Ιδεατή μορφή ο... φίλος. Ο εικονικός κόσμος του διαδικτύου οδηγεί σε κατάθλιψη

Έρευνα κατέδειξε πως η πραγματική ζωή φαντάζει πληκτική, όταν κάποιος βρίσκεται στο διαδίκτυο με τις ώρες

Το πλέον ανησυχητικό στοιχείο που προέκυψε από έρευνα του Πανεπιστημίου Αιγαίου για τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης -διαδικτυακά παιχνίδια, facebook, chat rooms- είναι το αίσθημα κενού που συνεπάγεται η πολύωρη χρήσης τους. Κυρίως για τη νέα γενιά η οποία ανατρέφεται on line! 

Η πραγματική ζωή φαντάζει ανιαρή, αργή, πληκτική, ανούσια όταν με τις ώρες ένας νέος άνθρωπος βρίσκεται στο διαδίκτυο. Τις σχέσεις με τα τυπικά και τους κανόνες που επιβάλλει η κοινωνία τις θεωρεί απαράδεκτες.

Πρόβλημα συνεννόησης

"Η νέα γενιά που βίωσε την παγίωση του διαδικτύου μετά το 1995, που ανατράφηκε με online παιχνίδια και internet καφέ, που μέσα από το κινητό μπορεί να συνεχίσει απρόσκοπτα ό,τι άρχισε στον υπολογιστή, παρατείνοντας ακόμα περισσότερο τις ώρες χρήσης, έχει πρόβλημα συνεννόησης με τις υπόλοιπες γενιές, που δεν κατανοούν την ελκυστικότητα του ιντερνέτ. 

Η επικοινωνία και οι σχέσεις στην πραγματική ζωή απαιτούν διαπραγμάτευση, ρίσκο, υπομονή, επένδυση χρόνου και συναισθήματος. Η έκβασή τους, πολλές φορές αμφίβολη. 

Αυτός που τις επιχειρεί δεν δέχεται άμεση ενίσχυση, όπως συμβαίνει στο διαδίκτυο, ειδικά σε μια κοινωνία που η συλλογικότητα φθίνει και ο ατομισμός ανακηρύσσεται σε πρώτιστη αξία. Οι σημερινοί νέοι, που μεγαλώνουν γνωρίζοντας άριστα την ηδονή του "social networking", που χρησιμοποιούν το facebook περισσότερο από πέντε ώρες την ημέρα, αποδίδουν στις πραγματικές τους ταυτότητες λιγότερη αξία σε σύγκριση με τις διαδικτυακές και δεν μπορούν να λειτουργήσουν αποτελεσματικά στον αληθινό κόσμο. 

Νιώθουν κατάθλιψη για την ανικανότητα αυτή, αδυνατούν να αντλήσουν ευχαρίστηση από μη ακραίες καταστάσεις, όπως αυτές των ηλεκτρονικών παιχνιδιών. Για το λόγο αυτό τις επιζητούν και στην πραγματική ζωή, με αποτέλεσμα πολλές φορές να φέρονται αντικοινωνικά. 

Βιώνουν στερητικά σύνδρομα, όταν δεν έχουν πρόσβαση και εξαρτούν την αυτοεκτίμησή τους από ένα πληκτρολόγιο ή joystick. Ο πολύωρος χρήστης αποδίδει μεγαλύτερη σημασία σε μια κακή βαθμολογία στα ratings του facebook, παρά σε μια αποδοκιμασία του δασκάλου ή των γονιών του. 

Πραγματικές σχέσεις καταστράφηκαν όταν ο ένας από τους δύο συντρόφους ανακάλυψε ότι ο άλλος έκανε flirt στο facebook ή διατηρούσε ένα πολύ επιτυχημένο προφίλ", αναφέρει στον "Π" ο καθηγητής που υπογράφει την έρευνα, Ευστράτιος Παπάνης.

Ιδεατή μορφή ο... φίλος

Και συνεχίζει: "Στο διαδίκτυο, η φιλία και η επικοινωνία επανανοηματοδοτείται: Ο 'άλλος', ο συνομιλητής σε ένα chat room, δεν είναι ένα αμιγώς πραγματικό πρόσωπο, αλλά ένα προσωπείο, ένα κράμα από αληθινές ιδιότητες και φαντασιακές προβολές. Οι αισθητηριακές αναπαραστάσεις μηδαμινές. 

Ο χρήστης μιλά σε ένα πρόσωπο που ο ίδιος κατασκευάζει. Προβάλλει επάνω του τις επιθυμίες του, τις ελλείψεις του, τις προσδοκίες του και τις φαντασιώσεις του. Ο 'άλλος' ανάγεται σε μορφή ιδεατή. 

Η απογοήτευση είναι το κυρίαρχο χαρακτηριστικό όσων αποφασίζουν να συναντηθούν στην πραγματική ζωή". Την ίδια στιγμή, εξηγεί ο κ. Παπάνης, στο facebook ο κόσμος είναι αταξικός. "Ο πλούτος, το φύλο, η ηλικία, η καταγωγή, η εθνικότητα, το παρελθόν, τα επιτεύγματα δεν έχουν καμιά σημασία. 

Εξάλλου, καθένας μπορεί να προσποιηθεί οτιδήποτε. Η διαπραγμάτευση γίνεται επί ίσοις όροις, αλλά με τον διαρκή κίνδυνο να αποδειχθεί φενάκη. 

Οι περισσότεροι νέοι εκφράζουν αποτροπιασμό και θλίψη, όταν επιχειρούν να μεταφέρουν αυτή την εμπειρία στην πραγματική ζωή. Βυθίζονται έτσι ακόμα περισσότερο στην επίπλαστη κατάσταση των διαδικτυακών κοινοτήτων. Και είναι αυτή η αναντιστοιχία ανάμεσα στη ζωή και την εικονική πραγματικότητα που τελικά οδηγεί στην κατάθλιψη".

 

Της Μιράντας Λυσάνδρου

Κωδικός άρθρου: 858751

περισσότερα: ΠΟΛΙΤΗΣ - 15/03/2009, Σελίδα: 48

Τα παιδιά δεν χρειάζονται κοινωνικά δίκτυα, αληθινές φιλίες και ουσιαστική επαφή έχουν ανάγκη

Όσο πιο νωρίς δώσετε έμφαση στις κοινωνικές δεξιότητες και στις κοινωνικές ευκαιρίες του παιδιού, τόσο πιο ισορροπημένα θα μεγαλώσει.

Τα παιδιά προς το τέλος του δημοτικού ή στις αρχές του γυμνασίου, δηλαδή κάπου μεταξύ προεφηβείας και αρχές της εφηβείας, αρχίζουν πιο έντονα να ενδιαφέρονται για την εμφάνισή τους, για το πώς τους βλέπουν οι άλλοι, για το ντύσιμό τους, για τη γνώμη των συνομηλίκων τους ή και των λίγο μεγαλύτερων. 

Κάπου τότε αρχίζουν να νοιάζονται και για το κοινωνικό τους προφίλ και το πόσο αρεστοί και δημοφιλείς είναι στο περιβάλλον τους. 

Χμ, είπα τη λέξη «προφίλ», κάπως έτσι τους δημιουργείται η σκέψη να ασχοληθούν με τα κοινωνικά δίκτυα ή τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. 

Ακόμα και αν δεν είστε από τους γονείς που ασχολούνται πολύ με όλα αυτά –άρα δεν είστε εσείς που τους έχετε δώσει το παράδειγμα– αργά ή γρήγορα θα ζητήσουν πρόσβαση σε κινητά ή τάμπλετ και να δημιουργήσουν δικούς τους λογαριασμούς, σε αυτού του είδους τις εφαρμογές. Ειδικά τώρα το καλοκαίρι με το πρόσχημα του να μη χάσουν επαφή με τους φίλους τους κατά τη διάρκεια των διακοπών είναι πολύ επικίνδυνο να πέσετε στην παγίδα τους…

Εδώ παρουσιάζουμε μερικούς λόγους για να το καθυστερήσετε… όσο γίνεται! 

Τα κοινωνικά μέσα δεν σχεδιάστηκαν για την ηλικία τους. 

Ο υπό ανάπτυξη μετωπιαίος λοβός ενός εφήβου δεν μπορεί να διαχειριστεί την απόσπαση της προσοχής ή τους πειρασμούς που έρχονται με τη χρήση των κοινωνικών μέσων. 

Ενώ αρχίζετε να διδάσκετε υπεύθυνη χρήση της τεχνολογίας τώρα, ξέρετε ότι δεν θα είστε σε θέση να διδάξετε την ωριμότητα που απαιτούν τα κοινωνικά μέσα. 

