγου, ομιλίας και επικοινωνίας έχουν δυσμενείς επιπτώσεις στη ζωή του παιδιού και ο μόνος τρόπος να διασφαλίσουμε ότι αυτό δεν θα συμβεί είναι η επίσκεψη σε ένα λογοθεραπευτή.

Πόσο επηρεάζει το περιβάλλον ενός παιδιού στην ανάπτυξη του λόγου του;
Υπάρχουν δυσκολίες που μπορούν να προκληθούν από το περιβάλλον κατά τη διάρκεια της ανάπτυξης. 
Ένα από τα βασικότερα προβλήματα είναι η στέρηση ερεθισμάτων. 

Η καλή ανάπτυξη του λόγου, ομιλίας και επικοινωνίας είναι προϊόν αλληλεπίδρασης με το περιβάλλον. 

Μέχρι το παιδί να πάει σχολείο, το οικογενειακό περιβάλλον αποτελεί την κύρια πηγή πληροφοριών και γνώσεων. 

Έτσι, αν η οικογένεια δεν φροντίσει να δώσει τα κατάλληλα εφόδια το παιδί μπορεί να πάει στο σχολείο με γνωστικά ελλείμματα.

Σπινθουράκη Μαρία - ΛογοθεραπεύτριαΕπιστημονικός Συνεργάτης Συλλόγου ΑΜΕΑ «Το Μέλλον»

mellonkriti

Δραστηριότητες που βοηθούν στην ανάπτυξη και την εκφορά του λόγου

30 Γλωσσικές δραστηριότητες, μία για κάθε μέρα που μπορούν να βοηθήσουν τα παιδιά μας να αναπτύξουν δεξιότητες στον προφορικό λόγο (λεξιλόγιο, κατανόηση εννοιών κλπ) , αλλά και να αρχίσουν να ξεπερνούν δυσκολίες (αν υπάρχουν) στην εκφορά του λόγου.

Αν είμαστε γονείς μπορούμε να εκτυπώσουμε το φυλλάδιο και να το κολλήσουμε σε εμφανές σημείο στο σπίτι, ώστε να κάνουμε κάθε μέρα και από μια διασκεδαστική δραστηριότητα, αν είμαστε εκπαιδευτικοί μπορούμε να δώσουμε στους γονείς το φυλλάδιο για να το χρησιμοποιήσουν στο σπίτι.
Να διευκρινίσουμε ότι οι παρακάτω δράσεις δεν υποκαθιστούν σε καμία περίπτωση τη λογοθεραπεία.

Το pdf αρχείο θα το βρείτε στο τέλος του άρθρου.

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ:

1. Βρίσκουμε 5 πράγματα που έχουν το ίδιο χρώμα
Ψάχνουμε με τα παιδιά στο χώρο που βρισκόμαστε να βρούμε 5 αντικείμενα που έχουν το ίδιο χρώμα. Αποφασίζουμε πρώτα το χρώμα και στη συνέχεια το παιδί μας αναφέρει αντικείμενα απο το χρώμα αυτό. Αν το παιδί επιθυμεί μπορούμε να το επαναλάβουμε και με άλλα χρώματα.

2. Έλα να μιλήσουμε για τα ζώα! Ποια είναι μεγάλα και ποια μικρά;
Τα μικρά παιδιά αγαπούν πολύ τα ζωα! Χρησιμοποιούμε λοιπόν το θέμα αυτό για να μιλήσουμε για τις έννοιες μικρό και μεγάλο. Μπορούμε αν θέλουμε να χρησιμοποιήσουμε και κάποιες εικόνες (αν το παιδί είναι αρκετά μικρό και δεν μπορεί να φανταστεί τα ζώα, αλλά πρέπει να τα βλέπει).

3. Παίξε με τον καθρέφτη! Κάνε αστείες γκριμάτσες!
Μέσα από το παιχνίδι (το παιδί κάνει γκριμάτσες και γελάει) και βοηθάει στο να γίνει η περιοχή γύρω από το στόμα του πιο ελαστική, ώστε να εκφέρει και τις λέξεις καλύτερα και πιο εύκολα.

4. Μίλησέ μου για τη μέρα σου! Χρησιμοποίησε τις λέξεις: στην αρχή, μετά, τέλος.
Μέσα από την εξιστόρηση της μέρα του, το παιδί προσπαθεί να τοποθετήσει τα γεγονότα με χρονολογική σειρά χρησιμοποιώντας τις λέξεις: στην αρχή, μετά, τέλος. Αν το παιδί δυσκολεύεται το βοηθάμε να καταλάβει τη χρονολογική σειρά λέγοντας «τι συνέβη πρώτο, δεύτερο, τρίτο; κλπ»

5. Έλα να βρούμε λέξεις που αρχίζουν από κάθε ένα γράμμα της αλφαβήτου!
Αν σας φαίνεται πολύ κουραστική σαν δραστηριότητα (τα γράμματα είναι πολλά) μπορείτε να κάνετε τη συγκεκριμένη δραστηριότητα με λιγότερα γράμματα. Δεν ξεχνάμε ότι αναφερόμαστε στα γράμματα φωνολογικά α, βου, γου δου κλπ και όχι αλφα, βήτα γάμα, δέλτα…

6. Διαλέγουμε ένα καινούριο βιβλίο! Τι θα γίνει άραγε στο τέλος; Πες μου τις ιδέες σου!
Διαβάζουμε μια καινούρια ιστορία αλλά δεν αποκαλύπτουμε το τέλος στο παιδί. Περιμένουμε να μας πει εκείνο πως πιστεύει ότι θα τελειώσει. Έτσι αποκτά το βιβλίο καινούριο ενδιαφέρον και ταυτόχρονα παρατηρούμε τον τρόπο σκέψης του παιδιού μας, αλλά και την παραγωγή προφορικού λόγου.

7. Κοίταξε έξω από το παράθυρο και πες μου τι βλέπεις…
Αυτή η δραστηριότητα στοχεύει στο να αναπτύξει το παιδί τον προφορικό λόγο, αλλά με τον καιρό και αν συνεχίσουμε με παρόμοιες δραστηριότητες μπορούμε να παρατηρήσουμε και τη βελτίωση στο λεξιλόγιο του παιδιού αλλά και στην περιγραφή.

8. Ας ξαπλώσουμε στο σκοτάδι και ας ακούσουμε προσεκτικά! Τι ακούς;
Επίσης δραστηριότητα προφορικού λόγου, αλλά και εξοικείωσης με το σκοτάδι και τους ήχους του. Μια δραστηριότητα που θα μας δείξει και τη φαντασία του μικρού παιδιού μας αλλά και πιθανά πράγματα που το τρομάζουν.

9. Έλα να στριφογυρίσουμε τη γλώσσα μας!
Παιχνίδι που βοηθάει στην άρθρωση. Στριφογυρίζουμε τη γλώσσα μας με διάφορους και διαφορετικούς τρόπους.

