Με πόση ταχύτητα ταξιδεύει η… φαντασία των παιδιών;

Τα παιδιά έχουν ανάγκη να παίζουν! 
Είναι στοιχείο της καθημερινότητάς τους και φυσικά της παιδικότητάς τους!

Και φυσικά το παιχνίδι τα βοηθάει να αναπτύξουν τη φαντασία και τη δημιουργικότητά τους! 
Πώς ταξιδεύει η φαντασία ενός παιδιού; 
Με έτη φωτός θα λέγαμε; 
Μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα διανύει πραγματικές και φανταστικές χώρες ενώ μπορεί να ταξιδέψει μέχρι και το διάστημα!

Το παρακάτω βίντεο δείχνει μέσα σε 2 μόλις λεπτά πόσο πολύπλοκα, πολύχρωμα και μαγικά ταξιδεύει η φαντασία των παιδιών!
Δείτε το!
 

5 MORE MINUTES - animated short from Tom Yaniv on Vimeo.

boro

Το Χαμομηλάκι

 

 

Παίζοντας στην Αρχαία Ελλάδα - Playing in Ancient Greece

«Ἕλληνες ἀεί παῖδες ἐστέ, γέρων δὲ Ἕλλην οὐκ ἔστι»

Πλάτων, Τίμαιος 22b

Μέχρι τα επτά του χρόνια το παιδί έμενε στο σπίτι, όπου έπαιζε διάφορα παιχνίδια.
Ο Πλάτων κι ο Αριστοτέλης συμβούλευαν τους γονείς να αφήνουν τα παιδιά τους να διασκεδάζουν ελεύθερα με τα παιχνίδια.
Οι αγγειογραφίες μας δίνουν αρκετές πληροφορίες για τα παιχνίδια στην αρχαία Αθήνα, πολλά από τα οποία ήταν πήλινα.

Διαβάζοντας τα παιγνίδια που έπαιζαν μικροί αλλά και μεγάλοι, στην αρχαία Ελλάδα, θα καταλάβετε την προέλευση πολλών γνωστών παιγνιδιών μας.

Χαλκή Μυία (Τυφλόμυγα) Κανόνες του παιχνιδιού από τα αρχαία χρόνια
Δένανε με ένα μαντίλι τα μάτια ενός παιδιού και έλεγε: "χαλκή μύγα θα κυνηγήσω" και οι άλλοι αποκρίνονταν: "θα κυνηγήσεις μα δεν θα την πιάσεις" και τον χτυπούσαν με τις ζώνες τους μέχρι να πιάσει ένα παιδί.
Ακινητίνδα (Αγαλματάκια) Το αρχαίο παιχνίδι ακινητίνδα παίζεται και σήμερα με το όνομα αγαλματάκια, μόνο που υπάρχουν κάποιες διαφορές.
Στην ακινητίνδα, οι παίχτες μόλις δοθεί το σύνθημα πρέπει να μείνουν ακίνητοι σε όποια στάση βρίσκονται. Εκείνος που θα κουνηθεί βγαίνει από το παιχνίδι. Στα αγαλματάκια, βρίσκονται όλα τα παιδιά στη γραμμή εκτός από ένα. Αυτό το παιδί βρίσκεται περίπου πέντε μέτρα μακριά από τα άλλα παιδιά και με γυρισμένη πλάτη λέει: "Αγαλματάκια ακούνητα, αμίλητα, αγέλαστα, μέρα ή νύχτα.Τα υπόλοιπα παιδιά όταν μιλάει κουνιούνται, όταν όμως ρωτάει απαντούν "μέρα" ή "νύχτα". Αν πουν "νύχτα" συνεχίζεται το παιχνίδι και αν πουν "μέρα" γυρνάει και μένουν όλοι αγάλματα.
Τότε όποιος κουνηθεί μπαίνει στη θέση του παιδιού και ξαναρχίζει το παιχνίδι.

Σφαίρα (Μπάλα) Η μπάλα στην αρχαία Ελλάδα λεγόταν σφαίρα. ΄Ενα παιχνίδι που παιζόταν τότε με την μπάλα ήταν η "απόρραξις". Παιζόταν από δύο ή και περισσότερα άτομα. Κάθε παιδί χτυπάει τη μπάλα στο έδαφος και κοιτά πόσες φορές χτυπά αυτή κάτω. Νικητής είναι αυτός που θα χτυπήσει πιο πολλές τη μπάλα στο έδαφος.

Μπάλα Μια φορά κι έναν καιρό στα αρχαία χρόνια ήταν έξι παιδιά. Το αγαπημένο τους παιχνίδι ήταν η "απόρραξις". Αυτό το παιχνίδι παίζεται ως εξής: το ένα παιδί πετά με δύναμη, τη μπάλα και εκείνη σκάει στο έδαφος και τη πιάνει ένα άλλο παιδί. Αυτό γίνεται συνεχώς και έτσι συνεχίζεται το παιχνίδι. Η μπάλα τους ήταν φτιαγμένη από δέρματα ζώων.

Πεντέλιθα (Πεντόβολα) Τα πεντόλιθα είναι ένα αρχαίο παιχνίδι. Παίζεται όμως ακόμα και σήμερα. Στο παιχνίδι αυτό μπορούσαν να παίξουν όσα παιδιά ήθελαν. Το κάθε παιδί είχε συγκεντρωμένα πέντε βοτσαλάκια κοντά στα πόδια του. Ο κάθε παίχτης πέταγε ένα βοτσαλάκι ψηλά και έπρεπε να το ξαναπιάσει αφού πρώτα είχε πάρει από κάτω ένα ακόμα βοτσαλάκι.

H αποδιδρασκίνδρα Ένας παίκτης κλείνει τα μάτια του και οι άλλοι τρέχουν να κρυφτούν σε ορισμένο χρόνο .Ο παίκτης ανοίγει τα μάτια του και ψάχνει να τους βρει. Κάθε φορά που βρίσκει έναν , πρέπει να προλάβει να τρέξει πρώτος στη θέση του , αλλιώς χάνει .

Το κολλαβίζειν Ένας παίκτης στέκεται όρθιος και με το χέρι του σκεπάζει....  

περισσότερα εδώ: Παιδείας Απάνθισμα

Μήπως δεν επιτρέπουμε στα παιδιά μας να έχουν ελεύθερο χρόνο;

«Τα τρία δυσκολότερα πράγματα είναι να κρατήσει κανείς ένα μυστικό, να λησμονήσει μια ύβρη και να διαθέσει καλώς τις ώρες της σχόλης του.»

Χίλων

Εσείς δεν έχετε ελεύθερο χρόνο.
Τρέχετε όλη μέρα, στο γραφείο και τις υποχρεώσεις σας, και το βράδυ πέφτετε εξουθενωμένοι στο κρεβάτι…

Ή μήπως την ώρα που διαβάζετε την εφημερίδα σας, που περιηγείστε στο internet, που βλέπετε την ταινία που κυκλοφόρησε πρόσφατα δεν τη θεωρείτε ελεύθερο χρόνο;

Ας ορίσουμε όμως τι ακριβώς είναι αυτός ο ελεύθερος χρόνος:

Ο ελεύθερος χρόνος είναι ο προσωπικός μας χρόνος. Aυτός που αφιερώνουμε, όταν σχολάσουμε από τη δουλειά και τελειώσουμε τις καθημερινές μας υποχρεώσεις στο σπίτι, στα ψώνια, στον κήπο κ.α., σε ευχάριστες ασχολίες.

Ας σκεφτούμε όμως αν επιτρέπουμε και στα παιδιά μας να έχουν αυτό το πλεονέκτημα που αξιωματικά θεωρούμε δικαίωμα των ενηλίκων.

Ας ξεκινήσουμε λοιπόν μ’ αυτή τη βάση: 

ελεύθερος χρόνος και για το παιδί είναι αυτός που θα αφιερώσει σε κάτι που το ευχαριστεί. 
Δεν είναι ούτε το διάβασμα για το σχολείο, ούτε οι ξένες γλώσσες, ούτε το πιάνο, ούτε οι δραστηριότητες που επιλέγουμε εμείς, επειδή έτσι πρέπει ή από κάποιο παιδικό μας απωθημένο.

Όπως εμείς έχουμε το δικαίωμα να επιλέξουμε αν απόψε θα δούμε το τάδε σίριαλ και την επομένη να πιούμε μια μπύρα με τους φίλους μας, έτσι και τα παιδιά πρέπει να έχουν την ευχέρεια να επιλέξουν (μετά από συζήτηση με τους γονείς) πού και πώς θα αφιερώσουν το χρόνο που απομένει μετά την ολοκλήρωση των υποχρεώσεών τους (σχολείο, εξωσχολικές δραστηριότητες, τακτοποίηση δωματίου τους κ.λπ.).
Είναι στο χέρι του γονιού να οργανώσει σωστά το χρόνο αυτό ώστε να είναι παράλληλα και δημιουργικός ελεύθερος χρόνος και να μάθουν στα παιδιά τους ότι μετά τη μελέτη των μαθημάτων τους θα έχουν τη δυνατότητα να ασχοληθούν μ’ αυτό που πραγματικά τα ευχαριστεί και τους δίνει τη δυνατότητα να εκτονώσουν την ενεργητικότητά τους.

Μη θεωρήσετε ότι το παιχνίδι είναι χαμένος χρόνος. Τα παιδιά τον έχουν ανάγκη. Πιέστε τα να παίζουν.

Βοηθήστε όμως και ενισχύστε την επιλογή τους, «εμποδίζοντάς» τα, με τον τρόπο σας, να μένουν καθηλωμένα στο tablet ή στην τηλεόραση.
Επιλέξτε διάφορες δραστηριότητες και αφήστε τα να δοκιμάσουν, να εκτονωθούν, να κοινωνικοποιηθούν και να εκφραστούν ανάλογα με την ιδιοσυγκρασία τους.
Παραθέτω ενδεικτικά ορισμένες από αυτές με τη βεβαιότητα πως θα βρείτε πολύ περισσότερες που θα ταιριάζουν στο παιδί σας και στο χρόνο και τα χρήματα που προτίθεστε να διαθέσετε:
👦👧 Ομαδικές δραστηριότητες που αποσκοπούν στην φυσική εκτόνωση και την κοινωνικοποίησή τους όπως: 
Ομαδικά αθλήματα (ποδόσφαιρο, μπάσκετ, χορός, στίβος κ.ά.)
👦👧 Δραστηριότητες που αποσκοπούν στην ενίσχυση συγκέντρωσης όπως: 
Σκάκι, σκράμπλ, μπαλέτο, πολεμικές τέχνες (τα δύο τελευταία απαιτούν και σωματική δραστηριότητα)
👦👧 Δραστηριότητες που αποσκοπούν στην έκφραση συναισθημάτων όπως: 
Μουσική, θεατρικό παιχνίδι.

Μην πιέσετε όμως το παιδί σας να λαμβάνει μέρος στις δραστηριότητες που εσείς επιλέξατε χωρίς να το επιθυμεί. 
Κάθε παιδί είναι διαφορετικό και επιβάλλεται να σεβόμαστε την ιδιοσυγκρασία του, τις κλίσεις του και τα φυσικά του προσόντα. 
Το παιδί πρέπει να επιθυμεί να συμμετάσχει, να μην απογοητεύεται επειδή δεν τα καταφέρνει και περνάει καλά εκεί. 
Είναι παραλογισμός να πιέζετε ένα παιδάκι που σιχαίνεται για παράδειγμα το νερό, να είναι κάθε απόγευμα στην πισίνα.

Να έχετε κατά νου επίσης πως άλλο δραστηριότητες και ελεύθερος χρόνος και άλλο υπερφορτωμένο πρόγραμμα δραστηριοτήτων. 

Είναι εξουθενωτικό για ένα παιδί να τρέχει από τη μια δραστηριότητα στην άλλη, όσο ευχάριστη κι αν είναι, χωρίς να προλαβαίνει να χαλαρώσει λεπτό.

Αποφύγετε τις υπερβολές και δώστε στο παιδί σας το χρόνο να ξεκουραστεί.

Στόχος μας δεν είναι να εξουθενώσουμε το παιδί μας, αλλά να υποστηρίξουμε τη σωστή διαχείριση του ελεύθερου χρόνου του και να ενισχύσουμε τις ικανότητές του ώστε να εξελιχθεί σε μια ολοκληρωμένη προσωπικότητα και σ’ έναν ευτυχισμένο ενήλικα.
***
της Στεφανίας Σταματελοπούλου
socialsecurity

antikleidi

Αγοράζουμε συνέχεια παιχνίδια, αλλά κοιτάξτε με τι τους αρέσει να παίζουν!

Μπορεί να έχεις ξοδέψει όλη σου την περιουσία σε ακριβά, καλαίσθητα παιχνίδια που προάγουν τη σκέψη, βελτιώνουν τις κινητικές δεξιότητες. 

Μπορεί να έχεις σπαταλήσει χρόνο και φαιά ουσία μελετώντας άρθρα επί άρθρων για το ποια παιχνίδια είναι τα κατάλληλα για ένα παιδί της ηλικίας του δικού σας.

Μπορεί να παραγγέλνεις τα πιο εξεζητημένα παιχνίδια από θείες και νονές και να απαγορεύεις να μπουν στο σπίτι σου όπλα, ηλεκτρονικά ή άλλα αντίστοιχα παιχνίδια. Όσο κόπο κι αν έχει βάλει ένας γονιός στο ποια παιχνίδια θα αγοράσει για το μικρό του, ένα είναι βέβαιο: όσο είναι ακόμη μωρό -άντε, νήπιο!- θα τα αγνοήσει. 

Θα γυρίσει με περιφρόνηση την πλάτη του στο ειδικό για την ηλικία του παζλ με ζωάκια και θα παίξει με το χαρτί υγείας σαν να είναι το σπανιότερο παιχνίδι στην ιστορία των παιχνιδιών! Αν έχετε παιδιά, το ξέρετε καλά. Αντί για τα παιχνίδια τους προτιμούν να ασχοληθούν με...

1. Το χαρτί υγείας / τη λεκάνη / το νερό της λεκάνης
Τι να τα κάνεις τα παιχνίδια όταν μπορείς να ζήσεις τη ζωή σου στο ονειρεμένο περιβάλλον της τουαλέτας; 

Το χαρτί υγείας είναι η καλύτερη γιρλάντα και η λεκάνη ένα μικρό, ελκυστικό συντριβανάκι που σε περιμένει να διασκεδάσετε παρέα. Διορθώστε μας αν κάνουμε λάθος, αλλά έχουμε την αίσθηση ότι όλα τα πιτσιρίκια αγαπούν να περνούν χρόνο στην τουαλέτα -και, όχι για τους προφανείς λόγους.

2. Κλειδιά: Η πιο αγαπημένη κουδουνίστρα

Πήρατε στο μωρό σας κουδουνίστρες πολύχρωμες, ευφάνταστες; Κουδουνίστρες που κάνουν θόρυβο ή βγάζουν γλυκιές μελωδίες; Εύγε! Μπορείτε να τις βάλετε στο συρτάρι, τώρα -δεν θα χρειαστούν. Σύμφωνα με έγκυρες έρευνες το 99,9% των παιδιών βρίσκει τα κλειδιά της μαμάς και του μπαμπά πολύ πιο ελκυστικά από ένα παιχνίδι που κατασκευάστηκε ειδικά για την ηλικία του! Και, εξυπακούεται, ότι τα κλειδιά θα βρουν σύντομα τον δρόμο για το στόμα του!

3. Όσο πιο βρώμικο, τόσο το καλύτερο

Όσο οι μαμάδες πασχίζουν να αποστειρώσουν ό,τι μπορεί να αποστειρωθεί τα μικρά τους αγγελούδια, μόλις ξεκινήσουν να μπουσουλάνε είναι βέβαιο ότι θα βρουν το μονοπάτι που οδηγεί στο κρυμμένο σκουπιδάκι κάτω απ' τον καναπέ, στην πατημένη τσίχλα στο πεζοδρόμια, στα σκουπίδια της κουζίνας, στα σκουπίδια του μπάνιου, στα σκουπίδια της γειτονιάς. 

Βάζουμε στοίχημα ότι αν μπορούσαν να βρουν τη διεύθυνση του κοντινότερου βοθρατζή θα πέρναγαν ευχαρίστως μια βολτίτσα...

4. Καλώδια - Πρίζες και ό,τι είναι επικίνδυνο

Πώς γίνεται να έχεις πάρει όλα τα απαραίτητα μέτρα για να κάνεις το σπίτι σου ένα όμορφο καταφύγιο στο οποίο θα μεγαλώσει το παιδάκι σου με ασφάλεια και παρ' όλ' αυτά εκείνο να βρίσκει τον τρόπο να ξετρυπώσει καλώδια, πολύπριζα και άλλες τρομακτικά αντικείμενα; 

Είναι λες και τα νήπια έχουν συνωμοτήσει για να μας κοψοχολιάζουν παίζοντας στα πιο επικίνδυνα μέρη και με τα πιο ακατάλληλα αντικείμενα!

5. Νερό: Το αγαπημένο τους παιχνίδι χειμώνα-καλοκαίρι

Θες επειδή το ανθρώπινο είδος προήλθε από αμφίβιους οργανισμούς, θες επειδή οι άνθρωποι περνάμε τους πρώτους εννέα μήνες της δημιουργίας μας στο νερό, τα παιδιά λατρεύουν το νερό και φροντίζουν να γίνουν μούσκεμα ακόμα και όταν έξω έχει -2!

6. Το φαγητό και το νερό του κατοικιδίου

Δεν έχουμε δοκιμάσει τροφή για σκύλους ή κονσέρβα για γάτες, αλλά θα μπορούσε να ορκιστούμε ενώπιον δικαστηρίου ότι αποκλείεται να είναι νοστιμότερα από τη φρουτόκρεμα ή την κρεμούλα που με αγάπη ετοιμάζουμε για τα παιδιά! 

Για λόγους μυστηριώδεις, τα νήπια μοιάζουν να έχουν τις ίδιες διατροφικές προτιμήσεις με τα κατοικίδιά μας, αφού πού τα χάνεις πού τα βρίσκεις όλο γύρω απ' τα πιατάκια τους περιφέρονται και... τσιμπολογούν!

7. Το πλυντήριο / τον φούρνο / τις κατσαρόλες
Μήπως φταίει που οι μαμάδες ασχολούνται κάθε τρεις και λίγο με τα της φασίνας και του νοικοκυριού; Δεν μπορούμε να συλλάβουμε για ποιον παρανοϊκό λόγο τα μωρά τρέφουν τέτοιο άσβεστο πάθος για τις ηλεκτρικές συσκευές και τα οικιακά σκεύη.
Σε κάθε περίπτωση πάντως, με την πρώτη ευκαιρία θα τσακώσουν με τα παχουλά χεράκια τους την πρώτη κατσαρόλα που θα βρεθεί στο δρόμο τους και θα παίξουν λίγα κρουστά για να περάσετε όλοι όμορφα (και ήσυχα!).

8. Κάθε τι ακριβό!
Πήρατε ένα -και μοναδικό για φέτος- ακριβό φόρεμα; Ο νόμος του Μέρφι για τις μαμάδες το λέει καθαρά: το μωράκι σας θα το λερώσει παίζοντας.
Ο καλός σας πήρε καινούριο tablet μετά από οικονομίες; Όλο και κάποιο ραγισματάκι θα αποκτήσει στην οθόνη. Αγαπάτε όσο τίποτα το βάζο-κειμήλιο της προγιαγιάς σας της Μικρασιατισσας; Το ίδιο και ο μπέμπης σας!
Γενικά με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, ο μικρός καταστροφέας θα τα καταφέρει να τα κάνει άνω-κάτω. Όμως, χαλάλι του! Τουλάχιστον έτσι, φτιάχνει όμορφες αναμνήσεις!
mama365

Η παρακμή του Ελεύθερου Παιχνιδιού...

... και η σχέση της με την άνοδο των ψυχικών διαταραχών στα παιδιά

    Η μείωση του ελεύθερου παιχνιδιού έχει συμβάλει στην ύφεση της αίσθησης του ελέγχου και των εσωτερικών στόχων και στην άνοδο του άγχους και της κατάθλιψης

    Η ελευθερία των παιδιών να παίξουν και να εξερευνήσουν από μόνα τους, ανεξάρτητα από την άμεση καθοδήγηση και την κατεύθυνση των ενηλίκων, έχει μειωθεί σημαντικά τις τελευταίες δεκαετίες. Το ελεύθερο παιχνίδι και η εξερεύνηση είναι, ιστορικά, ο τρόπος με τον οποίο τα παιδιά μαθαίνουν να λύνουν τα προβλήματά τους, να ελέγχουν τις ζωές τους, να αναπτύσσουν τα δικά τους συμφέροντα και να γίνουν υπεύθυνα για την επιδίωξη των δικών τους συμφερόντων. 

    Στην πραγματικότητα, το παιχνίδι, εξ ορισμού, είναι δραστηριότητα που ελέγχεται και διευθύνεται από τους παίκτες και το παιχνίδι, εξ ορισμού, απευθύνεται προς τους εσωτερικούς και όχι τους εξωγενείς στόχους.

    Στερώντας από τα παιδιά τις ευκαιρίες να παίξουν μόνα τους, μακριά από την άμεση εποπτεία και τον έλεγχο των ενηλίκων, τους στερούμε τις ευκαιρίες για να μάθουν πώς να παίρνουν τον έλεγχο της δικής τους ζωής.

    Μπορεί να νομίζουμε ότι τα προστατεύουμε, αλλά στην πραγματικότητα μειώνουμε τη χαρά τους, μειώνοντας την αίσθηση του αυτοελέγχου, εμποδίζοντάς τα να ανακαλύψουν και να εξερευνήσουν πιθανότητες που θα τους ικανοποιούσαν και αυξάνοντας τις πιθανότητες να υποφέρουν από άγχος, κατάθλιψη και άλλες διαταραχές.

Η καταναγκαστική εκπαίδευση στερεί από τους νέους τον προσωπικό έλεγχο και τους κατευθύνει προς τους εξωγενείς στόχους, προωθώντας το άγχος και την κατάθλιψη

    Κατά την διάρκεια του ίδιου μισού αιώνα ή περισσότερο, όταν και το ελεύθερο παιχνίδι έχει μειωθεί, αυξάνονται συνεχώς οι ώρες του σχολείου και οι σχολικές δραστηριότητες (όπως τα μαθήματα εκτός σχολείου και τα σπορ που ελέγχονται από τους ενήλικες). 

    Τα παιδιά σήμερα ξοδεύουν περισσότερες ώρες την ημέρα, ημέρες το χρόνο και χρόνια της ζωής τους στο σχολείο από ό,τι ποτέ πριν. Δίνεται περισσότερο βάρος από ποτέ στις εξετάσεις και στους βαθμούς. 

    Έξω από το σχολείο, τα παιδιά περνούν περισσότερο χρόνο από ποτέ σε περιβάλλοντα στα οποία κατευθύνονται, προστατεύονται, τροφοδοτούνται, κατατάσσονται, κρίνονται και επιβραβεύονται από τους ενήλικες. 

Σε όλα αυτά τα περιβάλλοντα οι ενήλικες έχουν τον έλεγχο, όχι τα παιδιά.

Στο σχολείο, τα παιδιά μαθαίνουν γρήγορα ότι δεν υπολογίζονται οι δικές τους επιλογές δραστηριοτήτων και οι δικές τους υπεύθυνες αποφάσεις. Αυτό που έχει σημασία είναι οι επιλογές και οι αποφάσεις των καθηγητών. 

Οι εκπαιδευτικοί δεν είναι εντελώς προβλέψιμοι: 

μπορεί οι μαθητές να μελετούν σκληρά αλλά να πάρουν ένα άσχημο βαθμό επειδή δεν καταλάβαν τι ακριβώς ο ήθελε δάσκαλος να διαβάσουν ή δεν μάντεψαν σωστά τι ερωτήσεις θα έκανε. 

    Στα μυαλά της μεγάλης πλειοψηφίας των μαθητών, ο στόχος δεν είναι η επάρκεια, αλλά οι καλοί βαθμοί. 

Με δεδομένη την επιλογή μεταξύ της πραγματικής μάθησης ενός θέματος και της αριστείας, η μεγάλη πλειοψηφία των μαθητών, χωρίς δισταγμό, θα επιλέξει το τελευταίο.

    Αυτό είναι αλήθεια σε κάθε στάδιο της εκπαιδευτικής διαδικασίας, τουλάχιστον μέχρι το επίπεδο των μεταπτυχιακών σπουδών. Αυτό δεν είναι σφάλμα των φοιτητών, αλλά δικό μας λάθος. Το έχουμε δημιουργήσει με αυτόν τον τρόπο. Το σύστημα του συνεχούς ελέγχου και της αξιολόγησης στο σχολείο, η οποία γίνεται όλο και πιο έντονη με κάθε χρόνο που περνάει, είναι ένα σύστημα που αντικαθιστά πολύ καθαρά τις εξωγενείς ανταμοιβές και τους στόχους για τους αντίστοιχους εσωτερικούς. Είναι σχεδόν σχεδιασμένο για να παράγει άγχος και κατάθλιψη. 

Το σχολείο είναι επίσης ένα μέρος όπου τα παιδιά έχουν ελάχιστη επιλογή σχετικά με ποια πρόσωπα μπορούν να σχετιστούν.     Καθοδηγούνται να βρίσκονται σε χώρους που είναι γεμάτοι με άλλα παιδιά που δεν επέλεξαν και πρέπει να περάσουν ένα μεγάλο μέρος της κάθε σχολικής ημέρας εκεί. Στο ελεύθερο παιχνίδι, τα παιδιά που αισθάνονται παρενόχληση ή εκφοβισμό μπορούν να φύγουν και να βρούν άλλη ομάδα που είναι πιο συμβατή, όμως στο σχολείο δεν μπορούν. Αν οι νταήδες είναι άλλοι μαθητές ή καθηγητές (που είναι πάρα πολύ κοινό), το παιδί δεν έχει συνήθως καμία επιλογή παρά να αντιμετωπίζει καθημερινά τα εν λόγω πρόσωπα.

Τα αποτελέσματα είναι, μερικές φορές, καταστροφικά.
    Πριν από μερικά χρόνια, ερευνητές διεξήγαγαν μια μελέτη για να μετρήσουν την ευτυχία και τη δυστυχία σε μαθητές των δημόσιων σχολείων [6]. Κάθε ένας από τους 828 συμμετέχοντες, προερχόμενοι από 33 διαφορετικά σχολεία σε 12 διαφορετικές κοινότητες σε ολόκληρη τη χώρα, φορούσε ένα ειδικό ρολόι για μια εβδομάδα, προγραμματισμένο να ειδοποιεί μέσω ενός σήματος σε τυχαίες χρονικές στιγμές από τις 07.30 το πρωί ως τις 22:30. Κάθε φορά που το σήμα ακουγόταν οι συμμετέχοντες συμπλήρωναν ένα ερωτηματολόγιο δείχνοντας πού ήταν, τι έκαναν, και πόσο ευτυχισμένοι ή δυστυχισμένοι ήταν εκείνη τη στιγμή.

    Τα χαμηλότερα επίπεδα της ευτυχίας, με μεγάλη διαφορά (και αυτό δεν είναι έκπληξη) παρουσιάστηκαν όταν τα παιδιά ήταν στο σχολείο και τα υψηλότερα επίπεδα σημειώθηκαν όταν ήταν έξω από το σχολείο και συνομιλούσαν ή έπαιζαν με τους φίλους τους. Ο χρόνος που δαπανούσαν με τους γονείς παρουσιάστηκε στο μέσο του διαστήματος. 

Ο μέσος όρος της ευτυχίας αυξανόταν τα Σαββατοκύριακα, αλλά στη συνέχεια έπεφτε αργά την Κυριακή το απόγευμα μέχρι το βράδυ, εν αναμονή της ερχόμενης εβδομάδας.

Ως κοινωνία έχουμε καταλήξει στο συμπέρασμα ότι τα παιδιά πρέπει να περάσουν ένα μεγάλο διάστημα του χρόνου τους στο ίδιο περιβάλλον, στο οποίο δεν θέλουν να βρίσκονται. Το κόστος αυτής της πεποίθησης, όπως μετράται από την ευτυχία και την ψυχική υγεία των παιδιών μας, είναι τεράστιο.

Είναι ώρα να επανεξετάσουμε την εκπαίδευση.
Υπάρχει ένας άλλος τρόπος
    Όποιος κοιτάζει με ειλικρίνεια τις εμπειρίες των μαθητών στο δημοκρατικό μοντέλο του σχολείου Sudbury, όπου επικρατεί η ελευθερία, το παιχνίδι και η αυτο-κατευθυνόμενη εξερεύνηση, ξέρει ότι υπάρχει και άλλος τρόπος. Δεν χρειάζεται να τρελαίνουμε τα παιδιά για να εκπαιδευθούν. Οι νέοι εκπαιδεύουν τους εαυτούς τους έχοντας ελευθερία και ευκαιρίες, χωρίς καταναγκασμό. Και το κάνουν με χαρά και κατά τη διαδικασία αυτή αναπτύσσουν εσωτερικές αξίες, προσωπικό αυτοέλεγχο και συναισθηματική ευεξία. 

Ίσως έφτασε η ώρα για την κοινωνία να αντικρίσει ειλικρινά την κατάσταση.

ολόκληρο το έρθρο εδώ
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Έτσι παίζαμε τα όμορφα παιδικά παιχνίδια στη γειτονιά

Ο τρόπος που παιζότανε τα παιχνίδια αυτά, ίσως να διαφέρει από περιοχή σε περιοχή.
Η καταγραφή τους έγινε με τη κρυφή ελπίδα ότι κάποια στιγμή τα παιδιά θ' αρχίσουν και πάλι να τα παίζουν.

Εξαίρεση ο Πετροπόλεμος, ο οποίος δεν έχει καμία απολύτως σχέση με τα ομαδικά παιχνίδια. 

Η αναφορά του έγινε γιατί ήταν ένα πάρα πολύ μεγάλο γεγονός για τα παιδιά της εποχής εκείνης και θέμα συζήτησης πολλών ημερών σχετικά με τους λόγους και "τα κατορθώματά τους" στη μάχη. 

Η Κολοκυθιά, το Κοροΐδο, Γύρω -- γύρω όλοι, Στάκαμαν,

Κάθομαι δεν κάθομαι, Τσιλίκι.

Εισαγωγή πως τα παιδιά "τα βγάζανε" (Λαχνίσματα).

Παιχνίδια: 

 Πετάει... πετάει, 

Σπασμένο τηλέφωνο, 

Μακριά Γαϊδούρα 

ή Τσανταλίνα-Μανταλίνα, 

το Τζαμί, 

τα Βαρελάκια, 

Μπιζζζ, 

 Ο Βασιλιάς, 

 τα Αγαλματάκια, 

η Τυφλόμυγα και... ο Πετροπόλεμος.

Η Μπερλίνα, Ένα-δύο-τρία κόκκινο φως, Ο λύκος και τ' αρνάκια,

τα Σκλαβάκια, η Αλλαγή, Λύκε-λύκε είσ' εδώ;

Τι θα συνέβαινε αν μάθαιναν τα Παιδιά μας τα Απλά και Σημαντικά της Ζωής;

Γράφει η Περσεφόνη Χρυσαφίδου

    Τα σχολεία σταμάτησαν και, όπως είθισται πάντοτε, η γκρίνια και η παραφιλολογία ξεκίνησε. Ωστόσο, τα παιδιά δεν είναι εκείνα που παραπονιούνται για την τρέχουσα κατάσταση, ούτε για τις νέες συνθήκες, στις οποίες έρχονται να προσαρμοστούν με τεράστια ευκολία και πρωτοφανή ενθουσιασμό. Στα παιδιά δεν λείπουν τη δεδομένη στιγμή ο δάσκαλος και τα βιβλία.

    Ίσως να τους λείπουν οι φίλοι τους, η κουβέντα και τα πειράγματα στα διαλείμματα, μα στ' αλήθεια πιστεύω πως βρέθηκε μία κάπως σουρεαλιστική ευκαιρία για να “παγώσουμε” λιγάκι το άγχος των παιδιών και να γίνει η εκπαιδευτική διαδικασία περισσότερο διαδραστική και μαθητοκεντρική και λιγότερο βαθμοθηρική και ανιαρή.

    Κι αναρωτιέμαι και θέλω να ρωτήσω όλους τους γονείς, που μέχρι χτες ή ακόμη και ως σήμερα τα 'χουν με το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα: "Τι, ακριβώς, θα γίνει αν;" 

Αλήθεια, τι θα γίνει, αν τα παιδιά χάσουν τον κλασικό τρόπο εκπαίδευσης που ίσχυε μέχρι τον περασμένο μήνα;

    Τι θα συμβεί, αν σταματήσουν για λίγο περισσότερο από το καθιερωμένο και αν, αντί για Μαθηματικά, Αρχαία και Γλώσσα, μπουν σε έναν εντελώς διαφορετικό κόσμο εκπαίδευσης, που δεν είναι άλλος από την καθημερινή ζωή, την απλή παρατήρηση, την αδιάκοπη εξερεύνηση και τη συνεχή διασκέδαση;

    Τι, στ' αλήθεια, μπορεί να συμβεί σ' ένα παιδί, όταν σταματάει η εξουθενωτική τρεχάλα των δραστηριοτήτων του και, ξαφνικά, βρίσκει χρόνο για να συνδεθεί με τους γονείς και τ' αδέρφια του; Βλέπουμε πλέον παιδιά, που έχουν όλο τον χρόνο στη διάθεσή τους να παρατηρήσουν τις συμπεριφορές των γονιών τους, που μπορούν να ξεδιπλώσουν τη φαντασία τους στη δημιουργική και χωρίς όρια γραφή, που ανακαλύπτουν νέες δεξιότητες και κλίσεις, με αποτέλεσμα να αποκτούν σταδιακά μεγαλύτερη αυτοεκτίμηση και, κατά συνέπεια, να διαθέτουν ισχυρότερη αυτοπεποίθηση.
    Αναρωτιέμαι, ακόμη, πώς και αν αντισταθμίζεται η πολυτέλεια του να συνυπάρχει μια οικογένεια, χωρίς κανένα από τα μέλη της να έχει κάποιο “πρέπει” να το περιμένει. Τι θα γίνει, αν οι γονείς εκμεταλλευόμενοι τη συγκυρία, μυήσουν τα παιδιά στον απλό τρόπο ζωής και προσπαθήσουν να τα διδάξουν πόσο σημαντική είναι η προσφορά ακόμη και του πιο μικρού μέλους στην οικογένεια;

    Τι θα γινόταν, αν τα παιδιά, αντί να τα βρίσκουν όλα έτοιμα, όπως επιτάσσουν οι γρήγοροι ρυθμοί ζωής, αρχίσουν να συνδράμουν ενεργά σε κάθε μικρή ή μεγάλη δουλειά, βοηθώντας στη μαγειρική, μαζεύοντας τα ρούχα ή καθαρίζοντας το σπίτι στο οποίο κατοικούν; Δεν είναι άραγε μια πραγματική ευκαιρία να πραγματώσουμε όσα, χρόνια τώρα, υποστηρίζουμε πως θα 'πρεπε κάθε σχολείο να διδάσκει;

    Ποιος, πράγματι, μπορεί να πει τι θα γίνει αν, εν μέσω της άνοιξης, με τόσες μυρωδιές και χρώματα στη φύση, ένα παιδί βρίσκει τον τρόπο να συνδεθεί με τη φύση που τον περιβάλλει, να μάθει νέα είδη δέντρων και λουλουδιών, να παρατηρήσει τον τρόπο με τον οποίο η ζωή υπάρχει παντού γύρω του και όχι μόνο στο ανθρώπινο είδος, το οποίο μέχρι στιγμής του προσφέρει γνώση σε συσκευασία.

    Το μόνο που μπορεί να συμβεί σ' ένα παιδί που μεγαλώνει δεμένο με τη φύση είναι να μάθει να την σέβεται και να την προστατεύει, γνωρίζοντας πως κάτι τέτοιο είναι μονόδρομος για τη δική του υγιή συνέχεια μέσα σε αυτήν. Μερικά από εκείνα που μπορεί η φύση να καλλιεργήσει σ' ένα παιδί είναι οι καλλιτεχνικές ευαισθησίες, η ανάπτυξη της φαντασίας, η αναζήτηση του ωραίου σε κάθε έκφανση της ζωής του και η ελευθερία που οδηγεί, εν τέλει, στην τελείωση.

    Πείτε μου, τι θα συμβεί, αν αντί για τα βιβλία που ανοίγαμε κάθε μεσημέρι για διάβασμα, δώσουμε στα παιδιά μας την ευκαιρία να γνωρίσουν μερικά από τα διαμάντια της κλασικής λογοτεχνίας; 

Τι μπορεί να συμβεί τώρα που τα γρήγορα βραδινά φιλιά αντικαταστάθηκαν από βραδιές ανάγνωσης ή διήγησης ιστοριών;

    Πόσο ψυχικά ήρεμη μπορεί να αισθάνεται μία παιδική ψυχή που, αντί να ακούει τις αγχωμένες φωνές των γονιών του τα βράδια να τα προστάζουν να βιαστεί, τους βλέπει να του ετοιμάζουν χαλαρωτικά αφρόλουτρα, μετά τα οποία κοιμούνται όλοι μαζί ανταλλάσσοντας λόγια αγάπης και θαλπωρής;

    Τέλος, τι θα συμβεί αν πάψουμε να ανησυχούμε για το πώς τα παιδιά μας θα ξεχωρίσουν από το σύνολο, πώς θα αναδειχθούν σε ενήλικες ηγέτες και πώς θα τα κάνουμε να χωρέσουν στο παιδικό μυαλό τους τη γνώση των αριθμών, των γραμμάτων, της απλής φυσικής, της παγκόσμιας ιστορίας και της αστείρευτης γονεϊκής μανίας;

    Ξέρετε τι θα συμβεί; Θα χάσουμε τον ρόλο που είχαμε μέχρι τώρα και θα κληθούμε να γνωρίσουμε έναν καινούργιο, ο οποίος δεν επιβάλλει στο παιδί όσα πρέπει να μάθει, αλλά με σεβασμό προς την ψυχή του και κυρίως με ανιδιοτελή αγάπη, του δείχνει τον δρόμο και όχι τον τρόπο για να ανακαλύψει όλα εκείνα που θα κάνουν τη ζωή του ευκολότερη, πιο ουσιώδη και οπωσδήποτε πιο ήρεμη.

Όλα είναι θέμα οπτικής. Για άλλους ευκαιρία και για κάποιους κατάρα.

Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Το παιχνίδι στο δρόμο και τη φύση είναι...

... «Μάθημα Ελευθερίας» για τα παιδιά 

Το παιχνίδι στη φύση βοηθά τα παιδιά να γίνουν πιο γενναία, πιο ανεξάρτητα και πιο δημιουργικά.   

Σήμερα που το αστικό περιβάλλον είναι περισσότερο εχθρικό από ποτέ και τα παιδιά έχουν συμπεριφορές κατοικίδιων η ανάγκη  των παιδιών για ελευθερία και παιχνίδι στο δρόμο και τη φύση είναι μεγαλύτερη από ποτέ. Ο Tim Gill δημοσιογράφος συγγραφέας αλλά και ειδικός σε θέματα παιδικής ανάπτυξης  μας παραθέτει στο βιβλίο του No Fear (Growing up in a risk averse society), τα πλεονεκτήματα του ελεύθερου παιχνιδιού. 

1. Κοινωνικοποίηση
Το παιχνίδι εκτός σπιτιού ή στην ύπαιθρο δίνει στο παιδί ένα αίσθημα ελευθερίας και παράλληλα το βοηθάει να κοινωνικοποιηθεί. Μέσα από το ελεύθερο παιχνίδι, μαθαίνει να συνεργάζεται με τα άλλα παιδιά και καλλιεργεί τον αυτοέλεγχο του. Ακόμη και οι διαπληκτισμοί είναι μέρος αυτής της κοινωνικοποίησης του.

2. Εκτόνωση
Το παιχνίδι στο δρόμο  προάγει και βελτιώνεται την κινητικότητά του. Μέσα από το τρέξιμο, το κυνηγητό ή το σκαρφάλωμα αποκτά μία ψυχική ευεξία και εκτονώνεται, αποβάλλοντας το άγχος και την πίεση της καθημερινότητας.

3. Εξερεύνηση
Τα παιδιά είναι από τη φύση τους περίεργα. Το παιχνίδι έξω από το σπίτι τους επιτρέπει να εξερευνούν το περιβάλλον τους, να ψάχνουν, να ανακαλύπτουν. Μια παράξενη κρυψώνα όπως το βαρέλι, ένα σχοινί, μια πέτρα, μπορεί να γίνει για το παιδί το απόλυτο άλλοθι για εξερεύνηση.
   
4. Αυτοπεποίθηση
Θα κρυφτώ και δε θα με βρει, θα τρέξω και δε θα με πιάσει. Τα παιδιά μέσα από το παιχνίδι με τα άλλα παιδιά ανακαλύπτουν τις δυνατότητες, τις εναλλακτικές, μαθαίνουν να επιλέγουν και βασικά να παίρνουν αποφάσεις. Αυτό τονώνει σημαντικά την αυτοπεποίθηση τους.

5. Φυσική κατάσταση
Τα παιδιά έχουν μεγάλη ανάγκη τη φυσική άσκηση και δραστηριότητα, όπως και την ευκαιρία να χρησιμοποιήσουν τους μύες τους για να τρέξουν, να κολυμπήσουν, να πηδήξουν, να κάνουν πατίνια και ποδήλατο και να βρεθούν έξω στον καθαρό αέρα και τη λιακάδα. Τους αρέσει να χρησιμοποιούν κάθε μέρος του σώματός τους όταν παίζουν έξω και οι φυσικές αυτές δραστηριότητες τους προκαλούν το ενδιαφέρον και αποτελούν μια πρόκληση για εκείνα. Αναπτύσσουν μυϊκή δύναμη και μυϊκό συντονισμό και γίνονται σαφώς πιο ευλύγιστα.  

6. Δεξιότητες
Όταν τα σπρώχνουμε για να κάνουν κούνια ή όταν κάνουν μόνα τους, χρησιμοποιούν όλους τους μύες του σώματός τους για να κρατηθούν, να ισορροπήσουν και να συντονίσουν το σώμα τους στο ρυθμό της παλινδρομικής κίνησης. Η κούνια μαθαίνει στα παιδιά από πρώτο χέρι τη σχέση αιτίας και αποτελέσματος, ενώ ταυτόχρονα τα βοηθά να αντιληφθούν την κίνηση μέσα στο χώρο κάνοντάς τα να κατανοήσουν το πάνω-κάτω και το πίσω-εμπρός. Επίσης, με την κούνια, τα παιδιά έχουν την ευκαιρία να δουν τον κόσμο από μια νέα οπτική γωνία.

7. Συντονισμός
Τα παιχνίδια που απαιτούν ισορροπία και συντονισμό, όπως τα πατίνια, τα σκουτεράκια και τα ποδήλατα, διδάσκουν στα παιδιά καινούργιες δεξιότητες και ενθαρρύνουν την ανάπτυξη της αυτοπεποίθησής τους. 

8. Ρίσκο
Το λίγο ρίσκο είναι πάντα καλό, άλλωστε μέσα από τις εμπειρίες πάντα μαθαίνουμε. Δεν συνιστούμε σε ένα παιδί να ανεβεί σε ένα δέντρο και να πάθει ατύχημα για να μάθει. Αλλά δεν είναι δυνατόν να κρατούμε τα παιδιά διαρκώς μέσα σε οργανωμένους χώρους. Σαφώς έχει νόημα μια επαφή με τον κίνδυνο. Δεν θα τον μάθει με τη μία όταν σβήσει τα 18 του κεράκια. 

imommy

Τα 6 στάδια Παιχνιδιού στην Παιδική Ηλικία - The 6 stages of Play in Childhood

Όταν πρόκειται για το πώς παίζει το παιδί σας, αποδεικνύεται ότι δεν είναι μόνο διασκέδαση και παιχνίδια. 

Σύμφωνα με την κοινωνιολόγο Mildred Parten Newhall, υπάρχουν έξι ξεχωριστά στάδια παιχνιδιού από την προσχολική ηλικία μέχρι τη νηπιακή - και το καθένα προσφέρει μια ευκαιρία στο παιδί σας να πάρει πολύτιμα μαθήματα για τον εαυτό του και τον κόσμο. 

Η εξοικείωση με τους διαφορετικούς τύπους παιχνιδιών μπορεί να σας βοηθήσει να αισθανθείτε άνετα με τη συμπεριφορά του παιδιού σας, καθώς επίσης και να ξέρετε πώς να αποκτήσετε πιο ισχυρούς δεσμούς μαζί του.

Six Stages of Play: How Young Children Develop Their Social Skills

ΕΛΕΥΘΕΡΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ
Θυμάστε όταν ήσασταν μωρό μέχρι δύο ετών που η μητέρα σας ήταν απολύτως χαρούμενη που καθόταν σε μια γωνία χωρίς να κάνει τίποτα και σας έβλεπε να παίζετε; 

Παρόλο που φαίνεται ότι δεν κάνετε τίποτα έχοντας αυτή τη στάση, είστε πραγματικά απασχολημένη παρατηρώντας το μωρό σας. 

Το ελεύθερο, ανοικτό παιχνίδι είναι ένα σημαντικό βήμα που θα βοηθήσει το παιδί σας στο μέλλον να έχει πολλή ενέργεια την ώρα που θα παίζει. 

Οπότε, αποθηκεύστε για λίγο τα ακριβά παιχνίδια που έχετε πάρει και ας τα χρησιμοποιήσει λίγο αργότερα που θα δείξει ενδιαφέρον.

ΜΟΝΑΧΙΚΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ
Όταν το παιδί σας είναι τόσο απορροφημένο στο παιχνίδι σε σημείο που δε βλέπει κανέναν άλλον, τότε βιώνετε το μοναχικό ή ανεξάρτητο στάδιο, το οποίο συνήθως εμφανίζεται γύρω στην ηλικία των δύο-τριών ετών. 

Αυτός ο τύπος παιχνιδιού ποικίλλει σημαντικά ανάλογα με το παιδί. Μπορεί, για παράδειγμα, να δείτε το παιδί σας να κάθεται ήσυχο με ένα βιβλίο ή να παίζει με το αγαπημένο του λούτρινο ζωάκι. 

Το μοναχικό παιχνίδι διδάσκει στα παιδιά πώς να διασκεδάσουν και να είναι αυτάρκεις (συν του ότι σας δίνει μια πολύτιμη στιγμή για τον εαυτό σας).

ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΤΟΥ ΑΠΛΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗ

Εάν το παιδί σας παρακολουθεί άλλα παιδιά που τρέχουν πάνω-κάτω 16 φορές, αλλά δε συμμετέχει στη διασκέδαση, μην ανησυχείτε για τις κοινωνικές του δεξιότητες. 

Έχει μόλις εισέλθει στο στάδιο του θεατή, το οποίο συμβαίνει συχνά ταυτόχρονα στο μοναχικό παιχνίδι και είναι στην πραγματικότητα ένα ζωτικό πρώτο βήμα προς τη συμμετοχή στην ομάδα. 

Στη συγκεκριμένη περίπτωση, σκεφτείτε ότι μαθαίνει τους κανόνες πριν μπει μέσα στο παιχνίδι. 

Το παιχνίδι του απλού παρατηρητή εμφανίζεται συνήθως στην ηλικία των δυόμισι με τριάμισι.

ΠΑΡΑΛΛΗΛΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ
Θα γνωρίζετε ότι το παιδί σας βρίσκεται σε αυτή τη φάση (συνήθως μεταξύ δυόμισι και τριάμισι ετών) όταν αυτός και οι φίλοι του παίζουν με τα ίδια παιχνίδια δίπλα στον άλλο αλλά όχι μεταξύ τους. 

Αυτό δε σημαίνει ότι είναι εχθροί ή ότι κάτι συμβαίνει μεταξύ τους. Στην πραγματικότητα, πιθανότατα θα έχουν ο καθένας το δικό του παιχνίδι και θα το τονίζουν ανά τακτά διαστήματα ("η μπάλα ΜΟΥ", "το παιχνίδι ΜΟΥ").

Σε αυτή τη φάση, το παιδί μιμείται το διπλανό παιδάκι και αυτή η μιμητική συμπεριφορά προσφέρει τεράστια χαρά.

ΠΑΡΕΪΣΤΙΚΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ
Αυτό το στάδιο μοιάζει με το παράλληλο παιχνίδι, αλλά χαρακτηρίζεται από την αλληλεπίδραση του παιδιού σας με άλλα παιδιά χωρίς συντονισμό (και συνήθως συμβαίνει μεταξύ των τριών και των τεσσάρων ετών). 

Σκεφτείτε: δύο παιδιά κάθονται δίπλα δίπλα δίπλα για να φτιάξουν ένα πυργάκι Lego... αλλά εργάζονται για τα δικά τους μεμονωμένα κτίσματα. 

Αυτή είναι μια μεγάλη ευκαιρία για την απόκτηση πολύτιμων δεξιοτήτων, όπως η ομαδική εργασία και η επικοινωνία.

ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ
Όταν τα παιδιά είναι τελικά έτοιμα να παίξουν μαζί (συνήθως όταν αρχίζουν το σχολείο στην ηλικία των τεσσάρων ή πέντε ετών), φτάνουν στο τελικό στάδιο της θεωρίας της Parten. 

Αυτό συμβαίνει όταν τα ομαδικά αθλήματα ή οι ομαδικές παραστάσεις γίνονται πολύ πιο διασκεδαστικά (για παιδιά που παίζουν και για γονείς που παρακολουθούν). 

Τώρα είναι έτοιμοι να εφαρμόσουν τις δεξιότητες που έχουν μάθει (όπως κοινωνικοποίηση, επικοινωνία, επίλυση προβλημάτων και αλληλεπίδραση) σε άλλα μέρη της ζωής τους και να γίνουν πλήρως λειτουργικοί μίνι ενήλικες (καλά, σχεδόν).

all4mama
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Ο κόσμος γίνεται καλύτερος, όταν αφήνουμε τα παιδιά να ονειρευτούν

“Υπάρχουν μερικά πράγματα που τα παιδιά δεν κάνει να τα ξέρουν, διότι από την στιγμή που θα τα μάθουν, δεν θα είναι πια παιδιά!” 

Ashleigh Brilliant

*************

π. Δανιήλ Σιλουανός

Η παιδική μας ηλικία έχει κάτι το μαγικό. Κάτι που δεν μπορούμε πια να ξαναζήσουμε. Ακόμη και όσοι δεν είχαν ευτυχισμένα παιδικά χρόνια, όταν τα θυμούνται, νιώθουν μια αναπόφευκτη νοσταλγία. Ίσως επειδή τότε στα χρόνια που ήμασταν απλώς παιδιά ο κόσμος ήταν καινούργιος, άγνωστος, ανεξερεύνητος και μαγικός.

Κάθε μέρα νέες εμπειρίες, κάθε μέρα καινούργιες γνώσεις αποτυπώνονταν στο καθαρό μας μυαλό και αργά μετασχημάτιζαν τις εικόνες σε φαντασιώσεις που αργότερα, στα χρόνια της ενηλικίωσης, θα μας έδιναν βιώματα και ελπίδες να πορευτούμε στη ζωή. 

Κι όμως δεν είναι αυτός ο λόγος που τα παιδικά μας χρόνια έχουν τόση γοητεία, σχεδόν ανεξήγητη. 

O λόγος είναι ότι ζούσαμε μέσα στη μαγεία. 

Οι μεγάλοι μπορεί να μας εξηγούσαν γιατί σχηματίζονται τα σύννεφα στον ουρανό, άλλα εμείς κοιτάζαμε μαγεμένοι τους σχηματισμούς τους. Ακόμα και όταν δεν βλέπαμε τον ουρανό γεμάτο σύννεφα, αλλά με το μολύβι ζωγραφίζαμε, ακόμα και τότε ονειρευόμασταν τα σύννεφα χωρίς να κοιτάξουμε το μολύβι.

Ύστερα, μεγαλώνοντας, ο κόσμος πήρε τις κανονικές του διαστάσεις και το παιδί που τον αντίκρισε άρχισε να κρύβεται μέσα του σιγά – σιγά. 

Γνωρίσαμε τους νηπιαγωγούς, εκείνους που μαθαίνουν τα παιδιά ανάγνωση και γραφή πριν την ώρα τους, ώστε να είναι προετοιμασμένα όταν πάνε στο δημοτικό, τους δασκάλους εκείνους που βάζουν υπερβολική δουλειά για το σπίτι με φωτοτυπίες και με οδηγίες προς τους γονείς για το πώς θα διαβάσουν τα παιδιά τους με την δικαιολογία ότι «στο γυμνάσιο ζορίζουν τα πράγματα», και τους καθηγητές Γυμνασίου εκείνους που κάνουν και λίγη ύλη λυκείου αφού «εκεί μερικά πράγματα θεωρούνται δεδομένα ότι τα ξέρετε ήδη». Tέλος, τους καθηγητές εκείνους του Λυκείου που κάνουν φροντιστήριο στο σχολείο αφού «ο στόχος είναι η προετοιμασία για την υπέρτατη στιγμή των εισαγωγικών εξετάσεων».

Αντιμετωπίζουμε λοιπόν τα παιδιά σαν αυριανούς ενήλικες. 

Η παιδική ηλικία, η εφηβική ηλικία θεωρούνται απλά μεταβατικά στάδια που οδηγούν στην ενήλικη ζωή. Έχουμε ξεχάσει την αξία τους. Έχοντας πειστεί ότι ο σκοπός ενός παιδιού θα πρέπει να είναι η προετοιμασία του και η εκπαίδευσή του για το μέλλον, ξεχνάμε ότι η βασική του εργασία είναι να παίζει, ότι η φυσική του προδιάθεση είναι το παιχνίδι.

Τα παιδιά μέσα από το παιχνίδι μαθαίνουν για τους εαυτούς τους και για τους άλλους. 

Το παιχνίδι επιτρέπει στα παιδιά να αρχίσουν να αντιλαμβάνονται τον κόσμο και να προσδιορίζουν τη θέση τους μέσα σε αυτόν. Το κυριότερο είναι ότι προετοιμάζει τα παιδιά για τον κόσμο των ενηλίκων δηλαδή την ομαλή και αυθόρμητη μετάβαση σε αυτόν. 

Τι είναι όμως το παιχνίδι; 

Το παιχνίδι είναι κάθε αυθόρμητη δραστηριότητα του παιδιού, φυσική ή διανοητική, που συμβαίνει μόνο και μόνο για την ευχαρίστηση που προκαλεί.

Το μεγάλο λάθος που κάνουμε εμείς οι ενήλικες είναι πως πιστεύουμε ότι γνωρίζουμε τις ανάγκες του παιδιού, συχνά ταυτίζοντάς τες με τις δικές μας. Δηλαδή ότι πάσχουμε από “ενηλικιο-κεντρισμό”. Στην πραγματικότητα όμως, προβάλλουμε στα παιδιά τις δικές ανάγκες, τους δικούς μας φόβους και τα δικά μας όνειρα. Ξεχνάμε ότι πρόκειται για ένα εντελώς διαφορετικό και αυτόνομο κόσμο.

Με αυτό τον τρόπο, εμείς οι ενήλικες εμποδίζουμε να παιδιά να εξασκήσουν το θάρρος τους, την ανεξαρτησία τους και όλα τα υπόλοιπα χρήσιμα πράγματα που τα παιδιά μαθαίνουν το ένα από το άλλο μακριά από τα μάτια των ενηλίκων. 

“Υπάρχουν μερικά πράγματα που τα παιδιά δεν κάνει να τα ξέρουν, διότι από την στιγμή που θα τα μάθουν, δεν θα είναι πια παιδιά!” (Ashleigh Brilliant). 

Δεν θα δημιουργήσουμε έναν καλύτερο κόσμο σκοτώνοντας τα όνειρα των παιδιών, αλλά αφήνοντάς τα να ονειρευτούν.

Ελέχθησαν αυτά με μεγάλο πόνο ψυχής βλέποντας λίγο το τηλεπαιχνίδι “masterchef junior” και άλλα παρόμοια “junior” που ακούω ότι υπάρχουν. 

Και ζω με την εντύπωση πως παρακολουθούμε απαθείς τον πρόωρο θάνατο της παιδικής ηλικίας. 

Τυγχάνει να μην έχω παιδιά, αυτό όμως δεν με εμποδίζει να προβληματιστώ για τους γονείς που εν αδρανεία ίσως να σπρώχνουν και αφήνουν τα παιδιά τους να ενηλικιωθούν πριν την ώρα τους. Αναρωτιέμαι εφόσον δεν μπορούμε να γυρίσουμε πίσω το χρόνο, γιατί να τον πάμε πιο μπροστά από όσο χρειάζεται;

Ούτως ή άλλως, οι συνθήκες της ζωής δεν θα τους επιτρέψουν να ξαναζήσουν, όπως στην παιδική τους ηλικία. Γιατί γινόμαστε συνεργάτες μιας κοινωνίας που οδεύει τα παιδιά μας σε μια πρόωρη (ανώριμη) ενηλικίωση; Κοιτάω τα μάτια των παιδιών και μαγεύομαι από την αθωότητά τους, ακούω μια σιωπηλή κραυγή “Μαμά, θέλω να είμαι παιδί (σου)”.

Ίσως από την αγωνία σας για το μέλλον του να μην το ακούτε αυτό, αλλά σας μιλάει ένας ενήλικας που προσπαθεί να είναι ακόμα παιδί. 

“Όταν δεν είμαστε πια παιδιά, είμαστε ήδη νεκροί” 

Constantin Brâncuși 

και το ζητούμενο είναι να ζήσουμε εμείς σαν παιδιά και όχι τα παιδιά σαν εμάς.

enallaktikidrasi

Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Παιχνίδια ρόλων: Θα ήθελα να ήμουνα… - Το Συμβολικό Παιχνίδι και η σημασία του.

...Εκατομμυριούχος… γιατρός… τραγουδίστρια... ποδοσφαιριστής… βασίλισσα… μανάβης… 

Τα παιδιά τρελαίνονται να «γλιστράνε» σε ρόλους, γιατί πολύ απλά, καταλαβαίνουν τον κόσμο και θέλουν να βρουν τη θέση τους μέσα του.

Τα παιδιά από τη φύση τους αγαπούν τα παιχνίδια ρόλων και τη δυνατότητα που αυτά τους δίνουν να μιμηθούν, να εκφραστούν και να φανταστούν χωρίς όρια. 

Το Συμβολικό Παιχνίδι και η σημασία του.

Τα παιχνίδια ρόλων αναπαριστούν αληθινές συνθήκες της καθημερινής ζωής. Σ’ αυτά κάθε παιδί μπορεί να προβάλει τις δικές του προσωπικές απόψεις και να μας αποκαλύψει λιγότερο γνωστές πλευρές του χαρακτήρα του. 

Είναι ένας τρόπος για τα παιδιά να εξερευνήσουν -από τη δική τους οπτική- τον κόσμο και να πειραματιστούν, να μιμηθούν τον κόσμο των ενηλίκων, να εξερευνήσουν σημαντικά θέματα και συναισθήματα όπως η αγάπη και η φροντίδα, η σχέση του ισχυρού και του αδύναμου, η απώλεια και η μοναξιά. 

Ο τρόπος που, μέσα από τον ρόλο τους θα σχετιστούν με τους άλλους ρόλους, τα βοηθά να γίνουν «μεγάλοι», να αναλάβουν και να κατανοήσουν ευθύνες, να επικοινωνήσουν τη γνώμη τους, να δουν την εξέλιξη του παιχνιδιού από τις αποφάσεις που θα πάρουν κατά τη διάρκεια του. 

Η διάδραση αυτή, βοηθά και ενισχύει τις κοινωνικές και λεκτικές δεξιότητες, ενισχύει την εμπειρία με διάφορα γεγονότα και το παιδί αποκτά μεγαλύτερη ανεξαρτησία, καθώς καλείται να συμπεριφερθεί και να επικοινωνήσει έξω από το στενό πλαίσιο του εαυτού του. 

Πριγκίπισσα και ιππότης 

Τα παιδιά λατρεύουν τους ισχυρούς ρόλους, οι οποίοι μάλιστα είναι απαραίτητοι στους φανταστικούς κόσμους. Οι ήρωες δεν πρέπει να ανήκουν απαραίτητα στους καλούς, μπορεί να είναι και μια μάγισσα ή ένας δράκος. 

Τα ντροπαλά παιδιά ωφελούνται ιδιαίτερα από αυτό το παιχνίδι. Εκείνος που ως ιππότης σώζει την πριγκίπισσα από το δράκο, μαθαίνει τι θαυμάσιο που είναι να είσαι ισχυρός, θαρραλέος και περήφανος. 

Η πριγκίπισσα από την άλλη είναι αντικείμενο γενικού θαυμασμού, την φροντίζουν και θέλουν να τη σώσουν. 

* Συχνά λειτουργούν ως πρότυπο και ήρωες βιβλίων ή ταινιών. 

Τους θαυμάζουν γιατί είναι θαρραλέοι ή αστείοι ή και λίγο επαναστατικοί.   

Πωλητής και πελάτης 

Όταν βρίσκονται τα παιδιά στο φανταστικό μαγαζί τους, συμπεριφέρονται όπως οι μεγάλοι. 

Ποια φρούτα είναι τα πιο ζουμερά; 

Έχετε και φρέσκο σπανάκι; 

Πόσο κοστίζει το κιλό; 

Αυτή η μορφή του παιχνιδιού των ρόλων είναι ήδη αρκετά περίπλοκη και απαιτεί κανόνες: 

Ποιος είναι ο μανάβης; 

Ποιος παίζει τη μαμά, που τώρα ψωνίζει για την οικογένεια; 

Ποια προσφορά κάνει το κατάστημα; 

Τι θα χρησιμοποιήσουμε ως υποκατάστατο των χρημάτων; 

Εξασκούνται έτσι μια σειρά από ανθρώπινες ικανότητες: δημιουργικότητα, ευελιξία, ανεκτικότητα, ξεκάθαρες συμφωνίες, ικανότητα να μπαίνεις στη θέση του άλλου. 

* Τα παιδιά είναι μάστορες του αυτοσχεδιασμού. Για να παίξουν το μανάβικο δεν χρειάζονται ούτε φρούτα ούτε καφάσια ούτε ταμειακή μηχανή. Βουτάνε τα αντικείμενα που βρίσκουν εύκαιρα – και το μαγαζί είναι ήδη εξοπλισμένο με τον καλύτερο τρόπο! 

Μπαμπάς, μαμά, παιδί

Μαγειρεύουν σούπα, πάνε με το αυτοκίνητο στη γιαγιά, αλλάζουν την πάνα του μωρού. 

Η «οικογένεια» είναι το κλασικό παιχνίδι, όταν μοιράζονται ρόλοι. Ήδη από την ηλικία των τριών ετών περίπου, τα παιδιά φτιάχνουν την καθημερινότητά τους σύμφωνα με καταστάσεις που τα γοητεύουν και μπορούν να τις μιμηθούν καλά. 

Έτσι παίρνουν μια καλή πρόγευση του πώς είναι να είσαι ενήλικας και επίσης να συμπεριφέρεσαι ως ενήλικας. Και μην ξεχνάμε ότι για ένα παιδί, δεν υπάρχει τίποτα πιο συναρπαστικό από το να είσαι «μεγάλος». 

* Στο παιχνίδι μπαμπάς- μαμά- παιδί, εμείς οι γονείς, μπορούμε να παρατηρήσουμε με την ησυχία μας πώς μας βλέπουν τα παιδιά μας. 

Η μαμά είναι συνέχεια με το ξεσκονόπανο στο χέρι…

Ο μπαμπάς ρουφάει δυνατά τον καφέ του…

Η μαμά μιλάει έντονα στον μπαμπά…

Μήπως όμως δεν θα θέλατε να ξέρετε τόσες λεπτομέρειες; 

Γιατρός και ασθενής

Ο ρόλος του γιατρού είναι πολύ ελκυστικός για τα παιδιά, γιατί τα γοητεύει πολύ το σώμα τους (φυσικά και το σώμα άλλων παιδιών). 

Γιατί μακραίνουν τα μαλλιά; 

Γιατί «πονάει» η κοιλίτσα μου όταν τρώω πολλές καραμέλες; 

Γιατί τρέχει αίμα στο γόνατο όταν πέφτω με το ποδήλατο; 

Τα παιδιά ξέρουν ενστικτωδώς ότι το σώμα τους είναι ευαίσθητο και τραυματίζεται εύκολα. Και καταλαβαίνουν ότι μερικές φορές ο γιατρός μπορεί να κάνει κάτι για τις πληγές. 

Συναρπαστική σκέψη, το να μπορείς να θεραπεύσεις! 

Σε όλα τα παιδιά αρέσει να υιοθετούν αυτόν τον ισχυρό ρόλο. 

.........

Νύφη και γαμπρός

Το αγαπημένο παιχνίδι πολλών μικρών κοριτσιών: ένα βέλο από παλιές κουρτίνες, τεράστιο πλαστικό δαχτυλίδι – ο γάμος μπορεί ήδη να γίνει. Τα αγόρια δέχονται συνήθως -παρά τη θέλησή τους- να συμμετάσχουν. 

Γιατί αρέσει τόσο πολύ στα κορίτσια αυτό το παιχνίδι; 

Γιατί απλά στην προσχολική ηλικία καταλαβαίνουν ότι «θα γίνω μια γυναίκα, σαν τη μαμά και εκείνη στο κάτω - κάτω είναι παντρεμένη με τον μπαμπά….» 

Πάνω από όλα είναι συναρπαστικές οι ιεροτελεστίες: το ζευγάρι προχωρά τελετουργικά προς το ιερό, αλλάζει τα δαχτυλίδια, φιλιέται. 

* Στα παιδιά αρέσει να υπηρετούν κλισέ με τα παιχνίδια τους. Η μαμά καθαρίζει, μαγειρεύει, ταΐζει το μωρό. 

Ο μπαμπάς πηγαίνει στο γραφείο, διαβάζει εφημερίδα, επισκευάζει τη λάμπα του γραφείου. Τα μικρά δεν έχουν ακούσει ακόμα τίποτα για τη χειραφέτηση – και δεν το βρίσκουν καθόλου κακό. 

Με την συνεργασία της κας Χαρίκλειας Μανουσάκη 

imommy

Το Χαμομηλάκι