Το Lockdown καταπιέζει τα παιδιά

Τουλάχιστον μέχρι μέσα Φεβρουαρίου τα περισσότερα σχολεία στη Γερμανία θα παραμείνουν κλειστά. «Ο περιορισμός των κοινωνικών επαφών δεν μπορεί να μην έχει επιπτώσεις στα παιδιά», εκτιμά ο νευροβιολόγος Γκέραλντ Χίτερ.

Μιλώντας στο γερμανικό Ευαγγελικό Πρακτορείο Ειδήσεων (epd) ο γερμανός ερευνητής αναφέρεται στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν αυτή την εποχή παιδιά και ανήλικοι: «Καταπιέζουν θεμελιώδεις προσωπικές τους ανάγκες. Δεν μπορεί να μην έχει επίπτωση όταν οι γονείς εργάζονται σε τηλεργασία και αφιερώνουν λιγότερο χρόνο στα παιδιά, όταν δεν τους επιτρέπουν να παίξουν με τους φίλους τους ή να συναντηθούν με τη γιαγιά τους. Τα παιδιά χρειάζονται την προσοχή και τη στοργή των γονιών τους και την επαφή με συνομήλικους, όπως χρειάζονται το φαγητό. Τα παιδιά πρέπει να βγαίνουν έξω, να δοκιμάζουν καινούργια παιχνίδια και οπωσδήποτε να αγκαλιάζουν τον παππού και τη γιαγιά. Θέλουν να δείξουν τι μπορούν να κάνουν και έτσι είναι απαραίτητο να ανεβούν σε ένα δέντρο ή σε ένα από τα παιχνίδια της παιδικής χαράς».

Για τις επιπτώσεις του συνεχιζόμενου λοκντάουν ο νευροβιολόγος εκτιμά: «Όσο συνεχίζεται το γενικό απαγορευτικό, τόσο τα παιδιά στερούνται κινήτρων και είναι πιο συνεσταλμένα. Για εμένα που πλησιάζω τα 70 η περίοδος "εγκλεισμού" διαρκεί σχετικά λίγο. Από την οπτική γωνία ενός 7χρονου θα ήταν σαν να έπρεπε να ζήσω δέκα χρόνια της ζωής μου με περιοριστικά μέτρα. Είναι επομένως λογικό να υπάρχουν μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της πανδημίας για τα παιδιά. Και δεν γνωρίζουμε αν τα παιδιά θα μπορέσουν μετά την πανδημία να συνεχίσουν από εκεί όπου σταμάτησαν όταν επιβλήθηκαν οι πρώτοι περιορισμοί».

Τα παιδιά αναζητούν διεξόδους

Δίνοντας ένα συγκεκριμένο παράδειγμα ο Γκέραλντ Χίτερ αναφέρεται στη σχέση παιδιού και γιαγιάς: «Όταν περάσει η πανδημία είναι πολύ πιθανό το παιδί να έχει αποξενωθεί σε σημαντικό βαθμό από τη γιαγιά, με την οποία είχε πολύ στενή σχέση. Ίσως κάποια παιδιά να μην θέλουν καν να επισκεφθούν τη γιαγιά τους. Θα πρέπει συνεπώς να διερωτηθούμε όταν προγραμματίζουμε νέα περιοριστικά μέτρα ή τη παράτασή τους αν επιθυμούμε τέτοιες εξελίξεις»:

Φαινομενικά ωστόσο τα παιδιά δείχνουν να διαχειρίζονται καλά αυτή τη κατάσταση. Ή μήπως τα φαινόμενα απατούν; «Γυρίζουμε πάλι στις θεμελιώδεις ανάγκες των παιδιών. Σχεδόν αθόρυβα προσαρμόζονται στα νέα δεδομένα χωρίς πολλές πολλές διαμαρτυρίες και εμείς κάνουμε λόγο για "καλά και φρόνιμα παιδιά". Όποιος όμως καταπιέζει ανάγκες αναζητεί διεξόδους. Πολλά παιδιά στρέφονται στο υπερβολικό φαγητό. Συχνά εγκαταλείπονται από τους γονείς τους μπροστά στην τηλεόραση ή έναν υπολογιστή και τρώνε τσιπς ή άλλα ανθυγιεινά φαγητά. Παρά το γεγονός ότι έχουν τύψεις πολλοί γονείς ισχυρίζονται ότι δεν έχουν άλλη επιλογή από το να "παρκάρουν" τα παιδιά τους μπροστά σε μια οθόνη».