10. Έλα να βρούμε λέξεις που αρχίζουν από την ίδια φωνούλα.
Βρίσκουμε λέξεις από διαφορετικές φωνούλες που μπορούν να είναι ένα γράμμα, βου, γου, ι κλπ ή μια συλλαβή πχ κα, πα, τι, λο κλπ

11. Θα σου πω κάτι αστείο που μου συνέβη σήμερα! Πες μου κι εσύ κάτι αστείο που σου συνέβη στο σχολείο!
Ανάπτυξη προφορικού λόγου και σε αυτήν τη δραστηριότητα. Ταυτόχρονα μοιραζόμαστε τις δικές μας εμπειρίες με το παιδί μας και ζητάμε κι από εκείνο να κάνει το ίδιο.

12. Έλα να βρούμε ομοιοκατάληκτες λέξεις! Σου λέω μήλο μου λες ξύλο σου λέω…
Δραστηριότητα που αρέσει πολύ στα παιδιά και μπορούμε να παίζουμε πολλές φορές τη μέρα. Όσο το παιδί θα γίνεται καλύτερο στις ρίμες θα ζητάει να παίζουμε πιο πολύ αυτό το παιχνίδι, ακόμη και μέσα στο αυτοκίνητο!

13. Την ώρα του μπάνιου θα μου πεις τι όργανα έχεις στο σώμα σου.
Από τις πιο απλές δραστηριότητες που μπορούμε να κάνουμε από πολύ μικρή ηλικία με τα παιδιά μας. Στην αρχή το κάνουμε εμείς, τους απαριθμούμε τα όργανα του σώματός τους την ώρα που τους κάνουμε μπάνιο κι όσο αναπτύσσουν προφορικό λόγο το κάνουν εκείνα μόνα τους.

14. Τι βρίσκεται πάνω, κάτω, ανάμεσα, μέσα, έξω στο δωμάτιο;
Μέσα από αυτήν τη δραστηριότητα το παιδί μαθαίνει τους προσδιορισμούς του χώρου. Στην αρχή μπορούμε να βοηθάμε κι εμείς στη συνέχεια το παιδί το κάνει και μόνο του.

15. Κούνα τη γλώσσα σου πάνω κάτω κι από άκρη σε άκρη 10 φορές!
Δραστηριότητα που μπορούμε να την κάνουμε μαζί με το παιδί κι εμείς! Βοηθάει στην άρθρωση και φυσικά φέρνει γέλιο!

16. Ας μασήσουμε από μια μεγάλη τσίχλα! Όποιος κάνει τη μεγαλύτερη φούσκα κερδίζει!
Πολύ διασκεδαστική δραστηριότητα που βοηθάει στην ενδυνάμωση της στοματικής κοιλότητας! Όσο κι αν φαίνεται αστείο είναι πολύ χρήσιμη δραστηριότητα, γιατί μέσα από το παιχνίδι το παιδί χωρίς να το καταλαβαίνει ενδυναμώνει τη στοματική του κοιλότητα και κατ’ επέκταση αρθρώνει καλύτερα!

17. Έλα να βρούμε πράγματα που είναι αντίθετα μεταξύ τους! Ας βρούμε τις ομοιότητες και τις διαφορές τους!
Δραστηριότητα ανάπτυξης προφορικού λόγου και κατανόησης των εννοιών ίδιο και διαφορετικό. Επίσης, βοηθάει τα παιδιά στην ανάπτυξη περιγραφικού λόγου.

18. Ας γλωσσέψουμε… τη μπέρδα μας… Ας πούμε γλωσσοδέτες!
Τα παιδιά βρίσκουν πολύ αστείους τους γλωσσοδέτες! Λέμε λοιπόν, όσο περισσότερους γλωσσοδέτες μπορούμε!

19. Εξερεύνησε το στόμα σου και τη γλώσσα σου με την οδοντόβουρτσα!
Την ώρα που πλένουμε τα δόντια μας εξερευνούμε τη στοματική μας κοιλότητα τη γλώσσα, τα ούλα, τα μάγουλα εσωτερικά, τα δόντια. Έτσι το παιδί αποκτά καλύτερη αίσθηση του τι όργανο μέσα στο στόμα χρησιμοποιούμε κάθε φορά για να αρθρώσουμε μια λέξη.

20. Που ακουμπάει η γλώσσα σου όταν λες τις φωνούλες κ, φ, λ, θ;
Δραστηριότητα που βοηθάει τα παιδιά να κατανοήσουν πως εκφέρεται το κάθε γράμμα.

21. Ζωγράφισέ μου κάτι και πες μου τι ακριβώς έκανες για να δημιουργήσεις την υπέροχη ζωγραφιά σου!
Παραγωγή προφορικού λόγου από το παιδί, αλλά και μπαίνει στη διαδικασία να περιγράψει τόσο τη χρονική ακολουθία των πράξεών του, αλλά και πως σκέφτηκε για να δημιουργήσει το κάθε τι.

22. Ας πάμε μια βόλτα και ας περιγράψουμε αυτά που θα δούμε γύρω μας!
Και σε αυτήν τη δραστηριότητα το παιδί παράγει προφορικό λόγο και μπαίνει στη διαδικασία να περιγράψει, άρα και να αναπτύξει λεξιλόγιο. Ταυτόχρονα κάνουμε βόλτα μαζί με το παιδί και περνάμε χρόνο μαζί του, άρα δενόμαστε και περισσότερο αλλά και νιώθει ότι του αφιερώνουμε χρόνο, γεγονός που διασφαλίζει μια πιο υγιή μεταξύ μας σχέση.

23. Θέλεις να δοκιμάσουμε να μάθουμε να λέμε μια φωνούλα που σε δυσκολεύει;
Εννοείται ότι για να κάνουμε αυτή τη δραστηριότητα με το παιδί θα πρέπει να θέλει. Μπορεί να το δυσκολεύει το ρ ή το σ, οπότε βοηθάμε το παιδί να δοκιμάσει να μάθει να αρθρώνει τη συγκεκριμένη φωνούλα.

24. Ψάξε να βρεις στο δωμάτιο 5 αντικείμενα που αρχίζουν από την ίδια φωνούλα!
Το παιδί παρατηρεί το χώρο γύρω του αναπτύσσει δηλαδή την παρατηρητικότητα του και ταυτόχρονα προσπαθεί να βρει αντικείμενα που να αρχίζουν από την ίδια φωνούλα.

25. Έλα να φτιάξουμε το δικό μας ποίημα!
Αφού έχουμε παίξει με τις ομοιοκατάληκτες λέξεις μπορούμε να δοκιμάσουμε να φτιάξουμε το δικό μας ποίημα! Μπορεί να είναι αστείο ή ακόμη και να μην βγάζει κανένα νόημα!

26. Ας παίξουμε με τον καθρέφτη! Ας κάνουμε πως είμαστε χαρούμενοι, λυπημένοι, θυμωμένοι, ξαφνιασμένοι, κλπ
Κάνουμε διάφορες διαφορετικές γκριμάτσες, ενδυναμώνουμε τους μυς του προσώπου που χρειάζονται για την εκφορά του λόγου και φερχόμαστε σε επαφή με τα συναισθήματά μας!