Τα κοινωνικά μέσα είναι μια τεχνολογία ψυχαγωγίας. 

Δεν κάνει το παιδί σας πιο έξυπνο ή πιο προετοιμασμένο για την πραγματική ζωή ή τη μελλοντική εργασία. Ούτε είναι απαραίτητο για υγιή κοινωνική ανάπτυξη. 

Είναι καθαρή διασκέδαση που συνδέεται με μια πλατφόρμα μάρκετινγκ που εξάγει κομμάτια προσωπικών πληροφοριών και προτιμήσεων από το παιδί σας κάθε φορά που το χρησιμοποιεί, για να μην αναφέρουμε τις ώρες του χρόνου και της προσοχής τους. 

Η νοοτροπία «όσο περισσότερα τόσο καλύτερα» ενός εφήβου είναι ένας επικίνδυνος αγώνας για τα κοινωνικά μέσα. 

Έχουν πραγματικά 1.786 φίλους; Πρέπει πραγματικά να είναι σε αυτό εννέα ώρες την ημέρα; Τα κοινωνικά μέσα επιτρέπουν (και τους ενθαρρύνει) να το παρακάνουν με τις επαφές των φίλων τους, καθώς τείνουν να το παρακάνουν και με άλλα πράγματα στη ζωή τους.

Τα κοινωνικά μέσα είναι μια εθιστική μορφή διασκέδασης οθόνης. 

Και, όπως ο εθισμός στα βίντεο-παιχνίδια, η πρώιμη χρήση μπορεί να δημιουργήσει μελλοντικά πρότυπα και συνήθειες εθισμού.
Τα κοινωνικά μέσα αντικαθιστούν την εκμάθηση της κοινωνικής αντιμετώπισης πρόσωπο με πρόσωπο με τους συνομηλίκους, μια δεξιότητα που θα χρειαστεί να εξασκήσουν για να πετύχουν στην πραγματική ζωή. 

Τα κοινωνικά μέσα μπορούν να οδηγήσουν τους έφηβους να χάσουν τη σχέση τους με την οικογένεια και να δουν αντίθετα τους θεατές ως «φίλους». 

Δεδομένου ότι ο γνωστικός εγκέφαλος εξακολουθεί να διαμορφώνεται, η ανάγκη για τον έφηβο να είναι συνδεδεμένος με την οικογένεια είναι εξίσου σημαντική τώρα, όπως κι όταν ήταν μικρότερο το παιδί. Βεβαιωθείτε ότι το δέσιμο είναι ισχυρό. 

Ενώ χρειάζονται δεσμούς με τους φίλους τους, χρειάζονται ακόμα περισσότερο μια υγιή οικογενειακή προσκόλληση.
Ο χρόνος που θα αναλωθεί στα κοινωνικά δίκτυα θα μπορούσε να αξιοποιηθεί δημιουργικά και γνωστικά, καθώς σε αυτή την ηλικία συνεχίζουν να μαθαίνουν γρήγορα και να λειτουργεί το μυαλό τους σαν σφουγγάρι.

Τι μπορείτε να κάνετε; 

* Καθυστερήστε όσο γίνεται την πρόσβαση
* Ακολουθήστε τους λογαριασμούς τους
* Προτιμήστε να φτιάξετε οικογενειακό λογαριασμό
* Επιτρέψτε την επίσκεψη σε κοινωνικά δίκτυα μόνο κατά την παρουσία σας και με σύνδεση μόνο από υπολογιστή, μην εγκαταστήσετε την εφαρμογή σε κινητά ή τάμπλετ που έχουν πρόσβαση
* Χρήση μόνο με το ρολόι, και τηρώντας αυστηρά τα όρια
* Ενθαρρύνετε την επικοινωνία πρόσωπο με πρόσωπο μεταξύ των φίλων τους
* Δημιουργήστε ευκαιρίες για να περνούν αληθινό χρόνο με τους αληθινούς φίλους τους
* Περάστε αρκετό δημιουργικό χρόνο μαζί τους για να μην το έχουν καν ανάγκη
* Να είστε καλό παράδειγμα, η δική σας χρήση με κινητά, οθόνες και λοιπά τα επηρεάζει εξίσου.

Κείμενο Αγγελική Λάλου
childit.gr
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι