Έχει άραγε νόημα μία καλή πράξη;

Θα σας πω μια ιστορία. Την πρωτοδιάβασα στο βιβλίο «Βάλσαμο για την Ψυχή» αλλά πλέον βλέπω αναφορές της παντού κι έτσι πιθανόν να σας είναι γνωστή. Το νόημα της είναι απλό αλλά τόσο δυνατό…

Ένας άντρας μια μέρα περπατούσε σε μια έρημη ακρογιαλιά του Μεξικού την ώρα του ηλιοβασιλέματος. Καθώς προχωρούσε, διέκρινε ένα άτομο από μακριά που έσκυβε συνεχώς, έπαιρνε κάτι από την παραλία και το έριχνε στο νερό. Όταν έφτασε κοντά του διαπίστωσε ότι έπαιρνε αστερίες που τους είχε βγάλει έξω το νερό και έναν-έναν τους ξαναπέταγε στη θάλασσα. Τον πλησίασε και του είπε «Καλησπέρα φίλε μου. Σε είδα από μακριά και αναρωτιέμαι τι κάνεις.»

«Ρίχνω αυτούς τους αστερίες στη θάλασσα. Είναι η ώρα της άμπωτης και όλοι αυτοί έχουν ξεμείνει στην ακτή. Αν δεν τους ξαναρίξω μέσα θα πεθάνουν.»

«Κατάλαβα. Αλλά υπάρχουν χιλιάδες αστερίες στην ακτή. Δεν είναι δυνατό να τους ρίξεις όλους στο νερό. Και σκέψου πόσες παραλίες υπάρχουν. Δεν έχει σημασία αυτό που κάνεις.»

Ο άντρας χαμογέλασε, έσκυψε και πήρε έναν ακόμα αστερία και καθώς τον έριχνε στο νερό είπε: «Έχει σημασία για αυτόν εδώ.»

Αυτή την ιστορία δεν την έχω ξεχάσει ποτέ από τότε που την πρωτοδιάβασα. Οδηγεί συνεχώς τις σκέψεις και τις πράξεις μου αλλά και τη ζωή μου ως μαμά. Γιατί ακόμα και τίποτε άλλο να μην καταφέρω στη ζωή μου, μόνο και μόνο το γεγονός ότι έχω την ευκαιρία να επηρεάσω τη ζωή των παιδιών μου είναι τεράστιο.

Η καλή πράξη των παιδιών μας, έχει σημασία όχι απλά για τη ζωή των αποδεκτών της, αλλά και για τη δική τους ζωή. Γιατί θα καταλάβουν ότι έχουν μια τεράστια δύναμη στα χέρια τους. Τη δύναμη να χρησιμοποιούν τη φαντασία τους για καλό σκοπό. Τη δύναμη να βοηθούν ζωές ανθρώπων. Τη δύναμη να αλλάξουν τον κόσμο, μια καλή πράξη τη φορά.

Μια καλή πράξη είναι σημαντική, χιλιάδες καλές πράξεις μαζί μπορούν να κάνουν τη διαφορά.

aspaonline.gr
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Πώς να μάθετε τι γίνεται στην καρδιά του παιδιού σας

Από Λίζα Βάρβογλη

Είναι τόσο εύκολο να ξέρουμε τι συμβαίνει στο παιδί μας, όταν αυτό είναι μικρής ηλικίας. Τα μικρά παιδιά συνήθως μιλάνε για τη μέρα τους, κάνουν ερωτήσεις και βασίζονται στους γονείς τους για τα περισσότερα θέματά τους. 

Καθώς τα παιδιά μεγαλώνουν, γίνονται πιο επιφυλακτικά και κρατάνε περισσότερα πράγματα για τον εαυτό τους. 

Πώς μπορείτε λοιπόν να κρατήσετε ανοιχτές τις γραμμές επικοινωνίας με το παιδί σας και να ξέρετε τι γίνεται στην καρδιά του; 

Εδώ σας δίνω τέσσερις βασικές ιδέες που μπορείτε να ξεκινήσετε εφαρμόζοντας ήδη από το δημοτικό σχολείο, ώστε όταν το παιδί σας φτάσει στην εφηβεία να είναι απλώς φυσιολογικό ότι έχετε αυτό το στυλ επικοινωνίας. Αν πάλι το παιδί σας είναι ήδη στην εφηβεία, μην ανησυχείτε, ποτέ δεν είναι αργά για να μάθετε τι γίνεται στην καρδιά και το μυαλό του.

1. Αποσυνδεθείτε (από τα ηλεκτρονικά) και Συνδεθείτε (συναισθηματικά)
Πολλές φορές οι γονείς ξεχνιούνται με το κινητό τους, το τάμπλετ τους, ή κάποιο άλλο ηλεκτρονικό ‘εργαλείο’ ζωής και όταν το παιδί τους μπαίνει στο σπίτι το χαιρετάνε χωρίς καν να σηκώσουν τα μάτια τους από αυτό που κάνουν. Έτσι όμως, ο γονιός χάνει πολλές πληροφορίες. 

Η πολύ απλή κίνηση του να σηκώσει το κεφάλι από το κομπιούτερ ή το κινητό και να κοιτάξει το παιδί του στα μάτια προσφέρει πολλές πληροφορίες: το παιδί μπορεί να έρθει στο σπίτι και να δείχνει αγχωμένο, στεναχωρημένο, θυμωμένο, φουρτουνιασμένο… 

Αν δεν πει κάτι, ο γονιός που ασχολείται με τα ηλεκτρονικά του δε θα αντιληφθεί τίποτα και θα χάσει μια σημαντική στιγμή επικοινωνίας και επαφής με το παιδί του. Αποσυνδεθείτε λοιπόν από τα ηλεκτρονικά και συνδεθείτε με το παιδί σας συναισθηματικά.

2. Δείξτε γνήσιο ενδιαφέρον
Κάντε ερωτήσεις που ‘σηκώνουν συζήτηση’ και δεν απαντιούνται με ένα απλό ναι ή όχι. Πολλοί γονείς φοβούνται να κάνουν ερωτήσεις στα παιδιά τους επειδή πιστεύουν ότι το παιδί τους θα θυμώσει μαζί τους ή δε θα τους απαντήσει. 

Πράγματι, ένας έφηβος μπορεί να μην απαντήσει (όχι από κακία, αλλά επειδή θέλει να κρατήσει την ιδιωτικότητά του και την αίσθηση ότι είναι κύριος του εαυτού του), αλλά σίγουρα καταγράφει το γεγονός ότι ο γονιός του κάνει ερωτήσεις. 

Γιατί είναι σημαντικό αυτό; 

Επειδή δείχνει ότι ο γονιός ενδιαφέρεται. Άσχετα αν το παιδί απαντήσει ή όχι. 

Ξεκινήστε με γενικές ερωτήσεις, που δεν απειλούν την αίσθηση αυτονομίας του παιδιού σας και δεν το κάνουν καχύποπτο. 

«Πώς ήταν η μέρα σου σήμερα;», 

«Με ποιους έπαιξες;», 

«Με ποια παιδιά σου αρέσει να κάνεις παρέα;», 

«Έγινε κάτι ενδιαφέρον στην τάξη σου σήμερα;», 

«Ποιος από τους φίλους σου έχει την περισσότερη πλάκα;», 

«Αν είχες να πας στη δουλειά σήμερα, τι είδους εργασία θα διάλεγες;» κλπ. 

Είναι σημαντικό να κάνετε ερωτήσεις που δεν έχουν σωστή ή λάθος απάντηση, ώστε το παιδί να μπορεί να απαντήσει άνετα. Μπορείτε να απαντήσετε κι εσείς στις ίδιες ερωτήσεις! Το σημαντικότερο! Η καλύτερη ώρα συζήτησης για τους προεφήβους και τους εφήβους είναι το βράδι στο κρεβάτι πριν κοιμηθούν. Εκείνη την ώρα πέφτουν οι άμυνες, χαλαρώνουν και η παρουσία της μαμάς δίπλα τους τους θυμίζει ζεστές στιγμές από μικρότερες ηλικίες, οπότε είναι πιθανότερο να ανοιχτούν για συζήτηση. Εκμεταλλευτείτε την ευκαιρία!

3. Μάθετε να ακούτε
Η έκφραση «έχουμε δυο αυτιά και ένα στόμα για να ακούμε δυο φορές περισσότερο απ’ όσο μιλάμε» ισχύει ιδιαίτερα στην επικοινωνία γονιών-παιδιών! 

Τις περισσότερες φορές οι γονείς των προεφήβων και των εφήβων εξακολουθούν να επικοινωνούν με το παιδί τους όπως όταν αυτό ήταν σε μικρότερη ηλικία: του κάνουν ερωτήσεις, επιμένουν να πάρουν μια απάντηση, λένε στο παιδί ότι κάνει λάθος (σε ζητήματα υποκειμενικά, όπως στις προτιμήσεις τους στη μουσική, ταινίες, ντύσιμο), το διακόπτουν, το νουθετούν, το προσβάλλουν και προσπαθούν να βρουν λύσεις ή να υποδείξουν στο παιδί τους τι πρέπει να κάνει. 

Όλα αυτά λειτουργούν πολύ ωραία με παιδιά μικρότερης ηλικίας, αλλά από την προεφηβεία και μετά αυτό δεν ισχύει! 

Σε μεγαλύτερες ηλικίες το παιδί θέλει ένα δεκτικό ακροατήριο, έναν γονιό που ακούει και δείχνει κατανόηση, χωρίς να σπεύδει να λύσει το πρόβλημα του παιδιού. Ο γονιός πρέπει να στηρίξει το παιδί και να το βοηθήσει να επεξεργαστεί μόνο του αυτό που το απασχολεί. Το τελευταίο που θέλει το παιδί είναι να ακούσει τον γονιό να του λέει «είδες που σου τα έλεγα;» ή «αυτό που πρέπει να κάνεις είναι…».

4. Καλλιεργήστε την ιδιότητα της υπομονής
Οι περισσότεροι γονείς χάνουν το παιχνίδι της επικοινωνίας με το παιδί τους επειδή δεν ξέρουν να περιμένουν! 

Είτε χάνουν την υπομονή τους και λένε στο παιδί τους «Αυτά είναι σαχλαμάρες! 

Άντε να ασχοληθείς με τα μαθήματά σου!» είτε σπεύδουν να δώσουν οι ίδιοι λύση στο πρόβλημα του παιδιού τους και να πάρουν την κατάσταση στα χέρια τους. 

Στην πρώτη περίπτωση, ο γονιός ακυρώνει το παιδί του όταν του λέει ότι «αυτά είναι σαχλαμάρες». Ίσως για τον γονιό να μην είναι κάτι σημαντικό, αλλά για το παιδί του είναι, άρα και ο γονιός θα πρέπει να το αντιμετωπίσει έτσι. 

Εξίσου λανθασμένο είναι να προσπαθεί ο γονιός να λύσει το πρόβλημα του παιδιού του. Έτσι δίνει το μήνυμα στο παιδί του ότι είναι ανίκανο και ότι δεν μπορεί να διαχειριστεί τη ζωή του. 

Όταν όμως ο γονιός έχει την υπομονή να ακούσει προσεκτικά τι έχει να του πει το παιδί του, χωρίς να το κρίνει και να το κατακρίνει, αλλά βοηθώντας το να επεξεργαστεί το πώς νιώθει και τα δεδομένα της κατάστασης, όταν το στηρίζει και το ενθαρρύνει, τότε το παιδί μπορεί να σταθεί στα πόδια του και να αντιμετωπίσει τα θέματα που το απασχολούν.

varvogli
Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Εσύ έκανες μια καλή πράξη σήμερα;

Παγκόσμια Ημέρα Καλοσύνης

Όσο πλησιάζουν τα Χριστούγεννα κι αρχίζουν να βγαίνουν από τα συρτάρια οι λίστες για τον Άγιο Βασίλη, μια ερώτηση τριγυρίζει στο μυαλό μας: Πόσο καλό παιδί ήμασταν;

Πόσο καλός ήσουν άραγε χθες ή προχθές; Πόσο καλός είσαι σήμερα;
Σήμερα φίλε, θα πρέπει να αγχωθείς λίγο παραπάνω.

Βλέπεις η 13^η Νοεμβρίου είναι κατοχυρωμένη ως η Παγκόσμια ημέρα Καλοσύνης.

Όμοια με προσκοπάκια οφείλουμε να δείξουμε στον κόσμο το καλό μας πρόσωπο. Το ευγενικό, το τρυφερό, το γεμάτο ενδιαφέρον, κατανόηση και συμπόνια. Πρέπει να νοιαστούμε για το συνάνθρωπο, το φίλο, το γείτονα, τον άστεγο, τον περαστικό. Τον όποιο τέλος πάντων μας φανερώνεται προς συναναστροφή. Το καλεί άλλωστε η μέρα.

Θα δεις κόσμο χαμογελαστό κι ευγενικό. Δε θα σπρωχτεί για μια θέση στο μετρό, αλλά θα την παραχωρήσει φιλότιμα. Δε θα κορνάρει στο φανάρι πριν καν πρασινίσει το λαμπάκι, δε θα πατήσει τις γραμμές της διάβασης, δε θα φωνάξει στο γείτονα που το γλεντά με δυνατά τη μουσική, δε θα ξεκατινιασθεί με το ταίρι του επειδή ξενοκοίταξε. Θα δώσει ελεημοσύνη στο παιδί με το ακορντεόν και στον άστεγο, δε θα μιλήσει άσχημα στην ουρά μιας δημόσιας υπηρεσίας και φυσικά θα περιμένει υπομονετικά τη σειρά του στην τράπεζα, δίχως γκρίνιες και μουρμούρες για την έλλειψη υπαλλήλων.

Τι σου κάνει μια παγκόσμια μέρα. Τι σου κάνουν αυτές οι επιταγές της μόδας, που επιβάλλουν να σεβόμαστε μια μέρα που κάποιος εκεί έξω αποφάσισε έτσι αυθαίρετα να τη βαφτίσει. Έτσι τη μέρα της μπριζόλας, προφανώς και θα τιμήσουμε ότι βοοειδές και χοιρινό κυκλοφορεί, τη μέρα των ηλικιωμένων θα θυμηθούμε να σεβαστούμε την Τρίτη ηλικία, τη μέρα του περιβάλλοντος δε θα πετάξουμε το άδειο πακέτο έξω από το παράθυρο εν κινήσει. Αηδίες.

Αρνούμαι πως ένα ημερολόγιο θα καθορίζει πότε θα φερόμαστε σαν άνθρωποι και πότε όχι.
Δεν πρέπει να υπάρχουν παγκόσμιες μέρες φιλαράκι. Κάθε απλή μέρα τούτου του σύμπαντος, κάθε μοναδική, ταπεινή κι ανώνυμη μέρα, πρέπει να είμαστε άνθρωποι. Με ευαισθησίες, τρυφερότητα και προβληματισμούς.
Κάθε μέρα, θα πρέπει να βάζουμε το κεφαλάκι μας να σκεφτεί πως δεν είμαστε μόνοι. Πως υπάρχουν άνθρωποι που αξίζουν το χαμόγελό, την καλοσύνη, το ενδιαφέρον μας.
Κι ακόμη και να μην το αξίζουν, εμείς πρέπει πάντα μεγαλόψυχα να το δείχνουμε και σ’ αυτούς. Είναι ζήτημα κοινωνικής παιδείας, αγωγής και χαρακτήρα.
Είναι ζήτημα πολιτισμού. Πρώτα δικού μας και μετά των άλλων.

Σκέψου πόσα καλά θα μπορούσες να κάνεις σε βάθος χρόνου. Πόσους ανθρώπους θα μπορούσες να βοηθήσεις, πόσο θα μπορούσες να ομορφύνεις το γύρω σου, να φτιάξεις τον κόσμο που ζεις.
Πριν λοιπόν ανοίξεις ξανά το στόμα σου, προσφωνώντας σα τραγικός ήρωας το κλασικό «Ω καιροί, ώ ήθη!», πριν γκρινιάξεις για το πώς έχει καταντήσει ο κόσμος μας, πριν κινδυνολογήσεις για το τι θα κληροδοτήσουμε στην επόμενη γενιά, σκέψου.

Σκέψου πόσο διαφορετικά θα ήταν όλα, αν κάθε μέρα ήταν παγκόσμια μέρα. Αν κάθε μέρα φρόντιζες να διαφυλάξεις όλα όσα είναι σημαντικά για τη ζωή μας εδώ πάνω. Και μην αναλωθείς στις δικαιολογίες πως εσύ είσαι ένας και τι μπορεί να αλλάξει ένας μόνος. Πολλές μονάδες μαζί κάνουν ένα σύνολο αδιάσπαστο. Ένα μέτωπο ενωμένο προς ένα κοινό σκοπό: Να είναι κάθε μας μέρα ξεχωριστή.

Σωστή και πολιτισμένη.
Όπως κατά βάθος την ονειρευόμαστε μα δεν τολμούμε να τη διεκδικήσουμε. Όχι από φόβο, αλλά από τεμπελιά. Βλέπετε το πρώτο βήμα της αλλαγής, είναι να αλλάξουμε εμάς κι ύστερα να παρακινήσουμε τους άλλους. Το βόλεμα δεν ήταν ποτέ καλός σύμβουλος.
Γι’ αυτό κουνήσου. Θυμήσου πως χαμογελάνε, πως σέβονται, πως μιλούν ευγενικά δίχως να απαιτούν, δίχως να υποτιμούν, δίχως να ειρωνεύονται.
Γίνε το καλό παιδί που όχι μόνο θα στείλει γράμμα στον Άγιο Βασίλη αλλά θα βρει και το δώρο του κάτω από το δέντρο.
Αν και το πολυτιμότερο δώρο, θα το έχεις κάνει ο ίδιος στον εαυτό σου.

Θα του έχεις χαρίσει έναν κόσμο έτσι όπως πλάστηκε για να είναι: Όμορφος. 

Της Στεύης Τσούτση.

διαφορετικό

Φιλοξενία: Το Χαμομηλάκι

Το παιδί δυσκολεύεται να κοιμηθεί 😞

Τι μπορείτε να κάνετε για να το βοηθήσετε 
Ο ύπνος είναι μία από τις βασικές ανάγκες του οργανισμού μας, όπως το νερό και η τροφή. 

Όσο εμείς κοιμόμαστε, ο οργανισμός αποκαθιστά τυχόν βλάβες στα συστήματά του, το ανοσοποιητικό μας σύστημα ενισχύεται και παράλληλα αναμνήσεις και εμπειρίες που είχαμε μέσα στην ημέρα οργανώνονται στον εγκέφαλό μας. 

Μάλιστα, ο ύπνος συμβάλλει στη διατήρηση της υγείας της καρδιάς, στις αντοχές μας και στην αποδοτικότητά μας.

Για τα παιδιά που αναπτύσσονται ο ύπνος είναι ακόμη πιο σημαντικός. Ένας από τους παράγοντες που μπορούν να μειώσουν την ικανότητα του ανοσοποιητικού τους συστήματος να καταπολεμά τις λοιμώξεις είναι η έλλειψη ύπνου και, όπως γνωρίζουμε, τα παιδιά στο σχολείο εκτίθενται συνεχώς σε μεταδοτικές ασθένειες, όπως κρυολογήματα από συμμαθητές.

Η έλλειψη ύπνου στα παιδιά έχει επίσης συνδεθεί με προβλήματα υγείας που κυμαίνονται από την παχυσαρκία έως τις εναλλαγές στη διάθεση, καθώς και γνωστικά προβλήματα που μπορούν να επηρεάσουν την ικανότητα του παιδιού να συγκεντρωθεί και να μάθει στο σχολείο. 

Σύμφωνα με τις συστάσεις των ειδικών, τα παιδιά ηλικίας 6 έως 12 ετών πρέπει να κοιμούνται για 9 έως 12 ώρες, ενώ τα παιδιά ηλικίας 13 έως 18 ετών για 8 έως 10 ώρες.

Αν το παιδί σας δυσκολεύεται να πέσει για ύπνο, υπάρχουν ορισμένοι τρόποι να το βοηθήσετε να ξεκουραστεί. 

* Κάντε τον ύπνο οικογενειακή προτεραιότητα
Θα είναι δύσκολο για το παιδί να πέσει για ύπνο και να κοιμηθεί αν εσείς ή τα μεγαλύτερα αδέρφια του είστε δραστήριοι το βράδυ και υπάρχει θόρυβος στο σπίτι. Προσαρμόστε λοιπόν την οικογενειακή σας ρουτίνα έτσι ώστε να κλείνετε νωρίς τα φώτα και να ξεκινάτε εγκαίρως την προετοιμασία για ύπνο. Πιθανότατα θα διαπιστώσετε ότι κι εσείς λειτουργείτε καλύτερα με επιπλέον ύπνο. 

* Βοηθήστε το παιδί να καταλάβει τη σημασία του ύπνου
 για την ανάπτυξή του και τις επιδόσεις του. Μετατρέψτε την προσπάθεια για επαρκή ύπνο σε οικογενειακή υπόθεση. 

* Δημιουργήστε τις ιδανικές συνθήκες

• Μη δίνετε στο παιδί τσάι ή κακάο πριν τον ύπνο, καθώς περιέχουν καφεΐνη.
• Για έξτρα βοήθεια μπορείτε να του δώσετε τροφές που ενισχύουν την παραγωγή της μελατονίνης, της ορμόνης του ύπνου, όπως είναι τα αμύγδαλα, η βρώμη και τα γαλακτοκομικά προϊόντα.
• Εξασφαλίστε ότι το δωμάτιό του έχει μια θερμοκρασία που διευκολύνει τον ύπνο του. Η ιδανική θερμοκρασία στο υπνοδωμάτιο είναι μεταξύ 18 °C και 20 °C. Τόσο το υπερβολικό κρύο όσο και η πολλή ζέστη μπορεί να αυξήσουν τον αριθμό και τη διάρκεια των αφυπνίσεων τη νύχτα.
• Πριν την ώρα του ύπνου τακτοποιήστε με τη βοήθεια του παιδιού το δωμάτιό του. Ένα περιποιημένο υπνοδωμάτιο και ένα κρεβάτι με καθαρά σεντόνια, σίγουρα δε θα το αφήσουν ασυγκίνητο.
• Περιορίστε τον χρόνο του παιδιού μπροστά στην τηλεόραση ή τον υπολογιστή τις βραδινές ώρες. Το τεχνητό φως, συμπεριλαμβανομένου του μπλε φωτός των οθονών, μπερδεύει τον εγκέφαλό του να νομίζει ότι είναι πρωί και έτσι μειώνει την παραγωγή μελατονίνης, η οποία το βοηθά να χαλαρώσει και να κοιμηθεί.
• Περάστε χρόνο μαζί του με μια ήρεμη συζήτηση στο κρεβάτι του προτού κοιμηθεί. Διαβάστε του μια ιστορία και αφήστε το να σας μιλήσει για ό,τι απασχολεί το μυαλό του. Αυτή η γαλήνια στιγμή μαζί σας θα του δώσει την ευκαιρία να μιλήσει για πράγματα που μπορεί να το προβληματίζουν και να ηρεμήσει τις σκέψεις του πριν τον ύπνο.

imommy.gr

H αυτοκτονία και πως μπορεί να αποφευχθεί

Τι πρέπει να ξέρουν οι Έλληνες γονείς και τα παιδιά τους

Η έγκαιρη παρέμβαση, η διαπίστωση του προβλήματος, είναι καίρια στη στήριξη ενός εφήβου που «φωνάζει» για βοήθεια ακόμα και με τη σιωπή του

Η εφηβεία είναι ίσως η πιο γλυκιά, έντονη αλλά και ταυτόχρονα δύσκολη περίοδος στη ζωή του ανθρώπου.

Είναι τα χρόνια κατά τα οποία θα ανακαλύψουν τον πρώτο έρωτα, θα συνάψουν τις πρώτες δυνατές φιλίες, θα δοκιμαστούν οι γνώσεις τους, ο χαρακτήρας τους και αυτές τις καταστάσεις θα τις ζήσουν με όλη τη δύναμη που έχει η εμπειρία της πρώτης φοράς.

Το ίδιο έντονα, όμως, με όλες τις διακυμάνσεις των δυνατών και συχνά αντικρουόμενων συναισθημάτων, οι έφηβοι θα αισθανθούν την απόρριψη, την αβεβαιότητα, τις δυσκολίες, όπου οι επιρροές που δέχονται από το κοινωνικό, οικογενειακό και σχολικό τους περίγυρο παίζουν καθοριστικό ρόλο.

Δυστυχώς, τα δεδομένα δείχνουν, ότι οι αδιέξοδες καταστάσεις και τα εμπόδια που σε αυτή την ηλικία ίσως φαίνονται ανυπέρβλητα, και επηρεάζουν την ψυχική τους υγεία, οδηγούν έναν μεγάλο αριθμό νέων στην αυτοκτονία. Και η τάση είναι ανοδική.

Στην Αυστραλία, η αυτοκτονία αποτελεί την κύρια αιτία θανάτου στα άτομα 15 με 24 ετών, σύμφωνα με τη Στατιστική Υπηρεσία της χώρας.

Τον τελευταίο καιρό διαπιστώνουμε μία δυσοίωνη αύξηση σε αυτοχειρίες. Και όλο αυτό σε μία περίοδο που οι νέοι ζουν μία πρωτόγνωρη αποκοπή από το κοινωνικό και σχολικό τους περιβάλλον με την επιβολή της απαγόρευσης και των περιοριστικών μέτρων στην Αυστραλία και ιδιαίτερα στη Μελβούρνη.

Η αγωνία δε και η αβεβαιότητα που πηγάζει από το απρόβλεπτο στοιχείο της ζωής μας με την πανδημία, μας έχει αγγίξει όλους, πόσο μάλλον τους νέους ανθρώπους.

Όταν ένας άνθρωπος αποφασίσει να δώσει τέλος στη ζωή του -πέρα από την τραγική απώλεια που βιώνουν η οικογένεια, οι συγγενείς, οι φίλοι- αφήνει πίσω του ένα τεράστιο γιατί.

Μιλήσαμε για αυτά τα θέματα με την κλινική ψυχολόγο και ιδρύτρια του Australian Institute for Human Wellness, την ομογενή, Δρ Αναστασία Χρόνη.

Πολλές ερωτήσεις παραμένουν αναπάντητες στην οικογένεια του αυτόχειρα. Ειδικά όταν πρόκειται για νέους ανθρώπους που έχουν όλη τη ζωή μπροστά τους. Μερικοί λένε ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις, ούτε προειδοποιητικά σημάδια. Πιστεύετε ότι υπάρχουν σημάδια και τι θα μπορούσαν να είναι;

Για μερικούς νέους, υπάρχουν προειδοποιητικά σημάδια, και για άλλους, τα προειδοποιητικά σημάδια είναι πολύ πιο δύσκολο να αναγνωριστούν.

Τα προειδοποιητικά σημάδια μπορεί να περιλαμβάνουν: αίσθημα απελπισίας, αποξένωση από τους φίλους και την οικογένειά τους και απομόνωση, χρήση ναρκωτικών και αλκοόλ, συζήτηση για θάνατο ή καταγραφή θεμάτων που αφορούν τον θάνατο, σημαντικές αλλαγές στη διάθεση και αυτοτραυματισμός

Η αυτοκτονία έχει αυξηθεί μεταξύ των εφήβων τα τελευταία χρόνια, ακόμη και πριν μας χτυπήσει η πανδημία. Σε τι αποδίδετε αυτήν την άνοδο; Κοινωνικά μέσα, εκφοβισμός στον κυβερνοχώρο, λιγότερη ανθεκτικότητα από τις προηγούμενες γενιές;

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η αυτοκτονία και η αυτοκτονία των νέων, έχουν πλέον γίνει κρίση για τη Δημόσια Υγεία, καθώς τα ποσοστά αυτοκτονίας συνεχίζουν να αυξάνονται.

Η αυτοκτονία είναι ένα σύνθετο ζήτημα και δεν μπορούμε να προσδιορίσουμε επακριβώς τι μπορεί να προκαλεί την άνοδο.

Υπάρχουν ορισμένες θεωρίες που προτείνουν ότι προκαλείται από την άνοδο στη χρήση της τεχνολογίας, τα κοινωνικά μέσα, τις κοινωνικές πιέσεις, την αποξένωση, τον εκφοβισμό στον κυβερνοχώρο κτλ. Ωστόσο, απλώς δεν γνωρίζουμε σε αυτό το σημείο γιατί τα ποσοστά αυτοκτονιών αυξάνονται και είναι πιθανό να είναι ένας συνδυασμός διαφόρων παραγόντων.

Πώς συμβουλεύετε γονείς ή εφήβους που έρχονται για στήριξη, για να τους βοηθήσετε να ξεπεράσουν κάποια κρίση ψυχικής υγείας που μπορεί να τους οδηγήσει σε αυτό το δρόμο;

Η πρώτη συμβουλή που έχω είναι να μιλάνε οι νέοι και οι γονείς για το τι βιώνουν και να ζητήσουν βοήθεια. Θέλουμε να ενθαρρύνουμε τους ανθρώπους να μιλούν για το τι περνούν, ώστε να μπορούν να υποστηρίζονται όσο το δυνατόν καλύτερα.

Αυτό απαιτεί επίσης συστημική αλλαγή και στα σχολεία, στους χώρους εργασίας για να ενθαρρύνονται να αναζητήσουν βοήθεια.

Άκουσα ότι κατά τη διάρκεια της πανδημίας στη Μελβούρνη, οι κλήσεις για βοήθεια σε ορισμένες γραμμές ζωής, αυξήθηκαν κατά 60% κατά τη διάρκεια του lockdown. Αυτό είναι ελπιδοφόρο, ότι ζητούν βοήθεια, δηλαδή.

Είναι σίγουρα θετικό ότι οι άνθρωποι αναζητούν τη στήριξη, αλλά από την άλλη, πραγματικά ανησυχητικό ότι έχουμε φτάσει σε αυτό το σημείο κρίσης.

Προσωπικά θεωρώ σημαντικά τα μοντέλα σταδιακής φροντίδας.

Δυστυχώς, προς το παρόν, ο τρόπος που αντιμετωπίζουμε τα προβλήματα ψυχικής υγείας είναι «αντιδραστικός». Το θέμα είναι να εστιάσουμε στην πρόληψη, να παρέμβουμε πριν την έναρξη και ανάπτυξη των θεμάτων ψυχικής υγείας, μέσα από μοντέλα σταδιακής παρέμβασης.

Πιστεύετε ότι δεν μιλάμε αρκετά για την αυτοκτονία στην κοινωνία μας; Στα σχολεία, στην κοινότητά μας. Είναι ταμπού όταν συμβαίνει, και ίσως η σιωπή δεν βοηθά;

Τα τελευταία χρόνια γινόμαστε καλύτεροι στο να μιλάμε για την ψυχική υγεία. Ωστόσο, σίγουρα υπάρχουν ακόμη περισσότερα που πρέπει να γίνουν, ειδικά μεταξύ των νέων, των ανδρών, των ηλικιωμένων και των περιθωριοποιημένων κοινοτήτων.

Γνωρίζετε μερικά από τα κοινωνικά μέσα δικτύωσης που χρησιμοποιεί η νέα γενιά; Κάποια επιτρέπουν και την ανωνυμία στην επικοινωνία, γεγονός που ίσως προκαλεί αύξηση περιστάσεων εκφοβισμού στον κυβερνοχώρο, καθώς δεν είναι εύκολο να εντοπιστεί ο δράστης. 

Αυτές οι εφαρμογές μπορούν να αυξήσουν τη σύνδεση με άλλα άτομα, αλλά μπορούν επίσης να μειώσουν τη σύνδεση εάν αντικαταστήσουν την επαφή και την αλληλεπίδραση πρόσωπο με πρόσωπο.

Ο εκφοβισμός στον κυβερνοχώρο και η ανωνυμία με την οποία μπορεί να γίνει ο διαδικτυακά είναι σίγουρα ανησυχητικό φαινόμενο και δύσκολα διαχειρίσιμο.

Λένε ότι η πρόληψη από νεαρή ηλικία είναι το κλειδί, και υπάρχουν πράγματα που ένας γονέας μπορεί να κάνει για να βοηθήσει ένα παιδί να διαχειριστεί τον συναισθηματικό και ψυχικό του κόσμο και να αντιμετωπίσει με επιτυχία τα προβλήματά τους. Τι θα συμβουλεύατε τους γονείς μικρών παιδιών;

Να μιλάτε, να έχετε ανοιχτό διάλογο μέσα στην οικογενεία σχετικά με τα συναισθήματα και την ψυχική υγεία και ευεξία και να προωθείτε την ανοιχτή επικοινωνία. Η έγκαιρη παρέμβαση είναι το κλειδί, οπότε ο διάλογος μας βοηθά να προσδιορίσουμε νωρίτερα εάν κάτι μπορεί προβληματίζει ένα παιδί ή έναν έφηβο.

Από την άλλη πλευρά, τι θα λέγατε στους γονείς που έχουν παιδιά που ήδη υποφέρουν από άγχος και κατάθλιψη;

Είναι σημαντικό να φροντίζετε το παιδί σας, αλλά είναι εξίσου σημαντικό να φροντίζετε τον εαυτό σας.

Δείτε εάν χρειάζεστε υποστήριξη στην προσπάθειά σας να βοηθήσετε την οικογένειά σας, το παιδί σας, να αντιμετωπίσει αυτό που του συμβαίνει.

Τι γίνεται με τους γονείς και τα αδέλφια, ακόμη και τους φίλους, που έχουν υποστεί μια τόσο τραγική απώλεια; Πώς μπορούν να βοηθηθούν;

Υπάρχουν διαθέσιμες υπηρεσίες υποστήριξης, καθώς και ομάδες υποστήριξης για άτομα που έχουν υποστεί παρόμοια απώλεια.

Είναι σημαντικό να παραμείνουν συνδεδεμένοι με άλλους, και ενώ η ζωή μπορεί να μην είναι ποτέ η ίδια, η θεραπεία είναι σίγουρα δυνατή.

ΑΙΤΙΑ ΚΑΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΠΟΥ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΒΟΗΘΗΣΟΥΝ ΣΤΗΝ ΑΠΟΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΑΥΤΟΧΕΙΡΙΩΝ

(Πηγή πληροφοριών www.postmodern.gr/aytoktonies-paidion-kai-efivon-charak)

Κάποια χρήσιμα χαρακτηριστικά που έχουν εντοπιστεί σε έρευνες για τις αυτοκτονίες μεταξύ των εφήβων είναι σημαντικό να θέσουμε επίσης, προς γνώση των οικογενειών, των σχολικών κοινοτήτων και του κοινωνικού περίγυρου.

Είναι σημαντικό να τονιστεί επίσης ότι η αυτοκτονία μπορεί να προβλεφθεί.

Η αυτοκτονία σχετίζεται με παρορμητικότητα  

Αν και ο σχεδιασμός αυτοκτονίας μπορεί να διαρκέσει εβδομάδες, μήνες ή και χρόνια, η μοιραία μετάβαση από τον αυτοκτονικό ιδεασμό και τις απόπειρες αυτοκτονίας στη διάπραξη της αυτοκτονίας συμβαίνει συχνά ξαφνικά, απροσδόκητα και παρορμητικά, ειδικά μεταξύ των εφήβων.

Οι δυσκολίες στη διαχείριση των έντονων, συχνά αντικρουόμενων συναισθημάτων και διακυμάνσεων της διάθεσης του εφήβου είναι ένας άλλος παράγοντας κινδύνου για αυτοκτονία των νέων και πιθανώς εν μέρει αυτή η δυσκολία διαχείρισης συναισθημάτων οφείλεται και σε βιο-νευρολογικούς παράγοντες.

Επίσης, βάσει μελετών διαπιστώθηκε ότι νέοι που αυτοκτόνησαν είχαν λιγότερες δεξιότητες επίλυσης προβλημάτων από τους συνομηλίκους τους. Η συμπεριφορά τους χαρακτηριζόταν από μία μάλλον παθητική στάση, περιμένοντας κάποιον άλλον να λύσει τα προβλήματά τους από τα πιο απλά μέχρι τα πιο περίπλοκα και σύνθετα προβλήματά τους.

Αυτή η αδυναμία επίλυσης προβλημάτων συνδέεται και με μία “άκαμπτη διαδικασία σκέψης” που συναντάται συχνά σε αυτούς τους νέους. Με αυτόν τον τρόπο σκέψης, που ονομάζεται επίσης «σκέψη διχοτομίας», οι άνθρωποι βιώνουν γεγονότα και εκφράζουν τις εμπειρίες τους ως εντελώς «μαύρες» ή «άσπρες», δηλαδή εντελώς καλές ή εντελώς κακές, με λίγο χώρο για απόχρωση και διαβάθμιση. Αυτό εξηγεί επίσης την αυτο-εικόνα τους.

Αυτή η ανικανότητα στην επίλυση προβλημάτων και στη ρύθμιση της διάθεσης συχνά προκαλεί ανασφάλεια, χαμηλή αυτο-αποτελεσματικότητα και αυτοεκτίμηση, αλλά μπορεί επίσης να οδηγήσει σε θυμό και επιθετική συμπεριφορά, συναισθηματική κρίση και κρίση αυτοκτονίας, ειδικά σε συνδυασμό με τελειομανείς προσωπικότητες.

Καθοριστικά γεγονότα μπορούν να παίξουν αρνητικό ρόλο

Συγκεκριμένα συνταρακτικά γεγονότα που θεωρούνται καθοριστικά για τη ζωή του έφηβου μπορούν να παίξουν τον δικό τους αρνητικό ρόλο, όπως η διάλυση σχέσεων, ο θάνατος φίλων και η απόρριψη από συνομηλίκους, μπορούν να έχουν μεγάλο αντίκτυπο στην ψυχή τους και εντοπίζονται στο ένα πέμπτο των περιπτώσεων αυτοκτονίας των νέων.

Σχολικά προβλήματα και ακαδημαϊκό στρες εντοπίζονται στο 14% των περιπτώσεων αυτοκτονίας. Οι νέοι που εγκαταλείπουν τις σχολικές τους σπουδές και δεν εργάζονται θεωρείται, επίσης, ότι διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο αυτοκτονίας.

Γι’ αυτό είναι αναγκαίο το σχολείο να γίνει μία μεγάλη “αγκαλιά” για όλα τα παιδιά, ώστε να το κρατήσει στους κόλπους του.

Σε σχέση με τους μαθητές, η αυτοκτονία μπορεί να λάβει χώρα μετά από μία περίοδο απουσίας από το σχολείο, ειδικά για νέους ηλικίας κάτω των 15 ετών. Οι οξείες συγκρούσεις με τους γονείς προηγούνται του 40% των περιπτώσεων αυτοκτονίας. Άλλα συγκεκριμένα στρεσογόνα γεγονότα που σχετίζονται με την αυτοκτονία είναι ο εκφοβισμός, ο εκφοβισμός στον κυβερνοχώρο, η ψυχική και σωματική/σεξουαλική κακοποίηση και πειθαρχικό πρόβλημα το οποίο απαντάται πιο συχνά σε περιπτώσεις αυτοκτονίας με διαταραχές κατάχρησης ουσιών.

Άλλα γεγονότα που συνοδεύονται από έντονο στρες δύναται σε ορισμένες περιπτώσεις να λειτουργήσουν ως επιβαρυντικοί παράγοντες, όπως η μετανάστευση, η σχολική «αποτυχία» ή για να είμαστε ακόμα πιο ακριβείς το αίσθημα αποτυχίας στο σχολείο που συχνά διακατέχει τον έφηβο.

Ο ρόλος του σχολείου και του εκπαιδευτικού είναι καθοριστικός στο να νιώσει κάθε παιδί ότι έχει τον δικό του χώρο στο σχολείο, ότι δεν είναι περιθωριοποιημένο, όπως επίσης να νιώσει κάθε παιδί δημιουργικό και παραγωγικό.

Επίσης γεγονότα που μπορεί να επηρεάσουν την ψυχική κατάσταση του εφήβου είναι η αλλαγή σχολικού περιβάλλοντος, ιδίως εάν γίνεται απότομα, βίαια, χωρίς να έχει προηγηθεί συζήτηση και προετοιμασία με το παιδί, η διακοπή ενός ερωτικού δεσμού, το αίσθημα αποτυχίας στις διαπροσωπικές σχέσεις, η πρόσφατη αυτοκτονία κάποιου φίλου ή συγγενικού προσώπου ή ακόμα και η επέτειος αυτοκτονίας ατόμου του στενού περιβάλλοντος.

Ασφαλώς, κάθε παιδί και κάθε έφηβος αντιδρά διαφορετικά ακόμα και στις ίδιες συνθήκες και κάθε υπόθεση λαμβάνει τα δικά της ειδικά χαρακτηριστικά, αλλά είναι σκόπιμο να αξιολογούνται από γονείς, εκπαιδευτικούς, ανθρώπους που βρίσκονται κοντά στο παιδί, στρεσογόνες για την ανηλικότητα καταστάσεις, ιδίως εάν το ίδιο το άτομο εκδηλώνει τη δυσφορία του και εκφράζει μία δυσκολία στην αντιμετώπιση της κατάστασης που βιώνει και στη διαχείριση των συναισθημάτων που αυτή η κατάσταση του/της προκαλεί, ώστε χωρίς να χαθεί πολύτιμος χρόνος να λάβει το παιδί την απαιτούμενη βοήθεια.

neoskosmos.com