Πώς όμως οι γονείς μπορούν να σπάσουν το φαύλο κύκλο; «Όλοι θα πρέπει να αναρωτηθούμε τι μας είναι πραγματικά απαραίτητο και τι χρειαζόμαστε. Με αυτό τον τρόπο υιοθετούμε συνειδητά μια στάση απέναντι στην παρούσα κατάσταση που ωφελεί και τα παιδιά ας. Θέλω να φάω τώρα κάτι που μου αρέσει ή όχι; Να δουλέψω ακόμα μια ώρα για να τελειώσω κάτι για τη δουλειά ή μήπως θα προτιμούσα να παίξω μια ώρα με το παιδί μου; Δεν αρκεί απλά να λειτουργούμε μηχανικά ως άνθρωποι».

Μπγερν Σλίτερ Γκέτινγκεν (epd)
Επιμέλεια: Στέφανος Γεωργακόπουλος
dw.com

«Τα παιδιά δεν είναι καμωμένα για εγκλεισμό»

Τις τρυφερές ηλικίες, τα παιδιά και τους εφήβους, πλήττει η κρίση που επέφερε η πανδημία και τα αυστηρά περιοριστικά μέτρα που τη συντροφεύουν. 

«Τα παιδιά δεν είναι καμωμένα για να είναι έγκλειστα στο σπίτι», 

υπογράμμισε η κλινική ψυχολόγος και υπεύθυνη Κλινικής Εκπαίδευσης Σχολικής Ψυχολογίας στο Τμήμα Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου Κύπρου, Ανθή Λούτσιου.

Όπως σημειώνει, τα παιδιά γίνονται ακόμη πιο ευάλωτα, ενώ οι έφηβοι διατρέχουν τον κίνδυνο να στερηθούν δεσμούς και φιλίες ζωής. 

Η υποστήριξη, η ενδυνάμωση και η ανάπτυξη για τα παιδιά μπορούν να έρθουν από μια ουσιαστική σύνδεση με τους γονείς αλλά κυρίως από το σχολείο. Ωστόσο, διαπιστώνει η κ. Λούτσιου, ο θεσμός του σχολείου τείνει να επικεντρώνεται μόνο στο μαθησιακό κομμάτι και να δρα, μέχρι σήμερα, πυροσβεστικά.   

«Τα παιδιά δεν είναι καμωμένα για να είναι έγκλειστα στο σπίτι. Η φύση τους και η ανάγκη για τη σφαιρική τους ανάπτυξη απαιτούν να έχουν πολλαπλά ερεθίσματα στην καθημερινότητά τους. Συνεπώς, λόγω των μέτρων υπάρχουν πολυεπίπεδες επιπτώσεις σε διάφορους τομείς στην ανάπτυξή τους», 

τόνισε η κ. Λούτσιου και πρόσθεσε: 

«Ανησυχώ περισσότερο για τους εφήβους. Σε εκείνη την ηλικία το σημείο αναφοράς είναι οι συνομήλικοί τους και όχι, τόσο, οι γονείς. Έτσι, υπάρχει μια πιο ουσιαστική παρέμβαση στις κοινωνικές τους σχέσεις που θα μπορούσε να οδηγήσει σε ένα φτωχότερο κοινωνικό δίκτυο. Είναι πιθανό, δηλαδή, να στερηθούν φιλίες ζωής. Βέβαια, οι έφηβοι συνεχίζουν να έχουν επαφές, όμως αυτές είναι διαδικτυακές. Αυτό ενδέχεται να κάνει τις σχέσεις τους πιο επιπόλαιες και λιγότερο βιώσιμες στον χρόνο. Τους κλέψαμε την ευκαιρία να εδραιώσουν φιλίες με διάρκεια. Επηρεάστηκε η ποιότητα των σχέσεων».

Τα σχολεία, υπογράμμισε, είναι το σημαντικό πλαίσιο ανάπτυξης των παιδιών. 

