Thursday, 15 June 2023

Τότε, παλιά ... νεροκολοκύθες για σωσίβια

Εντυπωσιακή στιγμή από την Πάρο, την πατρίδα του φωτογράφου Ζαχαρία Στέλλα… Τότε που αντί για σωσίβια τα παιδιά χρησιμοποιούσαν τις νεροκολοκύθες…
    Ο Έλληνας φωτογράφος ασχολήθηκε με την φωτογραφία εστιάζοντας ιδιαίτερα στον τόπο καταγωγής του, την Πάρο, αλλά και σε άλλα νησιά του Αιγαίου. 
    Το έργο σχετικά με την Πάρο εκδόθηκε σε πέντε εκδόσεις, οι οποίες δεν κυκλοφόρησαν στο εμπόριο αλλά δωρήθηκαν σε βιβλιοθήκες, ιδρύματα και ανθρώπους. 
Η φωτογραφία είναι από τις Συλλογές του Μουσείου Μπενάκη.

πηγή
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Wednesday, 14 June 2023

Μάθε να ακούς, όχι να μιλάς. Είναι χάρισμα.

Χείλη κινούνται, σταματημό δεν έχουν. Χειρονομίες φανφαρώδεις δίνουν έμφαση σε λόγια. Βλέμματα τρέχουν ήδη στην επόμενη ατάκα και οι παλμοί ανεβαίνουν. Μην τυχόν δεν προλάβουμε να πούμε όλα όσα θέλουμε.
Μην τυχόν μας ξεφύγει τίποτα κατά τα άλλα «ανούσιο και κουτό», μην τυχόν επιτρέψουμε στον εαυτό μας να παραλείψει ανατριχιαστικές λεπτομέρειες, μη τυχόν δώσουμε χώρο και χρόνο στο συνομιλητή μας να επεξεργαστεί πληροφορίες, να φιλτράρει, να κρίνει, να τοποθετηθεί. 
Είμαστε τόσο εγωιστές και αυτό κάνει τόσο έντονη την παρουσία του ακόμα και από τον τρόπο που μιλάμε. Δε ξέρω αν ποτέ θα αλλάξουμε, όμως για την παιδεία μας δεν είμαι τόσο υπερήφανη, ομολογουμένως.
Το βλέπεις παντού. Στις καφετέριες, στο γραφείο, σε μπαράκια, στο ίδιο σου το σπίτι. Μιλάμε διαρκώς, δεν ακούμε.
Το βλέπεις παντού. Στις καφετέριες, στο γραφείο, σε μπαράκια, στο ίδιο σου το σπίτι. Μιλάμε διαρκώς, δεν ακούμε. Μιλάμε διαρκώς, δεν ακούμε. 
Δε θα το γράψω και τρίτη φορά, το ξέρεις, το ζεις. 
Πόσες φορές το έχεις κάνει… και άλλες πόσες έχεις νιώσει πως όσα κι αν λες, πάνε στο βρόντο. Έλα, αποκαλύψου! Δεν είναι κακό να παραδεχθείς μιαν ακόμα αλήθεια που ίσως πονάει. Ίσα ίσα, είναι μια πολύ καλή αρχή.

Θα μου πεις, σε μιαν εποχή που όλα τρέχουν, στροβιλίζονται, είναι τόσο εύπεπτα, γρήγορα, εύκολα, σχεδόν αυτοματοποιημένα, κάπως έτσι πήρε και ο λόγος μια παρόμοια μορφή. 
Λυπηρό αγαπημένε μου φίλε, δε νομίζεις; Θλιβερό. Μα γεγονός. 
Με το άγχος, τις πιέσεις και την τρελή καθημερινότητα πρέπει να προλάβεις όλα να τα μοιραστείς και η γλώσσα σου πάει ροδάνι. Αγχώνεσαι κι εσύ ο ίδιος καμιά φορά με τον ίδιο σου τον εαυτό που νιώθεις ότι ξεπερνάς και μέχρι εδώ να σε καταλάβω. 
Αυτό που δε μπορώ να καταλάβω είναι γιατί βρε άνθρωπε ενώ παρακολουθείς πως ο άλλος δίνει βάση στα λεγόμενά σου –ή τουλάχιστον προσπαθεί!- δεν ακούς.

Το βλέμμα σου είναι σε ένα διαρκές χάσιμο και το κεφάλι σου στο «πάνω κάτω» και τη φαινομενική κατανόηση των λεγόμενων του συνομιλητή σου. 
Ποιον κοροϊδεύεις; 
Και γιατί τόσο θέατρο; 
Είχες ανάγκη μόνο να τα πεις; Κάνε το ξεκάθαρο. 
Επιθυμούσες μόνο να κάνεις επίδειξη μιας σου εμπειρίας, ή ήθελες απλά να μοιραστείς ένα γεγονός, δίχως να ακούσεις κάτι παραπάνω; Κάνε το σαφές. Μην παίζεις, αλλιώς μάθε να ακούς.
Κάνε ένα δώρο σε εσένα και τον άνθρωπο που έχεις απέναντί σου και άκουσέ τον ειλικρινά.
Δε βαρέθηκες τα στόματα που ανοιγοκλείνουν και πετούν βατράχια, κλισεδούρες, μαγικές συνταγές περί επικοινωνίας και θεωρίες αβάσιμες, κουβέντες εν ολίγοις που τις περισσότερες φορές δεν έχουν αντίκτυπο πρακτικό;

Όχι δε θα πεις. Άρα, καταλήγουμε στο γεγονός οτι ώρες ώρες σε κουράζει ακόμα και ο ίδιος σου ο εαυτός. 
Μάθε να ακούς άνθρωπέ μου, γιατί αυτό είναι το χάρισμα. 
Μάθε να ενσυναισθάνεσαι και να σέβεσαι τον άνθρωπο που έχεις απέναντί σου. 
Μην τον αντιμετωπίζεις σα «ξεπέτα», ή σα ψυχολόγο με στιγμιαίο καφέ και τσιγάρο ανά χείρας. Αν είναι έτσι, πλήρωσέ τον κιόλας.

Σε μια κοινωνία με πολύ τουπέ, ύφος μπλαζέ και λόγια αυτόματα που παραπέμπουν σε γλώσσα λογισμικού ηλεκτρονικού υπολογιστή με ταχύτητες άνευ προηγουμένου, κάνε τη διαφορά.

Κάνε ένα δώρο σε σένα μα και τον άνθρωπο που έχεις απέναντί σου και άκουσε τον ειλικρινά. Απόλαυσε το χρώμα της φωνής του, τις αναπνοές και τις παύσεις του. Επικεντρώσου σε αυτά που δε λέει, διαβάζοντας λίγο πίσω από τις λέξεις και χάρισε του απλόχερα αυτό που του λείπει.

Το αυτονόητο. Να τον ακούνε με καρδιά. Αυτό θα δώσεις, άρα αυτό θα λάβεις. Εν ολίγοις, αυτό που πραγματικά αν θες να λέγεσαι άνθρωπος, αξίζεις.

healingeffect.gr
Σχετικό: Η τέχνη του να Ακούς - Are You Really Listening, or Just Waiting to Talk?
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Tuesday, 13 June 2023

Αλαζονεία...

Αν δεις άνθρωπο που έχει μεγάλη ιδέα για τον εαυτό του, να είσαι βέβαιος πως αυτή είναι η μόνη μεγάλη ιδέα που πέρασε ποτέ από το μυαλό του.
Ανώνυμος
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Τον σκληρόκαρδο τον άνθρωπο κανένας δεν τον θέλει

Μαλάκωσε, βρε άνθρωπε. Μαλάκωσε.
Μαλάκωσε την ψυχή σου.
Μαλάκωσε, πριν να είναι αργά.

Μαλάκωσε εκούσια, από μόνος σου, γιατί αλλιώς θα το κάνει η ίδια η ζωή για σένα.
Τον σκληρόκαρδο τον άνθρωπο κανένας δεν τον θέλει. Τον εγωιστή. Τον ισχυρογνώμονα. Αυτόν που έχει πάντα δίκιο. Αυτόν, που δεν δέχεται μύγα στο σπαθί. Αυτόν που δεν αφήνει τίποτα να πέσει κάτω.
Μαλάκωσε, βρε άνθρωπε.
Δες πόσος πόνος υπάρχει γύρω σου. Δες πόση ανάγκη. 
Δες πόσοι άνθρωποι υποφέρουν. Πόσοι παιδεύονται.

Τίποτα δεν σε συγκινεί; Έτσι, λίγο να ψελλίσεις ένα "Δόξα τω Θεώ". Ένα "Κύριε ελέησον".

Μαλάκωσε, βρε άνθρωπε. Μαλάκωσε όσο έχεις χρόνο.
Μαλάκωσε, γιατί όποιος στα λίγα στέκεται ανάξια, και στα μεγάλα, πάλι απών θα είναι…

e-psyxologos
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Ελληνίδα γιαγιά: Χίλια κομμάτια θα γίνει, όταν τη χρειαστείς

Είναι εκείνη που εμπιστεύεσαι, που λατρεύει το παιδί σου, που θα γίνει χίλια κομμάτια όταν τη χρειαστείς. Είναι εκείνη που στην εποχή της οικονομικής κρίσης κράτησε όρθια τα σπίτια που δεν μπορούσαν να ανταπεξέλθουν χωρίς δουλειά και δεν είχαν χρήματα να πληρώσουν άνθρωπο για το παιδί τους. Και συνεχίζει να συνδράμει καθοριστικά στη μικροοικονομία κάθε νοικοκυριού. Συνήθως μαγειρεύει «μαμαδίσια» αν είναι της παλιάς σχολής ή πρωτότυπα αν είναι της νέας σχολής. Και ασφαλώς κακομαθαίνει τα εγγόνια -και της επιτρέπεται- και τα γεμίζει χαρά. Είναι ίσως η πιο ζεστή νότα της ζωής του, είναι εκεί για να ομορφαίνει τα πάντα, είναι εκεί μόνο για τα καλά. Επί της ουσίας, τώρα, το τι σημαίνει γιαγιά και πόσο ενεργή θα είναι στη ζωή των εγγονιών της έχει να κάνει πρωτίστως με τη νοοτροπία μιας χώρας, την οικονομική κατάσταση, τις υποδομές για τα παιδιά (και άρα τον πολιτισμό της), την αλλαγή της κοινωνίας λόγω της αύξησης του προσδόκιμου ζωής.

Στην Ελλάδα, και όχι μόνο, η γιαγιά στην οποία ανατίθεται ο ρόλος του μεγαλώματος ενός παιδιού και της πιο εκτεταμένης παροχής βοήθειας είναι η μητέρα της μαμάς και όχι η πεθερά – για προφανείς λόγους· η μητέρα εμπιστεύεται τη δική της μητέρα. Η δεδομένη πολυπλοκότητα, όμως, της σχέσης μάνας – κόρης προκαλεί συχνά προβλήματα που αρκετές οικογένειες αναγκάζονται να υπομείνουν λόγω οικονομικής ανάγκης. Φροντίζοντας, ωστόσο, τα μικρά παιδιά, οι γιαγιάδες και οι παππούδες παίζουν σημαντικό ρόλο, παρέχοντας τη δυνατότητα στις μητέρες να εισέλθουν ή να παραμείνουν στην αγορά εργασίας. Και ευτυχώς. Διότι το Α και το Ω στη χώρα μας είναι το τι παροχές ΔΕΝ προσφέρει το κράτος για το μεγάλωμα ενός παιδιού.

Οι γιαγιάδες και οι παππούδες παρέχουν τη δυνατότητα στις μητέρες να εισέλθουν ή να παραμείνουν στην αγορά εργασίας. Και ευτυχώς. Διότι το Α και το Ω στη χώρα μας είναι το τι παροχές ΔΕΝ προσφέρει το κράτος για το μεγάλωμα ενός παιδιού.


Η συντριπτική πλειονότητα λέει πως «σχετικά με το μεγάλωμα του παιδιού μου, εάν χρειαζόταν να διαλέξω ανάμεσα στις συμβουλές της μητέρας μου και τις συμβουλές ενός ειδικού βιβλίου, θα ακολουθούσα τις συμβουλές της μητέρας μου»

Τα όρια – αυτά που φέρνουν γαλήνη
Τότε προς τι ο αλληλοσπαραγμός; Μήπως περισσότερο επιθυμούμε και ευχόμαστε να κυλήσουν όλα τέλεια με τη γιαγιά -οι περίφημοι ευσεβείς πόθοι δηλαδή- παρά μπορούμε να εκφράσουμε ξεκάθαρα αυτό που πραγματικά συμβαίνει; Ίσως. Παρά ταύτα και επειδή ο ρόλος της γιαγιάς είναι ένας υπέροχος ρόλος, γεμάτος αγάπη και καλή πρόθεση, οι γονείς πρέπει να τον απολαμβάνουν μαζί της και μαζί με το παιδί βάζοντας τα όριά τους. Όπως και σε κάθε σχέση, επαγγελματική ή προσωπική, που θέλουμε να κυλήσει ομαλά και να διαρκέσει στο χρόνο πρέπει να βάζουμε όρια, έτσι κι εδώ. Τα όρια που θέτουμε είναι σεβασμός στον εαυτό μας, σεβασμός στον άλλον και στην προκειμένη σεβασμός σε ένα παιδί.

Τι λένε οι αριθμοί σε 11 ευρωπαϊκές χώρες

  • 11% των γιαγιάδων και παππούδων φροντίζουν καθημερινά ή σχεδόν καθημερινά τα εγγόνια τους, με υψηλότερα ποσοστά στην Ελλάδα και την Ιταλία (20%) και χαμηλότερα στη Σκανδιναβία και τις Κάτω Χώρες (2%). Για παράδειγμα, στην Ελλάδα και την Ιταλία τα εγγόνια βρίσκονται υπό τη φροντίδα τους περίπου 30 ώρες εβδομαδιαίως όταν λείπουν οι γονείς, ενώ περισσότερες από μία στις πέντε γιαγιάδες τα φροντίζει καθημερινά. Οι χώρες αυτές προσφέρουν μειωμένες δυνατότητες μερικής απασχόλησης στις μητέρες.
  • 42% των γιαγιάδων στην Ελλάδα έχουν συνταξιοδοτηθεί, ενώ μόνο 5% είναι σε καθεστώς έμμισθης εργασίας. Σε όλες τις χώρες της Ευρώπης οι γιαγιάδες είναι φτωχότερες των παππούδων.
  • 57% στη Σουηδία και 61% στην Ελλάδα: λόγω του μεγαλύτερου προσδόκιμου ζωής των γυναικών σε όλες τις χώρες της Ευρώπης, υπάρχουν περισσότερες γιαγιάδες απ’ ό,τι παππούδες!
  • +80% των μητέρων τόσο στο μαιευτήριο όσο και 3-8 μήνες αργότερα ανέφεραν ότι, αν χρειαζόταν να αφήσουν το παιδί τους στη φροντίδα κάποιου άλλου, θα προτιμούσαν τη μητέρα τους.
    Διαπιστώθηκε επίσης ότι οι μητέρες τις οποίες βοηθούσαν οι δικές τους μητέρες στη φροντίδα των παιδιών είχαν λιγότερο άγχος αποχωρισμού από το παιδί τους λόγω εργασίας. 

    Οι γυναίκες οι οποίες εξέφρασαν το μεγαλύτερο άγχος αποχωρισμού από τα παιδιά τους (ηλικίας 3-8 μηνών) ήταν όσες πίστευαν είτε πως η συμμετοχή της μητέρας τους στο μεγάλωμα του παιδιού θα είχε ως αποτέλεσμα αυτό να προσκολληθεί στη γιαγιά και έτσι να χάσουν την επιρροή τους, είτε ότι η μητέρα τους είχε αναχρονιστικές ιδέες και δεν ήθελαν να επηρεαστεί το παιδί από αυτές.
  • 30 ώρες εβδομαδιαίως είναι ο αριθμός ωρών που οι γιαγιάδες ασχολούνταν με τη φροντίδα των εγγονιών. Οι λόγοι που υπαγόρευαν την εμπλοκή τους ήταν πρακτικοί (γειτνίαση κατοικίας), αν και το ένα τέταρτο των μητέρων ανέφεραν πως η απόφαση βασίστηκε στο γεγονός πως μοιράζονταν το ίδιο αξιακό σύστημα. Περίπου 15% των γιαγιάδων ανέφεραν είτε έλλειψη εμπλοκής είτε περίπου έξι ώρες την εβδομάδα ως μέγιστο αριθμό ωρών που αφιέρωναν σε babysitting.
  • 42% των γιαγιάδων στην Ελλάδα έχει συνταξιοδοτηθεί, ενώ μόνο 5% είναι σε καθεστώς έμμισθης εργασίας.
Η γιαγιά έχει το δικαίωμα να κακομαθαίνει το παιδί διότι θέλει να γίνει γρήγορα αρεστή και πιο αγαπητή αφού είναι μαζί του λιγότερες ώρες απ’ ό,τι οι γονείς. Πόσο ανθρώπινο, πόσο δύσκολο, πόσο αναπόφευκτο. Εδώ οι ίδιοι οι γονείς πέφτουν στην παγίδα τού ποιος θα κερδίσει την εύνοια και τη συμπάθεια του παιδιού, δεν θα πέσουν οι γιαγιάδες; Ισχύει όμως το ίδιο από την άλλη μεριά: η μαμά φοβάται πως θα χάσει την πρωτοκαθεδρία στην καρδιά του παιδιού της αν η γιαγιά είναι συνεχώς μαζί του!
..........
«Δυο φορές μαμά»
    Νομίζω ότι αυτή η φράση ήταν η αρχή του… κακού, ήταν αυτές που προκαλούσαν τις περισσότερες μάχες στα σπίτια. Ο ρόλος της γιαγιάς μυθοποιήθηκε και σταδιακά απομυθοποιείται δημιουργώντας, ελπίζω, καλύτερες οικογενειακές ιστορίες.

Μέχρι πρότινος δεν υπήρχε σπίτι ή ζευγάρι που να μην έχει φέρει στο τραπέζι το θέμα «γιαγιά» και όλα όσα συμπαρασύρει η λέξη. Δεν ξέρω ποιος σκέφτηκε το «δυο φορές μαμά» και έδωσε στις γιαγιάδες το αναφαίρετο δικαίωμα της παρεμβατικότητας, της παντογνωσίας αλλά και της ευθιξίας. Όλα όσα θα εξοντώσουν ένα ζευγάρι στο ναρκοπέδιο της ανοδιοτελούς προσφοράς babysitting από γονείς και πεθερικά, όπου μια λέξη παραπάνω είναι ικανή να προκαλέσει οικογενειακές ρωγμές, πικρίες και συζυγικές αλληλοκατηγορίες περί αχαριστίας. Παρ’ όλα αυτά, στο βιβλίο αναφέρεται ότι η συντριπτική πλειονότητα λέει πως «σχετικά με το μεγάλωμα του παιδιού μου, εάν χρειαζόταν να διαλέξω ανάμεσα στις συμβουλές της μητέρας μου και τις συμβουλές ενός ειδικού βιβλίου, θα ακολουθούσα τις συμβουλές της μητέρας μου» και μόνο δύο στις δέκα θα επέλεγαν τις συμβουλές ενός βιβλίου. Επίσης, οι περισσότερες γυναίκες είπαν ότι «αν και η μητέρα μου έχει τις δικές της απόψεις για το μεγάλωμα των παιδιών, μπορεί να σεβαστεί τις δικές μου».
.................
ολόκληρο το άρθρο εδώ: marieclaire
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

© Το χαμομηλάκι | To hamomilaki