«Ρωτάς πώς τα πάω. Άσε, πολλή πίκρα. Μού λείπει ο Βασίλειος, ο πνευματικός μου αδερφός, και ο Καισάριος, ο βιολογικός μου αδερφός....»
«Ο πατέρας και η μητέρα μου μ’ έχουν εγκαταλείψει»...
«... για να το πω με τα λόγια του Δαυίδ. Τα τού σώματος πονεμένα, τα γηρατειά επικρέμονται πάνω από το κεφάλι μου, οι υποχρεώσεις με εξαντλούν, τα προβλήματα συσσωρεύονται, οι φίλοι με προδίδουν, η Εκκλησία διαλύεται. Χάθηκαν τα καλά, έμειναν τα στραβά, μέσα στη μαύρη νύχτα αρμενίζω, και φως πουθενά, ο Χριστός κοιμάται. Τι άλλο πρέπει πια να πάθω; Μια μόνο λύση υπάρχει για τα βάσανά μου, ο θάνατος. Αλλά αν κρίνω με βάση τα εδώ, κι εκεί απαίσια θα είναι…»
Πρωτοτυπεί ο Μητροπολίτης Αλεξανδρούπολης Άνθιμος.
Ο Μητροπολίτης απηύθυνε... μέσω Instagram κάλεσμα στη νεολαία, να επισκεφθεί την εκκλησία και συγκεκριμένα την πρωινή λειτουργία της Τετάρτης (Τριών Ιεραρχών).
Στο ολιγόλεπτο βίντεο που ανάρτησε ο Μητροπολίτης Άνθιμος κάλεσε τους μαθητές να πάνε στη γιορτή και να τους κεράσει καφέ.
Ο Άνθιμος έταξε σε όλους τους νέους και τις νέες που θα βρεθούν σε οποιαδήποτε λειτουργία της περιοχής... δωρεάν καφέ!
Ο Μητροπολίτης ξεκαθάρισε πως έχει συνεννοηθεί με όλες τις καφετέριες, οι οποίες με τη σειρά τους, δεν θα πάρουν χρήματα από όσους επιδείξουν μία... κάρτα του, την οποία θα έχουν προμηθευτεί από τις ενορίες της γειτονιάς τους.
«Ελάτε αύριο το πρωί στις εκκλησίες. Ελάτε μόνοι σας και ελεύθερα. Και μετά την εκκλησία οι ιερείς ξέρουν. Όσοι είστε μέσα θα σας δώσουν από μια ειδική κάρτα δική μου, να πάτε με αυτή σε όποια καφετέρια της πόλεως θέλετε και να πιείτε τον καφέ σας δωρεάν χωρίς να πληρώσετε»,
είπε χαρακτηριστικά, εξηγώντας ότι οι καταστηματάρχες θα φέρουν τις κάρτες στη μητρόπολη και θα τους ξεπληρώσει ο ίδιος. «Έτσι ένα κέρασμα για την υγειά σας». Στο τέλος του βίντεο ο Άνθιμος έκλεισε το βίντεο, λέγοντας:
«Και να σας πω και κάτι ακόμα; Αυτό το story θα είναι το καλύτερο στο Instagram. Ένας καφές κερασμένος για σας, για τη χαρά σας, για τη γιορτή σας και για τη μαθητική σας περίοδο».
Στο βίντεο της ανάρτησης μπορείτε να παρακολουθήσετε ένα ενδιαφέρον αφιέρωμα
για τους Τρεις Ιεράρχες. Το βίντεο δημιούργησαν μαθητές
του 7ου Γυμνάσιου Νίκαιας με υπεύθυνο καθηγητή τον Νικόλαο Πολίτη.
...Τα τελευταία χρόνια στις εορτές των Αγίων Τριών Μεγάλων Ιεραρχών, Οικουμενικών Διδασκάλων και προστατών της Παιδείας μας, συνειδητά προβληματιζόμαστε όλοι και ανησυχούμε για την πορεία, στην οποία βρίσκεται η Παιδεία διεθνώς, αλλά ιδιαίτερα στην χώρα μας, η οποία έχει χιλιετιών παράδοση παιδείας και προσφοράς πολιτιστικής.
Ο αποχωρήσας 20ος αιών, με τον οποίον έκλεισε η δεύτερη χιλιετία, θεωρείται ως αποκορύφωση της προσπάθειας, που άρχισε ο Δυτικός πολιτισμός και εφήρμοσε επί τρεις αιώνες, να έρθει σε πλήρη ρήξη με το παρελθόν, ν’ απορρίψει σχεδόν στο σύνολό της την πολιτιστική κι εκπαιδευτική παράδοση της ελληνοχριστιανικής αρχαιότητος, της προχριστιανικής και της χριστιανικής, να αποδεσμευτεί από την ιστορική μνήμη, από δοκιμασμένες και καθιερωμένες αξίες και πεποιθήσεις και να στηρίξει το μέλλον της ανθρωπότητος στη γνώση και στην επιστήμη.
Ιδιαίτερα στην προσπάθεια αυτή επλήγησαν οι θρησκευτικές και ηθικές αξίες, που συνδέονται άμεσα μεταξύ τους αφού ουσιαστικά χωρίς Θεό, νομοθέτη και ρυθμιστή της ηθικής συμπεριφοράς, όλα επιτρέπονται και όλα μεταβάλλονται ανάλογα με τις χρησιμοθηρικές και ευδαιμονιστικές απόψεις της κάθε εποχής. …..
Το μεγάλο όμως και κυρίαρχο αίτημα της εθνικής παιδευτικής παραδόσεως του Σωκράτη, του Πλάτωνα, του Αριστοτέλη, του Πυθαγόρα, του Πλουτάρχου, του Πλωτίνου και στη συνέχεια των μεγάλων Αγίων και Πατέρων της Εκκλησίας μας, που το εσυνέχισανκαι το επλούτισαν, αγνοήθηκε και συκοφαντήθηκε γιατί δεν ταίριαζε στο νέο πολιτιστικό δρόμο και όραμα.
Διαπνεόταν αυτή η παράδοση των ευσεβών φιλοσόφων και των Αγίων Πατέρων από ισχυρή μεταφυσική πνοή, από θεοσέβεια, και προέβαλε, μαζί με τη γνώση, την αναγκαιότητα της αρετής και την αποφυγή της κακίας.
Όλος ο πνευματικός βίος της αρχαίας Ελλάδας και του Βυζαντίου σφραγίζεται από την ευσέβεια και την αρετή, όπως αυτό αποτυπώνεται ακόμα και στις αρχαίες τραγωδίες, στην καθημερινή ζωή, στα μνημεία που σώθηκαν, τον Παρθενώνα και την Αγιά Σοφιά, πολύ περισσότερο βέβαια στο πλήθος των Αγίων της Ορθόδοξης Εκκλησίας, οι οποίοι ουσιαστικά πραγματοποίησαν το ιδανικό του «φιλοσόφου βίου».
Επί δυόμισι και πλέον χιλιάδες χρόνια η ανθρωπότητα πορεύτηκε εξισορροπητικά και πολιτισμένα. Δεν έλειψαν βέβαια οι σκοτεινές πλευρές και οι παρεκκλίσεις, οι αδικίες και οι ανισότητες, οι πόλεμοι και οι συγκρούσεις, οι διωγμοί και οι κατατρεγμοί και φαινόμενα παρακμής, και ηθικής ακόμη.
Υπήρχε όμως πάντοτε η δυνατότητα και η θέληση, ακόμα και μέσα σ’ αυτά, να καθρεφτίζεται η ανθρωπότητα στον καθρέπτη των ηθικών και πνευματικών αξιών και να βλέπει το παραμορφωμένο της πρόσωπο, να φιλοσοφεί, να στοχάζεται για το πρέπον και το δέον, να αξιολογεί και να εκτιμά και να προσπαθεί να βελτιωθεί πνευματικά.
Αυτός ο κόσμος όμως των δυόμισι χιλιάδων ετών της κοινής ελληνοχριστιανικής παιδευτικής παραδόσεως από τον 18ο αιώνα, τον περίφημο αιώνα του Διαφωτισμού, αποτελεί παρελθόν για τον Δυτικό πολιτισμό, μέσα στον οποίον, δυστυχώς, έχουμε ενταχθεί κι εμείς και πηγαίνουμε πιο βαθιά. Δεν υπάρχει πλέον ο καθρέπτης της ανθρωπιστικής, της ελληνοχριστιανικής παιδείας, η ευσέβεια και η αρετή είναι συκοφαντημένες και άχρηστες, δεν είναι πλέον αξίες αλλά είναι απαξίες. Ο σκοπός της παιδείας δεν είναι διπλός, η καλλιέργεια δηλαδή της επιστήμης αλλά και της αρετής, η μέσω της γνώσης μορφοποίηση-μεταμόρφωση του ανθρώπου εις καλόν καγαθόν, αλλά η αποοικειοποίηση της γνώσης και της επιστήμης, η εκτροπή της παιδείας σε εμπορικό και οικονομικό μέγεθος, που θα εξασφαλίζει επαγγελματικά και οικονομικά οφέλη, η μετατροπή των μαθητών από πρόσωπα με ποικίλες πτυχές σε εγκεφάλους, σε computers, σε μηχανές που απομνημονεύουν και παράγουν. Αυτή η περίφημη σκοποθεσία της παιδείας απασχολεί ως και άλλους και την ελληνική πραγματικότητα, αφού και από το Σύνταγμα και τους σχετικούς νόμους προσπαθούν οι σοφοί μεταρρυθμιστές να απαλείψουν οτιδήποτε έχει σχέση με θρησκευτική και ηθική αγωγή των ελληνοπαίδων και να εισαγάγουν το Δυτικό μοντέλο της παιδείας. ……. Με την παρουσία των Αγίων Τριών Ιεραρχών, των μεγάλων αυτών διδασκάλων, θα χρειαζόταν κανένας πολλές ώρες για να παρουσιάσει το παιδευτικό έργο, και στη ζωή τους και στο έργο τους, των Τριών Αγίων Μεγάλων Ιεραρχών.
Και για να φράξουν τα στόματα, να φραγούν τα στόματα, αυτών οι οποίοι τολμούν και υποβιβάζουν τους Τρεις Αγίους ως προστάτας της Παιδείας και αρχίζουν σιγά-σιγά με την εορτή των Τριών Ιεραρχών ως προστατών της Παιδείας, να την υποβαθμίζουν, αλλά ακόμη κι από καθαρά κοσμική άποψη, από καθαρά κοσμικής παιδείας δεν υπάρχουν ανάλογα πρότυπα μορφωμένων ανθρώπων και παιδαγωγών σαν τους Τρεις Ιεράρχες.
Σε έρευνες που έχουνε γίνει από σύγχρονους ερευνητάς γνωρίζετε ότι οι Τρεις Ιεράρχες στην εποχή τους ήταν περισσότερο μορφωμένοι, περισσότερο αρχαιομαθείς, είχαν σπουδάσει του κόσμου τις επιστήμες και κανένας δεν μπορούσε να συγκριθεί και να παραβληθεί με την εποχή τους.
Και μια και ο λόγος το φέρνει εδώ, να σας πω π.χ., το έχω σημειώσει κάπου εδώ, ότι ο Μέγας Βασίλειος διατηρούσε αλληλογραφία με το γνωστό ρήτορα της αρχαιότητος τον Λιβάνιο, τον οποίον είχε περί πολλού ο αυτοκράτωρ ο Ιουλιανός ο Παραβάτης, ο οποίος επεδίωκε να καταργήσει, να χτυπήσει τον χριστιανισμό για να επαναφέρει την ειδωλολατρία.
Είδωλο της ελληνικής παιδείας της ειδωλολατρικής ο ρήτωρ Λιβάνιος, καλοπληρωμένος· τον έπαιρναν από πόλη σε πόλη με χρυσούς μισθούς για να διδάσκει ρητορική και φιλολογία. Μαθηταί του Λιβανίου ήταν και οι Τρεις Ιεράρχαι.
Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος στα γεράματά του, οι δύο που ήταν μεγαλύτεροι ο Μέγας Βασίλειος και ο Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος σε νεότερη ηλικία, στην Αντιόχεια και στην Κωνσταντινούπολη. Γνωρίζετε όλοι σας ότι όταν ερωτήθηκε ο Λιβάνιος, ποιον θα επιθυμούσε ν’ αφήσει διάδοχο, απήντησε «Ιωάννην ή μη αυτόν οι χριστιανοί εσύλησαν» · ήθελα ν’ αφήσω ως διάδοχό μου τον Ιωάννη τον Χρυσόστομο αν δεν ήταν Χριστιανός, αν δεν τον είχαν κερδίσει οι χριστιανοί. Κι έχω εδώ, θα σας το πω όμως περιληπτικά, έχω εδώ ένα κείμενο αλληλογραφίας ανάμεσα στο Λιβάνιο και στον Μέγα Βασίλειο.
Έστειλε ο Μέγας Βασίλειος στο Λιβάνιο μία επιστολή στέλνοντάς του κάποιον γνώριμό του από την Καππαδοκία· και του γράφει του Λιβανίου: «Ιδού πέμπω σοι και έτερον Καππαδόκην», του έστελνε συχνά Καππαδόκες ο Μέγας Βασίλειος του Λιβανίου.
Όταν λοιπόν πήρε την επιστολή του Μεγάλου Βασιλείου ο Λιβάνιος, του λέει στην αρχή, μου αρέσει αυτό που διαρκώς μου λες, ιδού πέμπω σοι και έτερον Καππαδόκην, και μου στέλνεις πολλούς μαθητάς Καππαδόκες.
Αλλά αυτό που έπαθα με την επιστολή σου, λέει, θα σου το διηγηθώ· το διηγείται στην επιστολή του. Όταν, λέει, διάβασα την επιστολή σου, μια ολιγόλογο, λιτή, ακριβολόγο επιστολή -λιτός λόγος, αρχαιοελληνικός- γέλασα, χάρηκα, ευφράνθηκα για το πόσο καλός μαθητής μου είσαι. Και με είδαν, λέει, όσοι ήταν εκεί αξιωματούχοι και με ρώτησαν, γιατί γελάς; Γελάω, λέει, αλλά συγχρόνως και λυπάμαι.
Γελάω διότι έχω έναν τόσο καλό μαθητή και λυπούμαι διότι «νενικήμεθα», γιατί νικηθήκαμε. Από ποιον νικήθηκες, του είπαν οι εκεί παριστάντες. Νικηθήκαμε απ’ τον χριστιανό τον Βασίλειο.
Και γνωρίζετε όλοι σας το παίγνιο που αντηλλάγη μεταξύ του Μεγάλου Βασιλείου και του Ιουλιανού του Παραβάτου. Ορισμένοι ερευνηταί αμφισβητούν τη γνησιότητα της επιστολής ανάμεσα στον Μέγα Βασίλειο και στον Λιβάνιο, αλλά αυτό είναι δείγμα πάντως αυτού του πνεύματος.
Έγραψε ο Μέγας Βασίλειος στον Λιβάνιο μία επιστολή, τη διάβασε ο Λιβάνιος και είπε «ανέγνων, έγνων, κατέγνων», την διάβασα, την κατάλαβα και την καταδίκασα.
Τον απαντάει, -δέστε εδώ αριστομάθεια, την οποίαν την καταργήσαμε- ο Μέγας Βασίλειος:«ανέγνως, αλλ’ ουκ έγνως· ει γαρ έγνως, ουκ αν κατέγνως», την διάβασες αλλά δεν την κατάλαβες· γιατί αν την καταλάβαινες δεν θα την καταδίκαζες.
Το Σάββατο, μας κάλεσαν σε ένα «τσάι», απογευματινό. Νωρίς ήταν η πρόσκληση, αλλά τι να κάνεις, υποχρεώσεις …
Καθίσαμε, πήραμε το τσάι μας, καφέ ήθελα εγώ, αλλά δεν βαριέσαι, ήπια τσάι. Ήθελα και ένα τσιγαράκι, αλλά δεν ήταν πολιτικώς ορθόν και βγήκα έξω στο αγιάζι να κάνω το τσιγάρο μου. Ξεπάγιασα κιόλας κι όταν γύρισα, είχε χωριστεί η ομήγυρις σε δυο παρέες, η μια στον καναπέ οπού λέγανε πως ο Ανδρέας Παπανδρέου ήταν υπεύθυνος για όλα τα δεινά της χώρας. Η άλλη παρέα συνέχιζε να κάθεται στο τραπέζι που πήραμε το τσάι.
—Έλα, έλα να ακούσεις με φώναξαν, στο τραπέζι. Πλησίασα και άκουσα πράγματα για τους τρεις Ιεράρχες, από μια εκδότρια, που δεν ήξερα που να τα … κατατάξω. —Που τα βρήκατε αυτά, ρώτησα; —Από τα κείμενα τους, μου απάντησε. —Τα δικά τους κείμενα, ρώτησα; —Τα δικά τους … —Ποιο ακριβώς διαβάσατε; —… —Μήπως διαβάσατε το «Προς τους Νέους», λέω , μήπως το διαβάσατε, και παρατηρήσατε, ότι κάνει συνοπτική αναφορά σε όλη την ελληνική φιλοσοφία;
Μήπως είδατε πόση αγάπη τρέφει για τους αρχαίους έλληνες φιλοσόφους;
Μήπως ξέρετε ότι ο Βασίλειος και ο Γρηγόριος σπούδασαν στην Αθήνα, στην Ακαδημία Πλάτωνος;
Μήπως γνωρίζετε, ότι ο Πλάτωνας αποκαλείται «θείος» από αυτούς τους «ακατονόμαστους» όπως τους χαρακτηρίζετε; Μήπως γνωρίζετε ότι ο Ιωάννης σπούδασε στον Λιβάνιο, τον τελευταίο εθνικό νεοπλατωνιστή φιλόσοφο;
Μήπως γνωρίζετε ότι ο Λιβάνιος ήθελε να παραδώσει την σχολή του στον Ιωάννη;
Μήπως γνωρίζετε ότι όλη η Καινή Διαθήκη γράφτηκε στα Ελληνικά;
Μήπως γνωρίζετε ότι όλη η Ορθοδοξία βασίσθηκε στην ελληνική φιλοσοφία και συμπληρώθηκε από τους λόγους του Χριστού; —Εγώ διαβάζω πίσω από τις λέξεις και βλέπω άλλα πράγματα…(!!)
Απομακρύνθηκε από την τράπεζα του τσαγιού. Ανακατεύτηκα, από την ευκολία του διασυρμού, από την λάσπη που έριχνε αριστερά και δεξιά, άκριτα και ασυλλόγιστα, έτσι για να είναι μοντέρνα, για να κάνει εντύπωση, για να πουλάει τα βιβλία της. Και αυτή είναι η απλή εκδοχή. Χαιρετηθήκαμε μετά από λίγο. Σηκωθήκαμε να φύγουμε όλοι. Η εκδότις ασπάστηκε τους πάντες, άπλωσα το χέρι μου και απευθύνθηκε σε μένα. —Δεν θες να σε φιλήσω; Φοβάσαι να σε φιλήσει μια … παγανίστρια; —Φίλα με, της λέω, αλλά πες μου σε παρακαλώ, τι υποστηρίζετε εσείς οι … παγανιστές; —Εμείς, απάντησε, αγαπάμε τα λουλούδια, τα φυτά, την φύση, τα ζώα, αυτά υποστηρίζουμε. —Γιατί, εμείς οι χριστιανοί δεν τα αγαπάμε; Δεν μας αρέσουν τα λουλούδια; Δεν πάμε εκδρομές; Δεν αγαπάμε την φύση; Τα ζώα; Σε συμβουλεύω να διαβάσεις την «Εξαήμερο»του Μεγάλου Βασιλείου, έναν ύμνο στη Φύση. ....................
Γιατί, τόσο μίσος καλοί μου φίλοι; Τι συμβαίνει;
Τον Αϊ Βασίλη των παιδιών; Γιατί έλληνες χτυπάμε έλληνες, γιατί τους πετάμε από τα σχολεία μας, από τα ΜΜΕ, από τη δημόσια ζωή μας;
Τι πάθαμε; Βασιλάκη τον λέγανε, ελληνόπουλο ήταν, εκεί στον πόντο γεννήθηκε, ήρθε στην Αθήνα και σπούδασε και μετά μόνασε και μετά όντας γιατρός γιάτρευε κόσμο και κοσμάκη και διάλεξε να πάει στην πιο μακρινή ελληνική γη, να κρατάει ζωντανή την Ελλάδα και τον λόγο του Χριστού και έφτιαξε την ξακουστή Βασιλειάδα, μια πόλη ολόκληρη φιλανθρωπικών ιδρυμάτων για να υποστηρίζει όλους τους αδύναμους, χωρίς διάκριση, εθνικούς ή χριστιανούς, άντρες ή γυναίκες, γέρους ή παιδιά.
Προσφώνηση κατά την Εορτή των Τριών Ιεραρχών στο Πανεπιστήμιο Αθηνών στις 30.1.2002, του πρώην Πρύτανη του Πανεπιστημίου Αθηνών και Καθηγητή της Γλωσσολογίας κ. Γεωργίου Μπαμπινιώτη
Έχουμε αλήθεια σκεφτεί γιατί μια εορτή Παιδείας, ένας κατ' εξοχήν εορτασμός του πνεύματος, της γνώσης και της καλλιέργειας ταυτίζεται στην Ελλάδα με μια εορτή θρησκευτική, μια εορτή τιμής προς τους θεμελιωτές της Ορθόδοξης Χριστιανικής Πίστης;
Γιατί συν-εορτάζονται Παιδεία και Τρεις Ιεράρχες και όχι λ.χ. Παιδεία και πατριάρχης Φώτιος, μια μεγάλη παιδευτική μορφή του Βυζαντίου, ή Παιδεία και Ευστάθιος Θεσσαλονίκης ή Παιδεία και Ευγένιος Βούλγαρης; Είναι σύμπτωση; Είναι συμβολισμός; Είναι ιδεολόγημα;
Ή δική μου εκτίμηση είναι ότι ό συνεορτασμός αυτός όχι μόνο δεν είναι συμπτωματικός ή προϊόν ιδεολογήματος, αλλά είναι συσχετισμός ουσίας, απόρροια βαθύτερης πνευματικής και πολιτισμικής σχέσης, σχέσης ταυτότητας και ιστορικής συνείδησης αυτής της Χώρας.
Θεωρώ ότι ό συνεορτασμός πηγάζει από μια σαφή πολιτισμική παραδοχή και εκδοχή της Παιδείας μας: ότι ή ελληνική Παιδεία στηρίχτηκε σε δύο παιδευτικούς άξονες, στον ορθολογισμό και στην "Ορθοδοξία Με άλλους όρους, στηρίχτηκε στη σπουδή της ελληνικής ορθολογικής σκέψης, όπως θεμελιώθηκε στα μεγάλα κείμενα της αρχαίας ελληνικής διανόησης, και στη σπουδή της Χριστιανικής Ορθόδοξης Πίστης, όπως θεμελιώνεται στη διδασκαλία της Κ. Διαθήκης και ερμηνεύεται στα μεγάλα κείμενα της Ορθόδοξης Θεολογίας, στα κείμενα του Μεγάλου Βασιλείου, του Γρηγορίου του Θεολόγου και του Ιωάννου του Χρυσοστόμου.
Ή ελληνική σύλληψη της Σχολικής Εκπαίδευσης συνδυάζει από παλιά δύο παιδευτικές αρχές: την Ελληνικότητα και τη Χριστιανική Πίστη, ό,τι ονομάστηκε Ελληνοχριστιανικό Ιδεώδες. Πρόκειται για ένα ιδεώδες πού δεν αμφισβητήθηκε βεβαίως, όταν το υποστήριζε ό Νεοελληνικός Διαφωτισμός με επικεφαλής τον Κοραή και τους Διδασκάλους του Γένους, ιερωμένους τους περισσότερους (τον Ευγένιο Βούλγαρη, το Νεόφυτο Δούκα, τον Άνθιμο Γαζή, τον Κωνσταντίνο Οικονόμο, το Νεόφυτο Βάμβα κ. ά.), ούτε όταν το υποστήριζαν ό Μακρυγιάννης, ό Κολοκοτρώνης και άλλοι αγωνιστές.
Αμφισβητήθηκε αργότερα, όταν παρασυνδέθηκε μ' έναν έντονο συντηρητισμό στην εκπαιδευτική πράξη, και ως όρος απαξιώθηκε συγκυριακά, όταν χρησιμοποιήθηκε προπαγανδιστικά στη δικτατορία του Παπαδόπουλου ως εθνικιστικό σύνθημα. Τα πάντα, είναι γνωστό, μπορούν να στρεβλωθούν και να απαξιωθούν, αν αποτελέσουν αντικείμενο σκοπιμοτήτων και προκάλυμμα διαφορετικών προθέσεων.
Σήμερα είναι, νομίζω, πλέον καιρός ή λέξη ελληνοχριστιανικός να «αποχαρακτηρισθή» πολιτικά και ιδεολογικά, με εξαίρεση τις ιστορικές αναφορές στην περίοδο της Επταετίας, και να επανακτήσει το πρωτογενές και ουσιαστικό εννοιολογικό και σημασιολογικό περιεχόμενο της, πού είναι ή αναφορά στο δίπολο Ελληνικότητας και Χριστιανισμού, κλασικού ελληνικού ορθολογισμού και Χριστιανικής Ορθοδοξίας.
Κι αυτό, γιατί οι τρεις αυτοί γίγαντες της Πατερικής Θεολογίας μέσα από τη βαθειά χριστιανική τους πίστη και το θεϊκό χάρισμα, «τη θεία χάρη» να αποτελέσουν τους κύριους και αυθεντικούς (μετά τον Παύλο) ερμηνευτές της χριστιανικής διδασκαλίας, να ορίσουν την ορθόδοξη διάσταση του Χριστιανισμού, είχαν το πρόσθετο προνόμιο να ακονήσουν το πνεύμα τους στα μεγάλα κείμενα της ελληνικής φιλοσοφίας και της ρητορικής, σε γλώσσα ελληνική και σε μεγάλες Σχολές του Ελληνισμού, στη Φιλοσοφική Σχολή των Αθηνών ό Βασίλειος και ό Γρηγόριος, στην Αντιόχεια κοντά στο Λιβάνιο ό Ιωάννης.
Έτσι, ήταν λογικό να γίνουν και οι φυσικοί υποστηρικτές της παιδευτικής σύζευξης των ελληνικών γραμμάτων με τα χριστιανικά διδάγματα της Ορθόδοξης Πίστης. Με τη θητεία τους στα ελληνικά γράμματα δεν απαρνήθηκαν την ίδια τους την ύπαρξη, τη Χριστιανική Πίστη, με την οποία ταυτίστηκαν και την οποία υπερασπίστηκαν και στερέωσαν με την ίδια τη ζωή και το έργο τους.
Ούτε όμως πρόδωσαν την καλλιέργεια πού απέκτησαν από την αναστροφή τους με τον ελληνικό στοχασμό. Αυτοί ήσαν πού τόλμησαν να υποστηρίξουν την ανάγκη επαφής των Χριστιανών, ιδίως των νέων, με την ελληνική παιδεία, με τα ελληνικά κείμενα: «Και ποιηταίς και λογοποιοίς και ρήτορσί και πάσιν άνθρώποις ομιλητέον, όθεν αν μέλη προς την της ψυχής επιμέλειαν ωφέλεια τις έσεσθαι».
Ό Μ. Βασίλειος δεν διστάζει να πει για τον Όμηρο: «Πάσα μεν ή ποίησις τω Όμήρω αρετής εστίν έπαινος και πάντα αυτώ προς τούτο φέρει». Και χρειάζεται θάρρος, για να χαρακτηρίσει κανείς ως απληροφόρητους, ως «κακώς είδότας», όσους θεωρούν «την έξωθεν (παιδείαν, δηλαδή την θύραθεν, την ελληνική) ως επίβουλον και σφαλεράν και Θεού πόρρω βάλλουσαν» και να λέει απαξιωτικά «ουκουν άτιμαστέον την παίδευσιν (εννοεί την ελληνικήν), ότι τούτο δοκεί τισιν».
Αν γεφυρώθηκε το χάσμα ανάμεσα στην απέχθεια των νεοφώτιστων Χριστιανών προς την ειδωλολατρία των Ελλήνων και τα ασεβή ελληνικά γράμματα (Έλλην, μην το ξεχνάμε, σήμαινε «ειδωλολάτρης», το ίδιο όπως και ή λέξη «εθνικός») και στην, από την άλλη μεριά, περιφρόνηση των Ελλήνων για τους απαίδευτους Χριστιανούς, αυτό έγινε μόνο χάρη στη σθεναρή στάση, το κύρος και την πρακτική των Τριών Μεγάλων ελληνοσπουδασμένων Πατέρων της Εκκλησίας.
Στην προσέγγιση μάλιστα προς τα αρχαία ελληνικά κείμενα συνέβαλε και ή υιοθέτηση και καθιέρωση της αττικιστικής μορφής της ελληνικής γλώσσας (αντίθετα προς την απλούστερη ελληνιστική Κοινή, στην οποία είναι γραμμένο το Ευαγγέλιο). Μέσα από αυτήν (την αττική) ή πρόσβαση προς τα αρχαία ελληνικά κείμενα έγινε ευκολότερη.
Η θέση των τριών μεγάλων πνευματικών μορφών και διδασκάλων της Ορθόδοξης Θεολογίας ήταν προϊόν μιας βαθύτερης, ειλικρινούς και βιωματικής κατάφασης προς το Θεό, πρώτα και πάνω απ' όλα, με την τριαδική χριστιανική του σύλληψη, προς τον άνθρωπο, το τέλειο δημιούργημα του Θεού, προς το πνεύμα, πού κατ' εξοχήν συνδέει τον άνθρωπο με το Δημιουργό του, και προς την καλλιέργεια του πνεύματος μέσα από τα διδάγματα της Ορθόδοξης Χριστιανικής Πίστης, αλλά και με την κατάκτηση της γνώσης και την άσκηση της κρίσης και της γλωσσικής έκφρασης ακόμη, ή οποία - για τους τρεις μεγάλους διανοητές Χριστιανούς - περνάει μέσα από την ελληνική παιδεία και τα ελληνικά κείμενα.
Έτσι, στη διδασκαλία των Μεγάλων αυτών Πατέρων ή ορθολογική σκέψη της Δύσης συνδυάστηκε και συμφιλιώθηκε με την "Ορθοδοξία της Ανατολής, με την αποκάλυψη της χριστιανικής αλήθειας στον ανατολικό χώρο, ενώ ό οικουμενικός χαρακτήρας της Χριστιανικής Πίστης κάλυψε και καλύπτει Ανατολή και Δύση. Πηγή
Και συγκεκριμένα ο Άγιος Ιωάννης, οι Τρεις Ιεράρχεςκαι οι Άγιοι πολιούχοι κάθε πόλης
Η είδηση:
Η πρόθεση Αρβανιτόπουλου, σύμφωνα με το
δημοσίευμα, είναι η κατάργηση δύο αργιών, αυτή της 7ης Ιανουαρίου, της
επομένη των Φώτων και εορτής του Αγίου Ιωάννη, η οποία έχει προστεθεί τα
τελευταία χρόνια ως ημέρα με κλειστά τα σχολεία και επίσης, εκείνη των Τριών Ιεραρχών, των Αγίων των Ελληνικών Γραμμάτων, στις 30 Ιανουαρίου.
Υπάρχει επίσης σκέψη να καταργηθούν και οι τοπικές αργίες, όπως εκείνες των πολιούχων κάθε πόλης.
Να είστε σίγουροι ότι, μόλις καταργηθούν οι προς τιμή τους αργίες, η παιδεία θα πάρει τα πάνω της, τα σχολεία μας θα πάρουν την πρώτη θέση ανάμεσα σε όλα τα σχολεία του «πολιτισμένου» κόσμου, που ούτε από Αγίους ξέρουν ούτε από Ιερά και Όσια.
Ο μέγας αυτός Άγιος Γρηγόριος ο Τριαδικός Θεολόγος και ιεράρχης
γεννήθηκε στη Αριανζώ το 329 μ.Χ, ένα μικρό χωριό της Καππαδοκίας, κοντά
στη κωμόπολη Ναζιανζώ, εξ ου αναφέρεται και ως Ναζιανζηνός. Οι γονείς
του ήτον ευγενείς και δίκαιοι, Γρηγόριος και Νόννα ονόματι, σεβόμενοι εξ
αγνοίας τα είδωλα. Αφ' ότου δε εγέννησαν τον Γρηγόριο, ανεγεννήθησαν και
αυτοί και εβαπτίσθησαν Χριστιανοί.
Ο πατέρας του μάλιστα έγινε
αρχιερεύς της Ναζιανζού. Έτσι, ο νεαρός Γρηγόριος ανατρέφεται, μέσα σε
χριστιανικό περιβάλλον. Από την παιδική του ηλικία φανέρωσε τα σπάνια
χαρίσματα του. Αγάπησε με πάθος τα γράμματα και λόγω της καλής
οικονομικής κατάστασης των γονιών του μπόρεσε και σπούδασε στα καλύτερα
σχολεία της εποχής του.
Κατά τη διάρκεια των σπουδών του στην Αθήνα γνώρισε το Μέγα Βασίλειο
και στην Αλεξάνδρεια συνάντησε για πρώτη φορά το Μέγα Αθανάσιο και το
Μέγα Αντώνιο. Το 365 μ.Χ., ο Βασίλειος έφυγε από την Αθήνα, αλλά ο
Γρηγόριος έμεινε και δίδασκε ρητορική για ένα χρόνο. Μετά άφησε κι αυτός
την Αθήνα και επέστρεψε στη Ναζιανζώ. Όταν επέστρεψε, βαπτίστηκε
χριστιανός από τον πατέρα του και έγραψε για το μυστήριο του
βαπτίσματος. Ο Γρηγόριος συνιστά το νηπιοβαπτισμό και διδάσκει στους
νέους της Ναζιανζού τη χριστιανική διδασκαλία. Ο πόθος του ήταν να
ασκητέψει στον Πόντο κοντά στο φίλο του Βασίλειο, όπου και πήγε. Εκεί με
το Βασίλειο έγραψε πολλά συγγράμματα.
Περί τα τέλη του 360 μ.Χ., μετά από παράκληση του πατέρα του αφήνει
την έρημο του Πόντου και πηγαίνει στην πατρίδα του. Εκεί κατατάσσεται
στις τάξεις του κλήρου, αλλά και πάλι φεύγει στην έρημο με σκοπό να
προσευχηθεί, να δυναμώσει πνευματικά και να μπορέσει να φέρει σε πέρας
το δύσκολο έργο του κληρικού. Ώριμος πλέον επιστρέφει και υπηρετεί το
λαό ως ιερέας βοηθώντας τους φτωχούς και τους αρρώστους. Την περίοδο
αυτή ο Ιουλιανός ο Παραβάτης κήρυξε σφοδρό διωγμό εναντίον των
χριστιανών. Εναντίον του Ιουλιανού αντέδρασαν οι δύο αγωνιστές της
εποχής, ο Βασίλειος και ο Γρηγόριος. Οι λόγοι του Γρηγορίου χτυπούν
σκληρά τον παραβάτη και χριστιανομάχο αυτοκράτορα, αλλά το αίμα των
χριστιανών χύνεται αλύπητα.
Όταν πέθανε ο Ιουλιανός και σταμάτησε ο διωγμός, ο Γρηγόριος
εργάζεται δίπλα στον πατέρα του και τον βοηθά με ζήλο στο κοινωνικό του
έργο. Έτσι, η φήμη του Γρηγόριου απλώθηκε σε όλο το χριστιανικό κόσμο.
Όταν πέθανε ο πατέρας του, φεύγει πάλι ο Γρηγόριος και πηγαίνει στο
μοναστήρι της Αγίας Θέκλας με μοναδικό έργο την προσευχή και τη
συγγραφή. Όταν κινδύνευε η Κωνσταντινούπολη από τις αιρέσεις, κάλεσαν το
Γρηγόριο να πάει εκεί και να βοηθήσει την εκκλησία. Δεν μπορούσε ν’
αρνηθεί μπροστά στον κίνδυνο της ορθόδοξης πίστης. Πήγε εκεί και με τους
πύρινους λόγους του και τα επιχειρήματα του έφερε σε δύσκολη θέση τους
αιρετικούς και μετά από σκληρό αγώνα ελευθερώθηκε η εκκλησία. Εκείνο που
ανέδειξε το Γρηγόριο μεγάλο δάσκαλο και ποιμένα της εκκλησίας ήταν η
υπεράσπιση της ορθοδοξίας, που πέρναγε δύσκολες μέρες, από τον κίνδυνο
των Αρειανών.
Στην Κωνσταντινούπολη, μόνο ένας μικρός ναός είχε απομείνει στους
ορθοδόξους, που τον ονόμαζαν συμβολικά Αγία Αναστασία, ελπίζοντας πως
εκεί θα αναστηθεί ξανά η Ορθοδοξία. Σ’ αυτόν το ναό ο Γρηγόριος εκφώνησε
τους περίφημους πέντε λόγους για τη θεότητα του «Υιού και Λόγου του
Θεού», με θαυμαστά αποτελέσματα. Η εκκλησία μας με βάση τα υψηλά
θεολογικά του κηρύγματα και συγγράμματα τον τίμησε με τον τίτλο του
Θεολόγου. Σε λίγο στέφθηκε αυτοκράτορας ο Μέγας Θεοδόσιος καθιερώνοντας
με διάταγμα την ορθοδοξία. Τότε αναδείχτηκε ο Γρηγόριος, Αρχιεπίσκοπος
Κωνσταντινουπόλεως και Πρόεδρος της Β’ Οικουμενικής Συνόδου. Από αυτή τη
θέση, το 381μ.Χ., μαζί με άλλους άρχοντες της εκκλησίας στερέωσαν την
πίστη και την ορθοδοξία συμπληρώνοντας το Σύμβολο της Πίστεως που άρχισε
η Α΄ Οικουμενική Σύνοδος. Όμως η κακία και ο φθόνος δεν άφησαν για πολύ
καιρό το Γρηγόριο στον πατριαρχικό θρόνο, επειδή μερικοί επίσκοποι από
φθόνο αντέδρασαν στην εκλογή του. Η ευαίσθητη ψυχή του δεν το ανέχθηκε
αυτό και για να εξασφαλίσει όμως την ειρήνη της εκκλησίας, με μια ηρωική
πράξη, παραιτήθηκε από τον αρχιεπισκοπικό θρόνο και την προεδρία της
συνόδου και επέστρεψε στον τόπο του,τη Ναζιανζό και πρόσφερε τις
υπηρεσίες του από το βαθμό του επισκόπου περνώντας την υπόλοιπη ζωή του
με προσευχή, διάβασμα και συγγραφή βιβλίων.
Ένα πρωινό, στις 25 Ιανουαρίου το 391 μ.Χ., άφησε τα γήινα, για να
πάει αιώνια κοντά στον αγαπημένο του Κύριο. Η αγία κάρα του βρίσκεται
στην Ιερά Μονή Βατοπεδίου στο Άγιον Όρος. Ο Γρηγόριος διακρίθηκε για τον
αγνό του χαρακτήρα και τις πολλές αρετές καθώς και για το τεράστιο
συγγραφικό του έργο, που περιλαμβάνει λόγους, επιστολές και ποιήματα. Η
Εκκλησία μας τον κατέταξε ανάμεσα στους αγίους της και τον τιμά
ξεχωριστά στίς 25 Ιανουαρίου καθώς και στις 30 του ίδιου μήνα, γιορτή
των Τριών Ιεραρχών.
«Ο δάσκαλος, λέει ο Χρυσόστομος, πρέπει να διαθέτει απέραντο σεβασμό
για την προσωπικότητα του παιδιού...»
Τιμούμε σήμερα τη μνήμη των Τριών Ιεραρχών και οικουμενικών
διδασκάλων, του Μεγάλου Βασιλείου, του Γρηγορίου του Θεολόγου και του
Ιωάννου του Χρυσοστόμου.
Ασυμβίβαστες προσωπικότητες οι Τρεις
Ιεράρχες, δεν ταυτίστηκαν ποτέ με την αδικία για να επιβιώσουν και να
κρατήσουν τη θέση τους.
Η γιορτή αυτή ξεκίνησε ως γιορτή της εκκλησίας, όταν ο Ιωάννης
Μαυρόπους, Επίσκοπος Ευχαϊτων της Μ. Ασίας, συνέταξε ακολουθία τον 11ο
αιώνα με σκοπό να τιμηθούν και οι τρεις μαζί μεγάλοι άνδρες, ως
κήρυκες του μυστηρίου της Αγ. Τριάδος. Δεν ξεκίνησε ως γιορτή της
παιδείας.
Πώς όμως μια γιορτή καθαρά εκκλησιαστική καθιερώθηκε στην Ελλάδα ως
γιορτή ταυτόχρονα των γραμμάτων, της γνώσης, της πνευματικής
καλλιέργειας;
Ποιο είναι αυτό το ιδιαίτερο στοιχείο που νοηματοδοτεί τον Ελληνισμό
και την Ορθοδοξία; Πώς πραγματώνεται μέσα στην ιστορία η συμπόρευση
αυτή στα πρόσωπα των Τριών Μεγάλων Ιεραρχών;
«... Βοήθησε,
όσο μπορείς, τη φύση, τίμησε την πρότερη ελευθερία, δείξε σεβασμό στον
εαυτό σου, παραστάσου στην
αρρώστια, σύντρεξε στην ανάγκη.
Παρηγόρησε
ο γερός τον άρρωστο, ο πλούσιος τον φτωχό, ο όρθιος τον πεσμένο, ο
χαρούμενος τον λυπημένο, ο ευτυχισμένος τον δυστυχισμένο.
Πλούτισε όχι μόνο σε περιουσία, μα και σε ευσέβεια, όχι μόνο σε χρυσάφι, μα και σε αρετή, ή καλύτερα μόνο σε αρετή.
Γίνε πιο τίμιος από τον πλησίον με την επίδειξη περισσότερης καλοσύνης. Γίνε θεός για τον δυστυχισμένο...
Δώσε
κάτι, έστω και ελάχιστο, σ’ εκείνον που έχει ανάγκη. Γιατί και το
ελάχιστο δεν είναι ασήμαντο για τον άνθρωπο που όλα τα στερείται, μα
ούτε και για το Θεό, εφόσον είναι ανάλογο με τις δυνατότητές σου. Αντί
για μεγάλη προσφορά, δώσε την προθυμία σου. Κι αν δεν έχεις τίποτα,
δάκρυσε. Η ολόψυχη συμπάθεια είναι μεγάλο φάρμακο γι’ αυτόν που
δυστυχεί. Η αληθινή συμπόνια ανακουφίζει πολύ από τη συμφορά.
Η
φιλανθρωπία είναι το μόνο πράγμα που δεν παίρνει αναβολή. «Μοίραζε το
ψωμί σου σ’ εκείνους που δεν έχουν στέγη» (Ησ. 58:7). Και αυτά να τα
κάνεις με προθυμία. «Όποιος ελεεί», λέει ο απόστολος, «ας το κάνει με
ευχαρίστηση και γλυκύτητα» (Ρωμ. 12:8)....»
Αυτά λέει ο Άγιος και αυτά να κάνουμε. Γίναμε από κράτος πρόνοιας, χώρα φιλανθρωπίας, αλλά αυτό δεν είναι άλλοθι για να μη βοηθάμε. Άλλοι φταίνε γι' αυτό. Εμείς έχουμε να κάνουμε τη δουλειά μας. Και η φιλανθρωπία δεν είναι προαιρετική, είναι υποχρεωτική. Κάνει καλό στη ψυχή μας. Ξεκουμπώστε την ψυχή σας για να ανοίξει η τσέπη σας. Και η Χαρά που θα πάρουμε θα είναι τεράστια. Βοηθήσαμε έναν άνθρωπο. Βοηθήσαμε ένα Παιδί. Κι αν δεν μπορείς να βοηθήσεις, Δάκρυσε γι' αυτόν που υποφέρει ... Το χαμομηλάκι
«Του φτωχού είναι το ψωμί που σου περισσεύει, του γυμνού το ρούχο που φυλάς στις ντουλάπες σου, αυτού που τα χρειάζεται είναι τα χρήματα που έχεις αποταμιεύσει. Αδικείς λοιπόν τόσους πολλούς, όσους θα μπορούσες να ωφελήσεις.»
Μέγας Βασίλειος
Δείτε το video
«Δώσε ψωμί, όσο μπορείς. Δεν έχεις ψωμί; Δώσε τουλάχιστον έναν οβολό. Δεν έχεις οβολό; Δώσε ένα ποτήρι δροσερό νερό. Δεν έχεις ούτε αυτό; Πένθησε μαζί με το θλιμμένο και θα λάβεις μισθό. Γιατί ο μισθός εξαρτάται από την προαίρεσή σου και όχι από το τι μπόρεσες να κάμεις.»
Ιωάννης ο Χρυσόστομος
«Δώσε κάτι, έστω και ελάχιστο, σ’ εκείνον που έχει ανάγκη. Αντί για μεγάλη προσφορά, δώσε την προθυμία σου. Κι αν δεν έχεις τίποτα, δάκρυσε.»
Γρηγόριος Θεολόγος
«Ας μη γίνουμε κακοί διαχειριστές των αγαθών που μας δόθηκαν. Ας μη κοπιάζουμε για να θησαυρίζουμε και ν’ αποταμιεύουμε, ενώ άλλοι υποφέρουν από την πείνα.»
30 Ιανουαρίου τους «σωτήριου» έτους 2012. Γιορτή τον Τριών Ιεραρχών.
Νομίζω θα είναι η πρώτη φορά που μερικά σχολεία θα λειτουργούν τέτοια μέρα.
Έτσι αποφάσισε η υπουργός, για να κερδίσουν τα παιδιά τα μαθήματα που έχασαν με τις καταλήψεις τους. Εδώ τους έπιασε μια προκοπή μεγάλη, για να καλυφθούν μερικές διδακτικές ώρες για τα παιδιά.
Αφού κατέστρεψαν το μέλλον τους, αποφάσισαν να κάνουν μάθημα στη γιορτή της παιδείας για να αναπληρώσουν τα κενά της παιδείας. Κι ας μη μπορούν να κάνουν μάθημα οι δάσκαλοι, γιατί βιβλία ακόμη δεν μοιράστηκαν, γιατί πολλές αίθουσες είναι παγωμένες, επειδή πετρέλαιο δεν υπάρχει.
Στη γιορτή των τριών Ιεραρχών θα κάνουν μάθημα τα παιδιά, για να σωθεί η παιδεία, κι ας αποφασίστηκε από του χρόνου, για πρώτη φορά στην ιστορία της πατρίδας μας να κοπεί ο Επιτάφιος του Περικλή, Ο ύμνος της Δημοκρατίας.
Για πρώτη φορά αποφασίστηκε να κόψουν εντελώς τα αρχαία κείμενα, δεν θα γίνεται πλέον μετάφραση, αλλά μόνο το νόημα του κειμένου θα αποδίδεται.
Δεν πειράζει όμως, έχει εξαγγελθεί ο διαδραστικός πίνακας και μπροστά σ’ αυτόν τι μας χρειάζονται τα άλλα; Τι μας χρειάζονται οι δάσκαλοι, τι μας χρειάζονται κι οι μαθητές εδώ που τα λέμε, θα 'χουν έναν πίνακα στην οθόνη του υπολογιστή τους τα παιδιά και ούτε χρειάζεται να έρχονται στα σχολεία. Ούτε αίθουσες μας χρειάζονται, ούτε σχολεία.
Κι αν δεν μας χρειάζονται όλα αυτά, τι μας χρειάζονται οι Τρείς Ιεράρχες, τι να τους κάνουμε; Να γλυτώσουμε και από αυτούς, αρκετά μας ταλάνισαν.
Το Σάββατο, μας κάλεσαν σε ένα «τσάι», απογευματινό. Νωρίς ήταν η πρόσκληση, αλλά τι να κάνεις, υποχρεώσεις … Καθίσαμε, πήραμε το τσάι μας, καφέ ήθελα εγώ, αλλά δεν βαριέσαι, ήπια τσάι. Ήθελα και ένα τσιγαράκι, αλλά δεν ήταν πολιτικώς ορθόν και βγήκα έξω στο αγιάζι να κάνω το τσιγάρο μου. Ξεπάγιασα κιόλας κι όταν γύρισα, είχε χωριστεί η ομήγυρης σε δυο παρέες, η μια στον καναπέ οπού λέγανε πως ο Ανδρέας Παπανδρέου ήταν υπεύθυνος για όλα τα δεινά της χώρας. Η άλλη παρέα συνέχιζε να κάθεται στο τραπέζι που πήραμε το τσάι. —Έλα, έλα να ακούσεις με φώναξαν, στο τραπέζι. Πλησίασα και άκουσα πράγματα για τους τρεις Ιεράρχες, από μια εκδότρια, που δεν ήξερα που να τα … κατατάξω. —Που τα βρήκατε αυτά, ρώτησα; —Από τα κείμενα τους, μου απάντησε. —Τα δικά τους κείμενα, ρώτησα; —Τα δικά τους … —Ποιο ακριβώς διαβάσατε; —… —Μήπως διαβάσατε το «Προς τους Νέους», λέω , μήπως το διαβάσατε, και παρατηρήσατε, ότι κάνει συνοπτική αναφορά σε όλη την ελληνική φιλοσοφία;
Μήπως είδατε πόση αγάπη τρέφει για τους αρχαίους έλληνες φιλοσόφους;
Μήπως ξέρετε ότι ο Βασίλειος και ο Γρηγόριος σπούδασαν στην Αθήνα, στην Ακαδημία Πλάτωνος;
Μήπως γνωρίζετε, ότι ο Πλάτωνας αποκαλείται «θείος» από αυτούς τους «ακατονόμαστους» όπως τους χαρακτηρίζετε; Μήπως γνωρίζετε ότι ο Ιωάννης σπούδασε στον Λιβάνιο, τον τελευταίο εθνικό νεοπλατωνιστή φιλόσοφο;
Μήπως γνωρίζετε ότι ο Λιβάνιος ήθελε να παραδώσει την σχολή του στον Ιωάννη;
Μήπως γνωρίζετε ότι όλη η Καινή Διαθήκη γράφτηκε στα Ελληνικά;
Μήπως γνωρίζετε ότι όλη η Ορθοδοξία βασίσθηκε στην ελληνική φιλοσοφία και συμπληρώθηκε από τους λόγους του Χριστού; —Εγώ διαβάζω πίσω από τις λέξεις και βλέπω άλλα πράγματα … (!!) και απομακρύνθηκε από την τράπεζα του τσαγιού. Ανακατεύτηκα, από την ευκολία του διασυρμού, από την λάσπη που έριχνε αριστερά και δεξιά, άκριτα και ασυλλόγιστα, έτσι για να είναι μοντέρνα, για να κάνει εντύπωση, για να πουλάει τα βιβλία της. Και αυτή είναι η απλή εκδοχή. Χαιρετηθήκαμε μετά από λίγο. Σηκωθήκαμε να φύγουμε όλοι. Η εκδότις ασπάστηκε τους πάντες, άπλωσα το χέρι μου και απευθύνθηκε σε μένα. —Δεν θες να σε φιλήσω; Φοβάσαι να σε φιλήσει μια … παγανίστρια; —Φίλα με, της λέω, αλλά πες μου σε παρακαλώ, τι υποστηρίζετε εσείς οι … παγανιστές; —Εμείς, απάντησε, αγαπάμε τα λουλούδια, τα φυτά, την φύση, τα ζώα, αυτά υποστηρίζουμε. —Γιατί, εμείς οι χριστιανοί δεν τα αγαπάμε; Δεν μας αρέσουν τα λουλούδια; Δεν πάμε εκδρομές; Δεν αγαπάμε την φύση; Τα ζώα; Σε συμβουλεύω να διαβάσεις την «Εξαήμερο»του Μεγάλου Βασιλείου, έναν ύμνο στη Φύση.
Γιατί, τόσο μίσος καλοί μου φίλοι; Τι συμβαίνει;
Τον Άι Βασίλη των παιδιών; Γιατί Έλληνες χτυπάμε Έλληνες, γιατί τους πετάμε από τα σχολεία μας;
Τι πάθαμε; Βασιλάκη τον λέγανε, ελληνόπουλο ήταν, εκεί στον πόντο γεννήθηκε, ήρθε στην Αθήνα και σπούδασε και μετά μόνασε και μετά όντας γιατρός γιάτρευε κόσμο και κοσμάκη και διάλεξε να πάει στην πιο μακρινή ελληνική γη, να κρατάει ζωντανή την Ελλάδα και τον λόγο του Χριστού και έφτιαξε την ξακουστή Βασιλειάδα, μια πόλη ολόκληρη φιλανθρωπικών ιδρυμάτων για να υποστηρίζει όλους τους αδύναμους, χωρίς διάκριση, εθνικούς ή χριστιανούς, άντρες ή γυναίκες, γέρους ή παιδιά.
—Τι πάθαμε, συνέλληνες; Τι πάθαμε;!!
«Αφού απελπίστηκα πια ότι θα μ’ ακολουθήσεις, ζήτησα καταφύγιο εδώ, στον Πόντο. Και ο Θεός μ’ οδήγησε σ’ έναν τόπο που μ’ ευχαριστεί πάρα πολύ. Θυμάσαι καμιά φορά που παίζοντας πλάθαμε με τη φαντασία μας όμορφες τοποθεσίες; Τέτοιο είναι και το μέρος που ζω σήμερα. Είναι ένα ψηλό βουνό σκεπασμένο από πυκνό δάσος. Εδώ κι εκεί τρέχουν κρύα και κατακάθαρα νερά. Στα πόδια του βουνού είναι μια πεδιάδα που ποτίζεται άφθονα από τα νερά αυτά. Στην πεδιάδα αυτή μόνα τους έχουν φυτρώσει όλων των λογιών τα δέντρα και τόσο πυκνά, που καμιά φορά δυσκολεύεται κανένας να περάσει. Μπροστά στην τοποθεσία αυτή δεν είναι τίποτε το νησί της Καλυψώς, που τόσο θαύμασε την ομορφιά του ο Όμηρος.»
θεσπίστηκε τον 11ο αι. μ.Χ. για να κοπάσει η διαμάχη ανάμεσα στους
χριστιανούς που υποστήριζαν έναν από τους τρεις κι είχαν χωριστεί στους
«Βασιλίτες», στους «Γρηγορίτες» και στους «Ιωαννίτες»
Οι Τρεις Ιεράρχες
Ορίστηκε να τους εορτάζουμε και τους τρεις, στις 30 Ιανουαρίου, μια που
τον Ιανουάριο έχουμε:
Τρεις Ιεράρχες, τραγούδι, τραγουδάει η Λαμπρινή, επιμέλεια: Λάμπρος
Φωστήρες τρεις, υπέρλαμπροι
του γένους μας μεγάλοι
(γιορτάζουμ' όλοι με χαρά
την μνήμη σας και πάλι)(2)
Βασίλειον και Χρυσόστομον,
Γρηγόριον Θεολόγον,
(μ' ύμνους τιμάμε και ψαλμούς
και μ' εκφωνήσεις λόγων.)
Την χάρη σας δοξάζουμε
και ταπεινά ζητούμε,
(από το θείο σας το φως
κι εμείς να φωτιστούμε)(2)
☼☼☼
1η Ιανουαρίου την εορτή του Μεγάλου Βασιλείου
Ο Μέγας Βασίλειος
☼☼☼
25η Ιανουαρίου την εορτή
του Αγίου Γρηγορίου του Θεολόγου
Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος
ΠΒ' Προς αυτόν (ποίημα του Αγίου Γρηγορίου του Θεολόγου) «Άλλοι
χρυσόν, οϊδ' άργυρον, οιδε τράπεζαν
Έκτισε την «Βασιλειάδα», μία ολόκληρη πόλη από φιλανθρωπικά
ιδρύματα (πτωχοκομείο, γηροκομείο, ξενώνας, νοσοκομείο, λεπροκομείο,
ορφανοτροφείο κ.ά.)
«Κατά πάσαν των μελισσών την εικόνα
των λόγων ημών μεθεκτέον»
Λέει σε έναν λόγο του για τους μαθητές ότι, όπως οι μέλισσες διαλέγουν
από τα άνθη, έτσι κι εσείς (οι μαθητές) να διαλέγετε από αυτά που
διαβάζετε, να κρατάτε τα καλύτερα...
«Χρυσόστομος, Χρυσορρήμων και Χρυσορρόας» ονομάστηκε γιατί όταν
άνοιγε το όνομά του για να κηρύξει, λες κι έτρεχε απ' αυτό χρυσάφι. Κάθε
μέρα μοίραζε φαγητό σε 7.000 φτωχούς
Που σημαίνει: Ένας άνθρωπος, που έχει θεϊκή φωτιά στην καρδιά, μπορεί
να διορθώσει ολόκληρη πόλη
και ο Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος
Ἀπολυτίκιον Αγίου Γρηγορίου του Θεολόγου
Ἦχος α'
Ὁ ποιμενικὸς αὐλὸς τῆς θεολογίας σου,
τὰς τῶν ῥητόρων ἐνίκησε σάλπιγγας·
ὡς γὰρ τὰ βάθη τοῦ Πνεύματος ἐκζητήσαντι,
καὶ τὰ κάλλη τοῦ φθέγματος προσετέθη σοι.
Ἀλλὰ πρέσβευε Χριστῷ τῷ Θεῷ, Πάτερ Γρηγόριε,
σωθῆναι τὰς ψυχὰς ἡμῶν.
Μητέρα του η Αγία Νόννα
Η Αγία Νόννα
«Θεολόγος και ποιητής» ονομάστηκεγιατί έγραψε τους πέντε
θεολογικούς λόγους του και 407 μεγάλα χριστιανικά ποιήματα
Ανέβηκε στον θρόνο της Κωνσταντινούπολης το 379 και ούτε μία ορθόδοξη
εκκλησία υπήρχε. Ήταν όλες των Αρειανών. Μέσα σε ένα χρόνο
όλες οι εκκλησίες γύρισαν στα χέρια των ορθοδόξων
«Μνημονευτέον Θεοῦ μᾶλλον ἢ ἀναπνευστέον» που σημαίνει: Πιο πολύ να μνημονεύουμε τον Θεό παρά να αναπνέουμε
Η Εορτή των Τριών Ιεραρχών είναι
η Εορτή των Γραμμάτων
Ένα τραγούδι για τους Τρεις Ιεράρχες από την Παιδική Λαυρίου, Χορωδία
«Animus», Μουσική: W.A.Mozart, Προσαρμογή στίχων: Μαρία
Ιωαννίδου
Προσευχής σημαίνει η ώρα
κι η καρδιά ας πλημμυρίσει
απ' αγάπη στους Πατέρες
τους τεχνίτες του φωτός
Γλυκοφέγγει και τ' αστέρια
απ' τα ύψη ξεκινούνε
και με χάρη μας καλούνε
εις της γνώσης την γιορτή
Τρεις μεγάλοι μας φωστήρες
στου φωτός σας το βασίλειο
κάντε την θερμή φωνή μας
που πετά και σας ζητεί
Η ατέλειωτη σας λάμψη
μας μιλάει στις καρδιές μας
και μας δίνει φως και γνώση
και γαλήνη στην ψυχή(2)
Χρόνια πολλά, σε όλους τους εκπαιδευτικούς
και τους μαθητές...
Τρεις Ιεράρχες, τραγούδι 2012, τραγουδάει η Λαμπρινή, επιμέλεια:
Λάμπρος