27. Θα σε ρωτήσω 5 ερωτήσεις που αρχίζουν με το Ποιος, Που, Πότε, Πως και Γιατί! Μπορείς να μου απαντήσεις;
Τα μικρά παιδιά κατανοούν τη διαφορά ανάμεσα στις διάφορες λέξεις που χρησιμοποιούμε όταν ρωτάμε κάτι. Σταδιακά μαθαίνουν να μην τις συγχέουν και να απαντάνε σωστά στο κάθε τι.

28. Ας μαγειρέψουμε το αγαπημένο σου φαγητό! Όσο θα το μαγειρεύουμε θα μου λες τι υλικά χρησιμοποιώ και τι πρέπει να κάνω!
Η μαγειρική είναι μια ασχολία που τα παιδιά θέλουν να εμπλέκονται από πολύ νωρίς και το διασκεδάζουν! Τη χρησιμοποιούμε λοιπόν, για να τα βοηθήσουμε να εκφραστούν προφορικά, να περιγράψουν, να εμπλουτίσουν το λεξιλόγιό τους, να μετρήσουν , να εμπλακούν! Και όλα αυτά ενώ εμείς μαγειρεύουμε, δραστηριότητα απαραίτητη καθημερινά στο σπίτι!

29. Ας πάμε μια βόλτα και ας περιγράψουμε αυτά που θα ακούσουμε γύρω μας!
Την προηγούμενη φορά περιγράψαμε αυτά που βλέπαμε, τώρα θα περιγράψουμε αυτά που ακούμε. Αναπτύσσει εκτός από τον προφορικό λόγο και την ακουστική παρατηρητικότητα και τη φαντασία.

30. Θέλεις να φτιάξουμε μια χειροτεχνία μαζί; Θα μου λες τι πρέπει να κάνω;
Δημιουργούμε μαζί με το παιδί μας, περνάμε χρόνο μαζί κάνοντας κάτι όμορφο και δημιουργικό και ταυτόχρονα το παιδί αναπτύσσει τον προφορικό του λόγο.

Αν ο μήνας έχει 31 μέρες την τελευταία μέρα επαναλαμβάνουμε τη δραστηριότητα που άρεσε πιο πολύ στο παιδί.
Μπορούμε επίσης, αν θέλουμε να τραβάμε φωτογραφίες από τις δραστηριότητες μας και στο τέλος να φτιάξουμε ένα ωραίο άλμπουμ.
Τον επόμενο μήνα μπορούμε να επαναλάβουμε κάποιες δραστηριότητες και να προσθέσουμε και άλλες που μπορεί να σκεφτούμε εμείς ή να μας τις ζητήσει το παιδί ή να τα σκεφτούμε παρέα!
Να διευκρινίσουμε ότι οι παρακάτω δράσεις δεν υποκαθιστούν σε καμία περίπτωση τη λογοθεραπεία.

Στο παρακάτω pdf αρχείο θα βρείτε το υλικό για να το εκτυπώσετε:

ΜΙΑ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΓΙΑ ΚΑΘΕ ΜΕΡΑ

kindykids.gr, 
iPaideia.gr, 
eidikos paidagogos.gr

Πότε και γιατί ένα παιδί τραυλίζει;

Η ραγδαία εξέλιξη του λόγου και της ομιλίας ενός παιδιού ξεκινά στην ηλικία των 2-3 ετών κατά την οποία το παιδί μεταβαίνει από το στάδιο της χρήσης φράσεων των δυο λέξεων στη χρήση πολύπλοκων προτάσεων.

Οι προσπάθειες του παιδιού να μάθει να μιλά και η αναμενόμενη ψυχολογική ένταση που συνοδεύουν τη φυσιολογική ανάπτυξη λόγου και ομιλίας μπορεί να είναι οι άμεσοι λόγοι που πυροδοτούν την εμφάνιση των σύντομων επαναλήψεων συλλαβών ή ήχων (π.χ. πα-πα-πάνω), των δισταγμών (π.χ. π……άνω) και την επιμήκυνση ήχων (θθθθθέλω).

Γράφει η Κωσταγιάννη Κωνσταντίνα
Λογοθεραπεύτρια, από την επιστημονική ομάδα του Αναστάσιου Παπαλαζάρου (nutrimed.gr)
boro.gr


Τα περισσότερα παιδιά λοιπόν στην ηλικία των 2 – 6 ετών εμφανίζουν δυσρυθμίες (συμπτώματα τραυλισμού), αυτό όμως μπορεί να θεωρηθεί ως μια περίοδος ΄΄φυσιολογικού΄΄ ή εξελικτικού τραυλισμού όπου οι απαιτήσεις του παιδιού για ευφράδεια λόγου δεν ταυτίζονται με τις δυνατότητές του. Επομένως αυτές οι φυσιολογικές δυρυθμίες (επανάληψη συλλαβών ή ήχων, δισταγμοί και επιμηκύνσεις ήχων) αποτελόυν μια εξελικτική φάση στη ανάπτυξη του λόγου και διαφέρουν σημαντικά από τον τραυλισμό τόσο σε συχνότητα εμφάνισης όσο και στον τρόπο που παράγονται αλλά και με την απουσία αρνητικών συναισθημάτων και δευτερευουσών συμπεριφορών . Στην περίπτωση των φυσιολογικών δυσρυθμιών τα συμπτώματα υποχωρούν από μόνα τους χωρίς θεραπευτική παρέμβαση και συνήθως κρατάνε λιγότερο από 3 μήνες.

Υπάρχουν όμως περιπτώσεις, όπου τα συμπτώματα κρατάνε περισσότερο από 6 μήνες και αντί να υποχωρούν γίνονται επίμονα υποδεικνύοντας ότι πρόκειται για κάτι περισσότερο από μια εξελικτική φάση στην ανάπτυξη του λόγου. Επομένως, ένα ποσοστό παιδιών που παρουσιάζουν φυσιολογικές δυσρυθμίες, θα περάσουν με την πάροδο του χρόνου στον αρχικό επίμονο τραυλισμό. Η εξέλιξη αυτή για κάποια παιδιά θα είναι αργή και διαδοχική, για κάποια άλλα όμως θα είναι σύντομη και ξαφνική.

Με άλλα λόγια, όταν ένα παιδί περάσει σε αυτό το στάδιο και αυτό διαρκέσει για μεγάλο χρονικό διάστημα οι πιθανότητα πλήρους ανάρρωσης μειώνονται αισθητά.

Σε αυτό το στάδιο οι περίοδοι τραυλισμού είναι συχνότερες και σε πολλά παιδιά δεν υπάρχουν καν μεγάλες περίοδοι ευχέρειας.

Ποιοι είναι οι παράγοντες που πιθανόν να συμβάλλουν στην έναρξη του αρχικού επίμονου τραυλισμού;

Σημαντικό ρόλο παίζουν οι εγγενείς και οι περιβαλλοντικοί παράγοντες. Εκτός από τη γενετική προδιάθεση και τις περιβαλλοντικές πιέσεις (τις απαιτήσεις δηλαδή που θέτει το περιβάλλον του παιδιού σε σχέση με τις ικανότητές του) είναι και η συνειδητοποίηση της δυσκολίας από το ίδιο το παιδί. Αυτή η συνειδητοποίηση, λόγω της αυξημένης σοβαρότητας των συμπτωμάτων ή/και της διάρκειας αυτών, θα οδηγήσει στην ανάπτυξη δευτερευουσών συμπεριφορών και σε ορισμένες περιπτώσεις και αρνητικών συναισθημάτων.

Συμπτώματα τραυλισμού

• Τριπλή τουλάχιστον επανάληψη ήχων, συλλαβών μιας λέξης (κ-κ-κ-κότα, πα-πα-πα-πάνω)
• Επιμηκύνσεις ήχων σε λέξεις άνω του όπως δευτερολέπτου (θθθθθθθθθθθθέλω)
• Επανάληψη μονοσύλλαβων λέξεων (τον-τον-τον βλέπω, και-και-και...)
• Μπλοκαρίσματα (π………….άνω)
• Παρεμβολές ( ‘ααα….’, ‘εεε…..’)
• Αναθεωρήσεις (σήμερα το βββ… (βράδυ) νύχτα)

Δευτερεύουσες συμπεριφορές και συναισθήματα

• Στιγμιαίο κλείσιμο ματιών
• Κούνημα χεριών ή όπως κεφαλής
• Σούφρωμα χειλιών
• Σφίξιμο των μυών του λαιμού
• Περιφράσεις (αντικαταστάσεις λέξεων για την αποφυγή προβληματικών λέξεων)

Μετά την εκδήλωση του τραυλισμού δημιουργούνται δυσάρεστα συναισθήματα και πεποιθήσεις όπως:

• Αποτυχία
• Αμηχανία
• Φοβίες
• Απογοήτευση
• Χαμηλή αυτοεκτίμηση

Ποια είναι όμως τα αίτια του τραυλισμού;
Ένα από τα πρώτα ή πιο συχνά ερωτήματα που θα θέσει ο γονέας στον κλινικό είναι «Γιατί τραυλίζει το παιδί μου;» Η απάντηση όμως δεν είναι απλή ούτε εύκολη. Τα αίτια του τραυλισμού παραμένουν παγκοσμίως άγνωστα. Κανείς λοιπόν δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα ποια είναι η αιτία αυτού του φαινομένου αλλά ούτε και το πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί πιο αποτελεσματικά. Το σίγουρο είναι ότι ο τραυλισμός δεν οφείλεται σε έναν μόνο παράγοντα. Για την εμφάνιση του είναι απαραίτητη η ύπαρξη πολλών παραγόντων. Οι πιο γνωστοί παράγοντες που εμπλέκονται στην εμφάνιση του τραυλισμού είναι:

1. Γενετικοί – Κληρονομικοί παράγοντες
2. Νευρογενείς Παράγοντες
3. Περιβαλλοντικοί Παράγοντες
4. Συνδυασμός Παραγόντων

Η έγκαιρη παρέμβαση αποτρέπει την ανάπτυξη μόνιμων συνηθειών που επηρεάζουν την κοινωνική, ακαδημαϊκή και την μετέπειτα επαγγελματική επιτυχία. Όταν τα παιδιά παραπέμπονται εγκαίρως σε λογοθεραπευτή η θεραπεία είναι πιο αποτελεσματική, ακόμα και σε περιπτώσεις σοβαρού τραυλισμού.

Προτείνουμε στους γονείς …

• Να ακούνε το παιδί τους προσεκτικά όταν μιλά.
• Να του μιλούν οι ίδιοι με αργό ρυθμό και με συχνές παύσεις.
• Να του δίνουν το χρόνο που χρειάζεται για να εκφραστεί, χωρίς να το διακόπτουν και χωρίς να το διορθώνουν.
• Να εντοπίσουν τις περιπτώσεις στις οποίες μιλά καλύτερα και να γίνεται προσπάθεια να επαναλαμβάνεται αυτό, ώστε να το ενθαρρύνουν.
• Να απευθύνονται άμεσα σε ειδικό για βοήθεια μόλις διαπιστώσουν ότι το παιδί παρουσιάζει στοιχεία τραυλισμού. Ο χρόνος είναι πολύτιμος.
• Να συνειδητοποιήσουν ότι οι περιβαλλοντικοί παράγοντες επιδρούν σημαντικά στην ομιλία του παιδιού.

Οι γονείς δεν πρέπει ….

• Να χρησιμοποιούν εκφράσεις του τύπου « ηρέμησε», «σκέψου προτού μιλήσεις» ή «μίλα πιο αργά»κ.λπ.
• Να τονίζουν τον τρόπο που μιλάει το παιδί.
• Να το διακόπτουν, όταν μιλάει.
• Να συμπληρώνουν τις προτάσεις του, να το κριτικάρουν ή αν το εκθέτουν σε δύσκολες καταστάσεις.

Τι είναι η Αναπτυξιακή Λεκτική Δυσπραξία και πώς αντιμετωπίζεται;

Η Αναπτυξιακή Λεκτική Δυσπραξία-ΑΛΔ (ή απραξία) είναι μία νευρολογικής φύσης κινητική διαταραχή της ομιλίας που εντοπίζεται από νωρίς στη γλωσσική ανάπτυξη του παιδιού. 

Childhood Apraxia of Speech

Το παιδί δυκολεύεται να σχεδιάσει, να οργανώσει και να παράγει όλη εκείνη την σειρά των πολύ λεπτών και συγκεκριμένων κινήσεων της γλώσσας, των χειλιών, της γνάθου και της υπερώας που είναι απαραίτητες για την παραγωγή της καταληπτής ομιλίας. 

Οι περισσότεροι άνθρωποι κάνουμε αυτές τις κινήσεις αυτόματα, ασυνείδητα, όμως το παιδί με ΑΛΔ παρ’όλο που γνωρίζει τι θέλει να πει δεν μπορεί να προγραμματίσει με ακρίβεια και σταθερότητα τις σύνθετες αρθρωτικές κινήσεις.
Ένα παιδί με ΑΛΔ κατά τη γλωσσική του ανάπτυξη μπορεί να παρουσιάσει:
* Περιορισμένο βάβισμα
* Καθυστέρηση στην ανάπτυξη λόγου/ ομιλίας
* Περιορισμένο ρεπερτόριο φωνημάτων
* Δυσκολία στη σύνθεση των ήχων και παύσεις μεταξύ τους
* Απλοποίηση λέξεων με αντικατάσταση, απαλοιφή ή παραμόρφωση ήχων
* Αστάθεια φωνημικών λαθών
* Καλύτερη κατανόηση της γλώσσας σε σχέση με την έκφραση
* Δυσκολία στην μίμηση της ομιλίας αλλά σαφώς καθαρότερη ομιλία από μίμηση σε σχέση με την αυθόρμητη
* Μεγαλύτερη δυσκολία στην εκφορά μεγάλων λέξεων και φράσεων
* Υπερπροσπάθεια να παράγει κάποιον ήχο ή να συντονίσει τους αρθρωτές
* Μεγαλύτερη δυσκολία σε καταστάσεις άγχους
* Περιορισμένη καταληπτότητα ομιλίας ειδικά από τρίτους
* Μονότονη/ διαταραγμένη προσωδία

Άλλες διαταραχές της γλωσσικής έκφρασης μπορεί να είναι επίσης παρούσες (π.χ. ανάκληση λέξεων, σύνταξη προτάσεων), στοματική δυσπραξία, διαταραχές στην αισθητηριακή επεξεργασία του στόματος, δυσκολίες στην λεπτή κινητικότητα και ίσως δυσκολίες στη σχολική μάθηση.

Πώς μπορεί να βοηθήσει η λογοθεραπεία;
Ιδανική, όπως και σε κάθε αναπτυξιακή διαταραχή, είναι η πρώιμη παρέμβαση. Όσο νωρίτερα ξεκινήσει η θεραπεία από τη στιγμή της διάγνωσης, τόσο το καλύτερο. 

Στην αντιμετώπιση της ΑΛΔ σύμμαχος σημαντικός είναι η επανάληψη, για αυτό η εντατική και εξατομικευμένη παρέμβαση μπορεί να αποδειχθεί πολύ αποτελεσματική. 
Το πρόγραμμα της θεραπείας ξεκινά από τις ήδη κατακτημένες γλωσσικές δεξιότητες του παιδιού και η ομιλία χτίζεται σταδιακά και με υπομονή σε πιο σύνθετες γλωσσικές δομές. 
Η εξάσκηση είναι πολύπλευρη με πολλαπλά ερεθίσματα ώστε να αποφεύγεται όσο είναι δυνατό η ψυχολογική «κατάρρευση» του παιδιού. 
Το παιδί για να μάθει να μιλά πρέπει να εξασκεί την ομιλία του και όχι τους αρθρωτές του ωστόσο η πολυ-αισθητηριακή ανατροφοδότηση (ακουστική, οπτική, απτική, γνωστική, ιδιοδεκτική) είναι σημαντικός αρωγός κι ενισχύει τον συντονισμό και την οργάνωση των κινήσεων.

Σε περιπτώσεις που η ομιλία είναι ιδιαίτερα διαταραγμένη ίσως είναι χρήσιμο το παιδί να μάθει χρησιμοποιεί και κάποιον εναλλακτικό τρόπο επικοινωνίας, όπως είναι η νοηματική γλώσσα ή κάποια ηλεκτρονική εφαρμογή μέχρι να βελτιωθεί η ομίλια. Μέχρι τότε λειτουργεί υποστηρικτικά και αποσύρεται τον κατάλληλο χρόνο σταδιακά.

Συνήθως η θεραπεία είναι μακρόχρονη και απαιτεί πολύ καλό υποστηρικτικό περιβάλλον και συχνή εξάσκηση στο σπίτι.
Η ΑΛΔ δεν είναι μία κατάσταση προσωρινή που το παιδί απλώς θα ξεπεράσει. Χωρίς την κατάλληλη παρέμβαση η ομιλία δεν θα εξελιχθεί καθώς η δυσπραξία δεν ακολουθεί τυπικά αναπτυξιακά μοτίβα. Δεν θεραπεύεται αλλά με τη σωστή κι εντατική παρέμβαση η πρόοδος θα είναι σημαντική.

Βιβλιογραφία
Dale, P. S. & Hayden, D. A. (2013). Treating Speech Subsystems in Childhood Apraxia of Speech With Tactual Input: The PROMPT Approach. Am J Speech Lang Pathol, 22(4), 644-661. doi: 10.1044/1058-0360(2013/12-0055).
Grigos, M. I., Moss, A., & Lu, Y. (2015). Oral Articulatory Control in Childhood Apraxia of Speech. J Speech Lang Hear Res, 58(4), 1103-1118. doi: 10.1044/2015_JSLHR-S-13-0221.
Morgan AT, Vogel AP. Intervention for childhood apraxia of speech. Cochrane Database of Systematic Reviews 2008, Issue 3. Art. No.: CD006278. DOI: 10.1002/14651858.CD006278.pub2.
--------------
Ευαγγελία Δ. Σούπη - Λογοθεραπεύτρια

iPaideia

Τα πιο συχνά ερωτήματα για την καθυστέρηση ομιλίας

Η καθυστέρηση στην ομιλία εδώ και πολύ καιρό αποτελεί ανησυχία των γιατρών. Η ανησυχία είναι βάσιμη, επειδή μια σειρά από αναπτυξιακά προβλήματα συνοδεύουν την καθυστερημένη έναρξη της ομιλίας. Επιπλέον, η καθυστέρηση ομιλίας μπορεί να έχει σημαντικές επιπτώσεις στην προσωπική, κοινωνική, ακαδημαϊκή και, αργότερα, την επαγγελματική ζωή ενός ατόμου. 

Difficulty With Speech Symptoms

Ο έγκαιρος εντοπισμός και η κατάλληλη παρέμβαση μπορεί να μετριάσει τα συναισθηματικά, κοινωνικά και γνωστικά ελλείμματα και να βελτιώσει το αποτέλεσμα (Alexander, 1999).

1. Σε ποια ηλικία συνήθως μιλάνε τα παιδιά; 

2. Τι πρέπει να κάνει ένα παιδάκι 12-24μηνών;

3. Το παιδί μου είναι 20 μηνών και λέει μόνο «μαμά, μπαμπά, παππού, άτα, νάνι και λίγες ακόμα λεξούλες»; Πρέπει να ανησυχώ; 
4. Μήπως φταίω εγώ; Μήπως δεν του μίλαγα αρκετά ή σωστά και του το προκάλεσα αυτό; 

5. Τι προκαλεί την καθυστέρηση λόγου; Ποια είναι τα αίτιά της; 

6. Μπορεί η καθυστέρηση λόγου να «κρύβει» κάτι άλλο; 
7. Το παιδί μου είναι 2,5 ετών. Λέει πολύ λίγες λέξεις. Αξιολογήθηκε από Λογοθεραπευτή και με παρέπεμψε σε Αναπτυξιολόγο. Τι είναι ο Αναπτυξιολόγος;
οι απαντήσεις στα ερωτήματα εδώ: ikidcenters

. 8. Το παιδί μου καθυστέρησε να μιλήσει. Είναι Δυσλεξικός;
9. Έχω ένα αγοράκι 18 μηνών και δε μιλάει. Η αδερφή του μίλησε πολύ νωρίς. Παίζει κάποιο ρόλο που είναι αγόρι; Ισχύει ότι τα αγόρια μιλούν πιο αργά από ότι τα κορίτσια;
10. Το παιδί μου είναι 2,5 ετών και το λεξιλόγιό του είναι κάτω από 15 λέξεις, ενώ δεν κάνει φράσεις και προτάσεις. Πού να απευθυνθώ;
11. Πόσο κρατάει ένα πρόγραμμα Λογοθεραπείας;
12. Τα παιδιά που καθυστερούν να μιλήσουν επαναλαμβάνουν το νήπιο;
13. Το παιδί μου είναι 2 ετών και δε μιλάει. Συνήθως λέει κάποιες συλλαβές. Πρέπει να του μιλάω πιο πολύ ή υπάρχουν συγκεκριμένα βήματα που μπορώ να ακολουθήσω πριν απευθυνθώ σε κάποιον Ειδικό;
14. Θέλω να στείλω το παιδί μου στον παιδικό σταθμό, αλλά δε μιλάει. Μήπως το σχολείο τον κάνει να αισθάνεται χειρότερα αφού δε θα μπορεί να επικοινωνήσει όπως τα άλλα παιδιά;
15. Το παιδί μου έχει καθυστερήσει να μιλήσει. Συνήθως δε συγκεντρώνεται και δεν κάθεται εύκολα να του διαβάσω παραμύθια, να παίξουμε παιχνίδια, να ολοκληρώνει δραστηριότητες. Μπορεί η ομιλία του να επηρεάζεται από αυτό;

οι απαντήσεις στα ερωτήματα εδώ: ikidcenters

Κατεβάστε το ηλεκτρονικό βιβλίο “Καθυστέρηση Ομιλίας” 

Διαταραχές λόγου; Βοηθήστε το παιδί σας με τη λογοθεραπεία

Λογοθεραπεία είναι η επιστήμη που ασχολείται με τις διαταραχές λόγου, φωνής ομιλίας και μάσησης – κατάποσης σε παιδιά και ενήλικες, όποια κι αν είναι η αιτία αυτών των διαταραχών: νευρολογική, εξελικτική ή λειτουργική.

Αποσκοπεί στην ανάπτυξη της εξωλεκτικής και λεκτικής επικοινωνίας, την καθαριότητα της ομιλίας και της φωνής και στην παραγωγή λόγου των βαρήκοων.
Το παιδί που παρουσιάζει προβλήματα στην επικοινωνία (λόγο ή/και ομιλία) χρειάζεται λογοθεραπεία. Κάθε θεραπευτικό πρόγραμμα περιλαμβάνει τη συνεργασία του ειδικού λογοπεδικού με την οικογένεια και εξαρτάται από την ηλικία του παιδιού, το είδος και τη σοβαρότητα του προβλήματος.
Έτσι παρέχεται στο παιδί σας ένα ασφαλές και δεκτικό περιβάλλον και εγκαθιδρύεται μία θεραπευτική σχέση.
Ο λογοπεδικός με κατανόηση κα... ι ενδιαφέρον και υποδεικνύοντας σας τους σωστούς χειρισμούς, θα δει και θα σας βοηθήσει στην αντιμετώπιση των δυσκολιών.
Οφείλουμε να αντιμετωπίζουμε τον τραυλισμό όσο γίνεται

Πως μπορείτε να βοηθήσετε την ανάπτυξη του λόγου του παιδιού σας

Να σημειώσουμε ότι οι παρακάτω συμβουλές είναι γενικές.
Οι δραστηριότητες είναι χωρισμένες σε διάφορες ηλικιακές ομάδες και μπορείτε να τις πραγματοποιείτε προκειμένου να περνάτε δημιουργικά τον χρόνο σας με το παιδί σας.
 

Με τη βοήθεια του λογοπεδικού σας θα έχετε περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη δυσκολία του παιδιού σας, καθώς για κάθε παιδί δημιουργείται ένα Εξατομικευμένο Λογοθεραπευτικό Πρόγραμμα.

Από τη γέννηση έως 2 ετών
Ενθαρρύνετε το παιδί σας να παράγει διάφορους ήχους όπως «μα», «ντα», «μπα».
Μιμηθείτε το γέλιο και τις εκφράσεις του προσώπου του παιδιού σας.
Μάθετε στο παιδί σας να μιμείται κάποιες από τις πράξεις σας όπως παλαμάκια, φιλάκια, γεια κτλ.
Μιλάτε διαρκώς στο παιδί σας, μιλάτε του όταν το πλένετε, το ταΐζετε, το ντύνετε κτλ.
Μιλάτε κανονικά στο παιδί, χωρίς να επαναλαμβάνετε την «παιδική» λέξη που λέει το παιδί πχ. «άτα», αλλά δίνοντας το σωστό μοντέλο όπως «Μπράβο τώρα θα πάμε βόλτα.»
Ονομάστε χρώματα από αντικείμενα που βλέπετε γύρω σας. Έτσι εισάγετε σιγά σιγά τις έννοιες των χρωμάτων αφού το παιδί μαζί με το οπτικό ερέθισμα συνδυάζει και την κατάλληλη ονομασία.
Συνοδεύετε συχνά την ομιλίας σας με κινήσεις όπως «γεια» και χαιρετάμε ή «μπράβο» και χτυπάμε παλαμάκια.
Βάλτε το παιδί σας να μιμηθεί τους ήχους που παράγουν τα ζώα όπως «μουου» για την αγελάδα, «μπεεε» για το πρόβατο, «νιαου» για τη γάτα κτλ. ή ήχους που μπορεί να παράγει το αυτοκίνητο «βουου», το τρένο «τσαφ-τσουφ» κ.α.
Επιβραβεύστε το παιδί για τις προσπάθειές του να επικοινωνήσει λεκτικά μαζί σας.
Δώστε του να επιλέξει π.χ. «Θέλεις γάλα ή νερό». Αφήστε το να σας δείξει και να ονομάσει, με τον δικό του τρόπο, αυτό που επιλέγει. Επαναλάβετε εσείς σωστά τη λέξη.
Αξιοποιείστε τις λέξεις που παράγει το παιδί σας για να τις χρησιμοποιήσετε μέσα σε προτάσεις όπου εσείς θα επαναλάβετε π.χ. αν το παιδί πει «μαμά» εσείς απαντήστε «Ναι εδώ είναι η μαμά. Η μαμά σε αγαπάει πολύ».
Χρησιμοποιήστε παιδικά παραμύθια, με πολλές εικόνες και παροτρύνετε το παιδί να αναγνωρίσει και να ονομάσει τα καθημερινά και γνώριμα σε αυτό αντικείμενα, που απεικονίζονται στο βιβλίο.
Τραγουδάτε μαζί με το παιδί σας εύκολα παιδικά τραγουδάκια και όπου μπορείτε προσπαθήστε να συνοδεύονται από κινήσεις.

Από 2 έως 4 ετών
Μιλάτε καθαρά και σωστά στο παιδί σας έτσι ώστε το παιδί να έχει πάντα το σωστό μοντέλο ομιλίας.
Μην του δίνετε καθετί έτοιμο. Αφήστε το παιδί να σας το ζητήσει με την παραγωγή κάποιας λέξης. Πείτε του «Μπράβο» και επαναλάβετε εσείς σωστά την λέξη ή τη φράση χωρίς να διορθώνετε το παιδί π.χ. «Θέλεις χυμό; Έχω πορτοκαλάδα. Θέλεις πορτοκαλάδα;»
Φτιάξτε ένα βιβλίο με εικόνες (από περιοδικά, φωτογραφίες) με γνώριμα καθημερινά αντικείμενα του παιδιού. Χωρίστε τα αντικείμενα σε ομάδες-κατηγορίες όπως: ρούχα, φαγητά, ζώα κτλ. Φτιάξτε «αστείες» εικόνες π.χ. βάλτε ένα σκύλο πάνω στη ρόδα του αυτοκινήτου και σχολιάστε τι είναι «λάθος» στη φωτογραφία και γιατί.
Δημιουργήστε ρουτίνες για το παιδί. Χρησιμοποιήστε την ίδια φράση σε συνδυασμό με κάτι που γνωρίζει το παιδί. π.χ. «Θα φάμε φαγητό» και ακολουθεί η διαδικασία «παίρνω το πιάτο, το κουτάλι» κτλ. «Θα κάνουμε μπάνιο» και ονομάζουμε όλα τα αντικείμενα που χρησιμοποιούμε. Τα παιδιά θέλουν αρκετές επαναλήψεις πριν αρχίσουν να καταλαβαίνουν τη σχέση μεταξύ γλώσσας και περίστασης.
Βοηθήστε το παιδί σας να καταλαβαίνει και να θέτει ερωτήσεις. Παίξτε το παιχνίδι «ναι-όχι». Ρωτήστε το παιδί σας «Είσαι αγόρι;» «Σε λένε Νίκο;» «Το αυτοκίνητο πετάει;». Ενθαρρύνετε το παιδί σας να κάνει ερωτήσεις.
Θέστε στο παιδί ερωτήσεις όπου εκείνο θα πρέπει να επιλέξει «Θέλεις μήλο ή αχλάδι;» «Θα φορέσεις την κόκκινη ή την μπλε μπλούζα;».
Βοηθήστε το να ονομάζει μέρη του σώματος και τι μπορούμε να κάνουμε π.χ.«Αυτή είναι η μύτη μου. Με τη μύτη μπορώ να μυρίσω το φαγητό, ένα λουλούδι» κτλ.
Ενθαρρύνετε το παιδί σας για τραγούδι. Ζητήστε του να σας πει τραγουδάκια. Έτσι το παιδί αρχίζει να συνειδητοποιεί και να αποκτά την αίσθηση του ρυθμού.
Βάλτε γνώριμα αντικείμενα μέσα σε ένα μεγάλο κουτί και στη συνέχεια ζητήστε από το παιδί να βγάζει ένα ένα τα αντικείμενα και να τα ονομάζει. Ζητήστε του να σας πει την χρήση του αντικειμένου π.χ. «Μπάλα. Με τη μπάλα παίζω, την κλωτσάω» «Καπέλο. Το καπέλο το φοράω στο κεφάλι. Το φοράω για να μην κρυώνω ή για τον ήλιο» κτλ.
Δώστε ερεθίσματα στο παιδί. Πηγαίνετε βόλτα στον ζωολογικό κήπο και ονομάστε τα ζώα που βλέπετε ή τις ενέργειες (ρήματα) που κάνουν οι άλλοι γύρω σας. Βόλτα στο σουπερμάρκετ, καθαρίζοντας το σπίτι, στο δρόμο για το σχολείο κτλ.
Διαβάστε με το παιδί μικρές ιστορίες με εικόνες. Ζητήστε από το παιδί να συμπληρώνει τις προτάσεις σας δίνοντάς του το οπτικό βοήθημα. Να μπορεί σιγά σιγά να ανακαλεί 3-4 γεγονότα από την ιστορία που διάβασε.

Από 4 έως 6 ετών
Όταν το παιδί αρχίζει να συνομιλεί και να κάνει διάλογο μαζί σας βεβαιωθείτε ότι προσέχετε το παιδί σας όταν σας μιλάει και αντίστοιχα ότι το παιδί σας προσέχει όταν του μιλάτε.
Εμπλουτίστε το λεξιλόγιο του παιδιού σας. Εισάγετε νέες έννοιες δίνοντας έναν απλό ορισμό της καινούργιας λέξης.
Βοηθήστε το παιδί σας να μάθει να ονομάζει μέρη μιας κατηγορίας π.χ. φρούτα, ρούχα, ζώα κτλ καθώς και να ονομάζει την κατηγορία π.χ. «Τι είναι το μήλο, το πορτοκάλι, η μπανάνα;».
Εισάγετε στο παιδί σας τις αντίθετες έννοιες όπως «μικρό-μεγάλο», «άδειο-γεμάτο», «χαρούμενος-λυπημένος» κτλ.
Βοηθήστε το παιδί να κατανοεί και να εκτελεί σύνθετες εντολές όπως «Πάρε το βιβλίο και το μολύβι και βάλε το βιβλίο μέσα στη τσάντα σου ενώ το μολύβι πήγαινέ το πάνω στο γραφείο του μπαμπά».
Ενθαρρύνετε το παιδί σας να δίνει οδηγίες π.χ. ακολουθείστε τις οδηγίες του καθώς το παιδί σας περιγράφει τι θα πρέπει να κάνετε για να χτίσετε πχ. έναν πύργο.
Διαβάστε με το παιδί ιστορίες-παραμύθια με εικόνες. Ζητήστε από το παιδί να συμπληρώνει τις προτάσεις σας δίνοντάς του το οπτικό βοήθημα, έτσι ώστε να συμμετέχει και αυτό. Μετά ζητήστε από το παιδί να αναμεταδώσει την ιστορία με οπτικό βοήθημα (εικόνες από το παραμύθι). Τέλος ζητήστε από το παιδί να μας πει το παραμύθι χωρίς να έχει μαζί του το βιβλίο. Όπου δυσκολεύεται το παιδί το βοηθάμε με ερωτήσεις.
Ενθαρρύνετε το παιδί να δίνει όσα περισσότερα στοιχεία μπορεί για μία εικόνα. Να μην ονομάζει μόνο αντικείμενα αλλά να χρησιμοποιεί ολοκληρωμένες προτάσεις. Να δίνει στοιχεία για χαρακτηριστικά που αφορούν τα αντικείμενα (χρώμα, υλικό, μέγεθος, σχήμα κτλ), να περιγράφει τις ενέργειες (ρήματα) που απεικονίζονται και να τα συνδέει όλα μαζί.
Εκμεταλλευτείτε τις καθημερινές δραστηριότητες. Όταν είστε στην κουζίνα παροτρύνετε το παιδί να σας μιλήσει για αυτά που κάνετε στον συγκεκριμένο χώρο,τι μαγειρεύετε, τι υλικά χρησιμοποιείτε, τι μαγειρικά σκεύη χρησιμοποιείτε, τι διαδικασίες κάνετε. Το ίδιο όταν βγαίνετε έξω για τα ψώνια του σπιτιού.

Λία Παλαιολόγου
Λογοπεδικός

από childit

Το παιδί μου δεν μπορεί να πει κάποια γράμματα. Τι συμβαίνει;

Τα προβλήματα άρθρωσης είναι πολύ κοινά στα παιδιά προσχολικής και πρώτης σχολικής ηλικίας. Ανάλογα με την ηλικία, συγκεκριμένα αρθρωτικά λάθη θεωρούνται τυπικά και δε χρήζουν θεραπείας. 

Όμως, όσο χαριτωμένη μπορεί να ακούγεται η αλλοίωση μιας λέξης από ένα παιδί 2-3 ετών, τόσο ανησυχητική μπορεί να γίνει όταν το παιδί είναι δυσκατάληπτο πλέον από τρίτους στα 5-6 χρόνια.

Η καλή λεκτική επικοινωνία είναι πολύ σημαντική και για την ομαλή κοινωνική και συναισθηματική εξέλιξη του παιδιού.

Έχουν τεθεί, λοιπόν κάποια αναπτυξιακά όρια για την κατάκτηση των φθόγγων που φτάνουν τα 6-7 έτη. Βέβαια, όπως συμβαίνει και σε άλλους ψυχοκινητικούς τομείς, πολλά παιδιά κατακτούν κάποια στάδια ανάπτυξης νωρίτερα από άλλα, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει απαραίτητα ότι διαθέτουν υψηλότερη διανοητική ικανότητα.
 
Τι είναι όμως τα προβλήματα άρθρωσης;
Πρόκειται για κινητικού τύπου διαταραχές που οδηγούν σε δυσκολία παραγωγής ενός φωνητικού ήχου και οφείλονται σε οργανικά ή λειτουργικά αίτια. 

Η άρθρωση του ήχου δηλαδή επηρεάζεται από την κατάσταση των στοματο-προσωπικών οργάνων (γλώσσα, χείλη, δόντια κλπ.) και από τον τρόπο που αυτά λειτουργούν.
Ο γονέας πρέπει να απευθυνθεί σε ειδικό για την αξιολόγηση της άρθρωσης και τη διαφοροδιάγνωση του προβλήματος. 

Ο λογοθεραπευτής εξετάζει το στοματοπροσωπικό σύστημα και αξιολογεί την ομιλία του. 

Σύμφωνα με τα ευρήματα, καταρτίζει ένα πρόγραμμα παρέμβασης που αφορά τον περιορισμό της αιτίας εφαρμόζοντας ειδικές ασκήσεις των οργάνων που παρουσιάζουν δυσλειτουργία και παρεμβαίνει στην παραγωγή του φθόγγου ώστε να οδηγήσει το παιδί να τοποθετήσει σωστά τους αρθρωτές και να εκφέρει τον ήχο με τον σωστό τρόπο. Η θεραπεία ακολουθεί συγκεκριμένα στάδια μέχρι να καταφέρει το παιδί να χρησιμοποιεί τον ήχο αυθόρμητα στον ελεύθερο λόγο. Η διάρκεια θεραπείας ποικίλλει ανάλογα με την περίπτωση.
Γενικά, οι διαταραχές άρθρωσης πρέπει να αποκαθίστανται με λογοθεραπεία πριν το παιδί ενταχθεί στο Δημοτικό σχολείο.

Ένας έντονα διαταραγμένος προφορικός λόγος μπορεί να έχει επιπτώσεις και στον γραπτό με συνέπεια να επηρεάσει τη σχολική επίδοση του παιδιού. Άλλωστε, η καλή λεκτική επικοινωνία είναι πολύ σημαντική και για την ομαλή κοινωνική και συναισθηματική εξέλιξη του παιδιού.

Ευαγγελία Σούπη
Λογοθεραπεύτρια

πηγή

Πρόγραμμα λογοθεραπείας

Δωρεάν πρόγραμμα λογοθεραπείας,
σε συνεργασία με το Μητροπολιτικό Κολέγιο Αθηνών

 

Μία νέα υπηρεσία για τη θεραπεία και αποκατάσταση των ατόμων που αντιμετωπίζουν διαταραχές λόγου ή ομιλίας προσφέρει δωρεάν ο Δήμος Αμαρουσίου στους πολίτες της πόλης, σε συνεργασία με το Μητροπολιτικό Κολέγιο Αθηνών.

Η κοινωνική αυτή προσφορά υλοποιείται με πρωτοβουλία του Δημάρχου κ. Γιώργου Πατούλη, στο πλαίσιο του προγράμματος κοινωνικής επιχειρηματικότητας που έχει αναπτύξει τα τελευταία χρόνια ο Δήμος με επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στα διοικητικά όρια της πόλης.

Η συμφωνία επετεύχθη στη συνάντηση που είχε πρόσφατα ο Δήμαρχος με τον Πρόεδρο του Εκπαιδευτικού Ομίλου ΑΚΜΗ και του Μητροπολιτικού Κολεγίου Αθηνών κ. Κωνσταντίνο Ροδόπουλο, στο Δημαρχείο Αμαρουσίου.

Το πρόγραμμα λογοθεραπείας περιλαμβάνει αξιολόγηση του ασθενούς, πρόγραμμα αποκατάστασης και θεραπευτικές συνεδρίες με έμπειρους λογοθεραπευτές και ακαδημαϊκούς καθηγητές της Σχολής Υγείας του Κολεγίου. Στο πρόγραμμα μπορούν να συμμετάσχουν πολίτες που έχουν ανάγκη, ανεξαρτήτου ηλικιακής ομάδας ή φύλου. Το έμπειρο επιστημονικό προσωπικό του Κολεγίου αντιμετωπίζει με σεβασμό όλες εκείνες τις παραμέτρους που εγγυώνται και διασφαλίζουν ένα επιστημονικό τεκμηριωμένο αποτέλεσμα.

Άνθρωποι που έχουν υποστεί εγκεφαλικό επεισόδιο, ατύχημα, άνθρωποι που έχουν κάποια νευρολογική πάθηση ή άνθρωποι που έχουν προβλήματα λόγου ακόμη και τραυλισμού ή ακοής θα μπορούν να κάνουν μια σειρά από συνεδρίες με τους καταρτισμένους ειδικούς επιστήμονες, μέλη του Βρετανικού Κολλεγίου, χωρίς να χρειασθεί να μετακινηθούν μακριά από το χώρο της κατοικίας τους. Επίσης στο πρόγραμμα μπορούν να συμπεριληφθούν και ασθενείς με άνοια, σκλήρυνση κατά πλάκας, Αλτσχάϊμερ, αρκεί να συνοδεύονται από δικό τους άνθρωπο.

Οι ενδιαφερόμενοι δημότες θα μπορούν να απευθύνονται στο Κέντρο Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης που λειτουργεί στο Δήμο Αμαρουσίου για να κλείσουν ραντεβού, πρωινές ώρες, στο τηλέφωνο: 210 -80.27.639. Θα έχουν επίσης την ευκαιρία να ενημερωθούν εγκαίρως σχετικά με τη διαδικασία μέσω της επίσημης ιστοσελίδας του Δήμου www.maroussi.gr.

Το πρόγραμμα των δωρεάν προσφερομένων υπηρεσιών λογοθεραπείας θα ξεκινήσει το Σεπτέμβριο του 2010 στις εγκαταστάσεις του Κολεγίου, Σωρού 74 στο Μαρούσι.

 

Συγγραφέας άρθρου: Σοφία Κωστάρα