«Στην παρούσα φάση, είναι άδεια από παιδιά, όμως δεν είναι κλειστά. Αυτό δίνει την ευκαιρία να επαναπροσδιοριστεί ο ρόλος τους σε μια περίοδο που δεν μπορούν να υποδεχτούν παιδιά. Τόσο τα σχολεία όσο και οι εκπαιδευτικοί χρειάζονται αυτή τη στιγμή πάρα πολλή υποστήριξη, ώστε να βρουν τον ρόλο που θα διαδραματίζουν σε περιόδους κρίσης. Δεν πρέπει ο θεσμός να συνεχίζει απλά να παρέχει μαθησιακά. Αυτό είναι το ελάχιστο που θα έπρεπε να μπορεί να κάνει το σχολείο και που συνεχίζει να γίνεται. Θεωρώ ότι η κρίση που βιώνουμε έχει ένα σφαιρικό αντίκτυπο στην ανάπτυξή τους, κινητικά, κοινωνικά, συναισθηματικά. Με άλλα λόγια τα παιδιά δεν πάνε σχολείο μόνο για τις γνώσεις. Πάνε, επίσης, για να έχουν την ευκαιρία να αλληλεπιδράσουν με άλλα παιδιά, να βρουν πρότυπα, να μάθουν να εκφράζονται, να δημιουργούν φιλίες, να έχουν ευκαιρίες για παιχνίδι, ιδίως στην αυλή». 

Θεωρώ, συνέχισε, ότι το μεγάλο αντίκτυπο της κρίσης στα παιδιά βρίσκεται στο γεγονός ότι η παρέμβαση του σχολείου τείνει να επικεντρώνεται μόνο στο μαθησιακό κομμάτι. 

«Είναι ένα περιορισμένο σχολείο. Στέκεται, κυρίως, στην ανάπτυξη της γνώσης υπό μια στενή έννοια». Όπως διευκρινίζει, οτιδήποτε συμβαίνει στο σχολείο είναι παιδαγωγικό και υποβοηθάει στην ανάπτυξη των παιδιών. 

«Ακόμη και το διάλειμμα έχει τη σημασία του στην κοινωνική και την κινητική ανάπτυξη. Δεν είναι απλώς μια διακοπή από τη διδασκαλία. Ότι μεταφέραμε την εκπαίδευση στο διαδίκτυο ίσως να σημαίνει ότι διατηρήσαμε τη μάθηση, όμως διερωτώμαι πού πήγαν όλα τα άλλα». 

Εισήγηση της κ. Λούτσιου είναι το σχολείο να αναλάβει έναν πιο εμπλουτισμένο ρόλο. Να εντοπίζει παιδιά που είναι περισσότερο ευάλωτα, να βλέπει τις ανάγκες τους, να είναι κοντά τους. Να λειτουργεί ως καταλύτης ώστε να μπορούν να αναπτύσσονται σε πολλαπλούς τομείς. 

«Στο πρώτο κύμα της πανδημίας, όλα λειτούργησαν υπό συνθήκες άμεσης κρίσης. Δόθηκε βαρύτητα σε βασικούς μηχανισμούς και τεχνολογική υποστήριξη. Όμως, στους μήνες που πέρασαν, είχαμε μια ευκαιρία για μια πιο σφαιρική προσέγγιση. Τα παιδιά έχουν τεράστια αποθέματα προσαρμογής και ανθεκτικότητας, συχνά μεγαλύτερα από τους ενήλικες. Το σχολείο και η Πολιτεία θα μπορούσαν να τα βοηθήσουν αν αξιοποιήσουν αυτές τους τις δυνατότητες».

Να μη μένουν στα διαβάσματα οι γονείς

Είναι ευκαιρία για πιο χαλαρές αλληλεπιδράσεις με τα παιδιά τους

Να φροντίζουν τους εαυτούς τους, να είναι καλά και παράλληλα να αναπτύσσουν μια πιο παιδοκεντρική προσέγγιση προς το παιδί τους, συμβουλεύει η κ. Λούτσιου τους γονείς. 

«Να πάρουν λίγο χρόνο για πιο χαλαρές αλληλεπιδράσεις με τα παιδιά τους. Όπου μπορούν, να βγαίνουν μαζί τους στο φυσικό περιβάλλον. Να αντιμετωπίσουν ως μια ευκαιρία τον εγκλεισμό για σύνδεση με τα παιδιά τους, που δεν θα κινείται γύρω από τα μαθήματα και το διάβασμα. Λόγω του μικρού μεγέθους της Κύπρου και του ήπιου καιρού, έχουμε παραπάνω ευκαιρίες και εμείς ως γονείς να περνάμε λίγο παραπάνω χρόνο με τα παιδιά, έξω από το σπίτι. Είναι και ένας τρόπος να τα βοηθήσουμε να αναπτυχθούν και κινητικά. Να τρέξουν, να σκαρφαλώσουν, να πιάσουν χώματα».

Παράλληλα, η κ. Λούτσιου εξέφρασε τον προβληματισμό της σχετικά με τη διαπίστωση ότι εκδηλώνεται συλλογικά στρες από γονείς. 

«Αυτό, μεταξύ άλλων, διότι έχουμε μεταφέρει την ευθύνη της μάθησης στους γονείς, την ίδια στιγμή που πρέπει να αντιμετωπίσουν επαγγελματικά αδιέξοδα ή να εργαστούν από το σπίτι στην παρουσία μικρών παιδιών. Είναι πολύ στρεσαρισμένοι. Θα έπρεπε να βρούμε λύσεις για αυτές τις περιπτώσεις». 

Πέρα από την οργάνωση και συγκέντρωση εφιστάμενων προγραμμάτων στήριξης, την επαναπροσέγγιση του εξ αποστάσεως σχολείου για να προσφέρει πολύπλευρη ανάπτυξη και ερεθίσματα, η κ. Λούτσιου σημείωσε ακόμη ότι «χρειάζονται μέτρα που να χτυπούν έμμεσα στο παιδί. Δηλαδή, στηρίγματα για τους ενήλικες και τα συστήματα που περιβάλλουν τα παιδιά, όπως οι γονείς οι εκπαιδευτικοί και τα σχολεία. Αν στηρίξουμε εκείνους θα υπάρχουν σταθερά και θεμέλια για τα παιδιά».

Δεν είναι η πρώτη φορά, καταλήγει, που η χώρα περνά μέσα από μια κρίση. «Γενικά πιστεύω ότι υπάρχει στην Κύπρο η κουλτούρα και οι μηχανισμοί, για να βγούμε αλώβητοι. Προτρέπω, όμως, να στραφούμε σε πιο οργανωμένες δράσεις στήριξης, πιο επιστημονικά ενημερωμένες και πιο σφαιρικές, ειδικά σε αυτό το δεύτερο κύμα όπου δεν χρειάζεται να λειτουργούμε πυροσβεστικά».  

Τα παιδιά σε δυσμενέστερη θέση

Σε μια περίοδο παρατεταμένης κοινωνικής κρίσης, όπως αυτή που προκάλεσε η πανδημία, οι ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού δέχονται μεγαλύτερο πλήγμα, υπογράμμισε η κ. Λούτσιου. «Τα παιδιά που ως εξαρτώμενα μέλη θεωρούνται ευάλωτη ομάδα, βρίσκονται σε δυσμενέστερη θέση». Βέβαια, εξήγησε, υπάρχουν και εκείνα τα παιδιά που έχρηζαν επιπρόσθετης στήριξης και πριν την πανδημία. 

«Μπορεί να είναι παιδιά που έχουν πρόσθετες ανάγκες λόγω φτώχειας, συνθηκών μέσα στην οικογένεια, που χρήζουν προστασίας υπηρεσιών. Μπορεί ακόμη να έχουν άλλες ανάγκες, μαθησιακές ή κοινωνικές. Να βιώνουν στρεσογόνες συνθήκες στο σπίτι τους ή κάποια απώλεια. Επομένως για όλα αυτά τα παιδιά, που έτσι κι αλλιώς θα χαρακτηρίζονταν από ένα βαθμό ευαλωτότητας, πρέπει να δημιουργηθούν μηχανισμοί για να εντοπιστούν και να λάβουν περισσότερα στηρίγματα».

Δέσποινα Ψύλλου
philenews.com 

«Είναι Κυριακή, γι’ αυτό φορώ τα καλά μου!»

— Μαμά, γιατί ντύθηκες με καλά ρούχα; Θα πας κάπου;

Αυτό με ρώτησε την προηγούμενη Κυριακή πρωί ένας μικρός μου, βλέποντας με έκπληξη να σηκώνομαι, να φορώ καλά ρούχα και να φτιάχνω λίγο τα μαλλιά μου.

Ήξερε πως τη συγκεκριμένη Κυριακή δεν θα μπορούσαμε να πάμε στην εκκλησία. Ήταν η αρχή της «καραντίνας»…

Ήταν Κυριακή πρωί, όπως και σήμερα.

Και επέλεξα να ζήσω την Κυριακή όσο γίνεται πιο κοντά στην αξία αυτής της μέρας.

Είναι Κυριακή και φορώ τα καλά μου ρούχα. Δεν τα κρατώ στην ντουλάπα, θα περάσει καιρός για να βγούμε έξω. Ας τα φορέσω κι ας τα χαρώ μέσα στο σπίτι μου. Ας με δουν περιποιημένη, να αλλάξει λίγο η διάθεσή μας, να μοιάξει λίγο με τις κανονικές Κυριακές. 

Λέω και στα παιδιά να ντυθούν με «καλά» ρούχα, να παρακολουθήσουμε μαζί την Θεία Λειτουργία, έστω από την οθόνη, να τη βιώσουμε όσο γίνεται καλύτερα… αν και δύσκολα προσομοιάζει με το περιβάλλον του Ιερού ναού.

 

Είναι Κυριακή και ο μπαμπάς μας είναι σπίτι όλη μέρα μαζί μας. Ας χαρούμε όλοι την παρουσία του.

Βόλτες μακρινές δεν μπορούμε να πάμε με το αυτοκίνητο, μας λείπουν οι μικρές αποδράσεις μας… αλλά ας βγούμε να περπατήσουμε στην εξοχή, ο καιρός είναι ακόμη καλός. Έχουμε ανάγκη από την ζωογόνο δύναμη του ήλιου.

 

Είναι Κυριακή και το μεσημεριανό τραπέζι έχει κάτι το ξεχωριστό. Είναι πιο προσεγμένο το φαγητό μας, φτιαγμένο με φροντίδα και μεράκι από το μπαμπά και τις μεγάλες κόρες.

 

Είναι Κυριακή… ας διαβάσουμε κάτι όλοι μαζί. Ας συζητήσουμε. Ας παίξουμε. Ας χαλαρώσουμε λίγο.

 

Μας λείπει η συντροφιά του παππού και της γιαγιάς, των θείων, των ξαδέλφων… την αναπληρώνουν, όσο γίνεται, οι βιντεοκλήσεις. Κάτι είναι κι αυτό… Να μην χάσουν, όσο γίνεται, οι παππούδες το μεγάλωμα των μικρών, τα πρώτα βήματα,   τις πρώτες λεξούλες τους. Να μην χάσουν τα χαμόγελά τους, να  ακούν να τους αποκαλούν «παππού» και «γιαγιά», «θείε» και «θεία» . Να μην ξεχνιούνται τα ξαδέλφια μεταξύ τους, να συνεχίζουν οι κουβέντες τους, όχι μόνο με γραπτά μηνύματα.

 

Είναι Κυριακή… Κυριακή εντός του σπιτιού. Ας την ζήσουμε όπως αξίζει σε αυτή την μέρα.

Καλή Κυριακή!

Με την αγάπη μου,

Αλεξάνδρα Χ. Τ.

15/11/2020

Οικογένεια: μια γωνιά του Παραδείσου
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Έτσι θα πάνε και τα δικά μας τα παιδιά στο σχολείο ...

Προσέχουν για να έχουν οι Κινέζοι, μετά την περιπέτεια που πέρασαν με τον κορωνοϊό - Οι φάσεις ελέγχου και απολύμανσης που περνούν τα παιδιά πριν μπουν σχολείο

Τον τρόπο με τον οποίο πηγαίνουν τα παιδιά σχολείο στην Κίνα, μετά το πέρασμα του κορωνοϊού από τη χώρα, αποτυπώνει βίντεο που κυκλοφόρησε τις τελευταίες ώρες στα social media.

Σύμφωνα με όσα παρουσιάζονται, το κάθε παιδί περνάει από τέσσερις φάσεις ελέγχου, απολύμασης και καθαρισμού, πριν εισέλθει στο σχολείο για το μάθημά του.

Αρχικά, ελέγχεται για πυρετό, στη συνέχεια ψεκάζεται για να απολαμυνθούν τα ρούχα του, ακολουθεί το πλύσιμο των χεριών με αντισηπτικό και, τέλος, αλλάζει τη μάσκα που φορά, με νέα, καθαρή.

 

Σε έναν άλλο πλανήτη ρε φίλε...
Elena Milioti
protothema.gr
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Τι είπε ο υπουργός παιδείας στους νέους της Νορβηγιας

«...
Αλλά θα ήθελα να μιλήσω λίγο για τα μεγαλύτερα παιδιά.
Που πρέπει να περιμένουν πιο πολύ.
Θα ήθελα να πω στους νέους μας ότι δεν τους έχουμε ξεχάσει!
Στόχος μας είναι να επιστρέψουν στο σχολείο πριν από το καλοκαίρι.
Ευχαριστήσαμε πολλούς για τις προσπάθειές τους.
Τώρα είναι καιρός να ευχαριστήσουμε τους νέους μας.
Θυσίασαν πολλά.
Τον τελευταίο καιρό, πολλοί ενήλικες έχουν απογοητευτεί επειδή δεν μπορούν να πάνε στο εξοχικό τους και επειδή δουλεύουν από το σπίτι.
Το καταλαβαίνω καλά!

Αλλά το εξοχικό σας περιμένει.
Η δουλειά θα είναι όπως πριν, όταν επιστρέψετε.
Αυτό δεν συμβαίνει το ίδιο όταν είσαι νέος.
Η άνοιξη που γίνεσαι 14 δεν περιμένει.
Δεν μπορείς να επιστρέψεις στο καλοκαίρι που ήσουν 17.
Εμείς ως ενήλικες μιλάμε για το επόμενο καλοκαίρι.
Το επόμενο καλοκαίρι δεν υπάρχει όταν είσαι νέος.
Όταν είσαι νέος, νοιάζεσαι μόνο για το τι θα συμβεί σήμερα και αύριο.
Ονειρεύεσαι τι θα συμβεί αυτό το καλοκαίρι και αυτήν την άνοιξη.
Ονειρεύεσαι το ποδοσφαιρικό κύπελλο όπου θα σκοράρεις το γκολ που κανείς δεν έχει δει ποτέ.
Ονειρεύεσαι την εκδρομή με το σχολείο όπου θα συναντήσεις και θα φλερτάρεις με το πιο γλυκό αγόρι της τάξης.
Ονειρεύεσαι τον σχολικό χορό.
Αλλά ήρθε ο ιός και κατέστρεψε όλα τα όνειρα.
Δεν θα υπάρχει ποδοσφαιρικό κύπελλο και δεν θα πάτε εκδρομή με το σχολείο.
Δεν θα υπάρξει σχολικός χορός.
Θα ήθελα να σας πω ότι σύντομα όλα θα είναι όπως πριν.
Αλλά δεν μπορώ.
Αυτή η άνοιξη θα είναι διαφορετική.
Αυτό το καλοκαίρι θα είναι διαφορετικό.
Αυτός ο χρόνος θα είναι διαφορετικός.
Είστε οι νέοι που πρέπει να κάνουν τα πράγματα διαφορετικά.
Έχετε θέσει τη ζωή σε αναμονή - έτσι ώστε άλλοι να μπορούν να σώσουν τη ζωή σας.

Ελπίζω να χορέψετε - ακόμα κι αν δεν υπάρχει σχολικός χορός.
Ελπίζω να πετύχετε φανταστικά γκολ - ακόμα κι αν δεν υπάρχει ποδοσφαιρικό κύπελο.
Ελπίζω να φλερτάρετε με χαριτωμένα αγόρια και χαριτωμένα κορίτσια - ακόμα κι αν δε γίνει η εκδρομή του σχολείου.
Αυτή η περίοδος είναι αλλιώτικη.
Ελπίζω να είναι ωραία ούτως ή άλλως.
Ευχαριστώ όλους τους νέους Νορβηγούς.»

Mania Rapti

Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι